Οικονομία και Πολιτική
Βάζουν στόχο να ανεβάσουν τα πρωτογενή πλεονάσματα στο 4,5-5%

Στιγμιότυπο από απεργία υγειονομικών στις 26/10

"Αυτή η κυβέρνηση οδηγεί τη χώρα έξω από την κρίση, έξω από την επιτροπεία...  Συμφωνήθηκαν μέτρα και αντίμετρα που θα ισχύσουν μετά το 2019. Πράγματι θα υπάρξουν μειώσεις συντάξεων που αφορούν το 18% των μεγάλων συντάξεων... Οι υπόλοιπες συντάξεις δεν θα πειραχτούν. Από τα αντίμετρα θα ωφεληθούν 5 εκατομμύρια Έλληνες". Αυτά έλεγε πριν από λίγες μέρες σε συνέντευξή του στον τηλεοπτικό σταθμό Σκάι ο υπουργός Άμυνας Πάνος Καμμένος. Και ήταν όλα ψέματα. Η συμφωνία που ετοιμάζεται να φέρει για έγκριση στη Βουλή την επόμενη εβδομάδα η κυβέρνηση δεν πρόκειται να "οδηγήσει τη χώρα έξω από την κρίση". 

Τα μέτρα δεν αφορούν "300 χιλιάδες υψηλοσυνταξιούχους". Αφορούν την συντριπτική πλειοψηφία των συνταξιούχων και των μισθωτών. Η κυβέρνηση έχει βάλει σαν στόχο να εισπράξει επιπλέον 1% του ΑΕΠ (δηλαδή 1.8 δις κάθε χρόνο) από τη μείωση του αφορολόγητου. Από ποιους θα τα πάρει; Από όλους όσοι δηλώνουν ετήσια εισοδήματα πάνω από 500 ευρώ το μήνα. Όσο για τους συνταξιούχους, αυτοί θα πληγούν διπλά από τα νέα μέτρα. Η κυβέρνηση λογαριάζει να εισπράξει 1% ακόμα (άλλα 1.8 δις δηλαδή) από την κατάργηση της "προσωπικής διαφοράς" η οποία θα προστάτευε, υποτίθεται, τους παλιούς συνταξιούχους από τις περικοπές. 

Επιχειρήσεις

Ούτε τα αντίμετρα αφορούν "5 εκατομμύρια Έλληνες". Ωφελημένες θα είναι κατ' αρχήν οι επιχειρήσεις, που θα δουν φοροελαφρύνσεις.  Και τα νοικοκυριά με ετήσια εισοδήματα πάνω από 30.000. 

Όπως έγραφε η Καθημερινή (28.4.2017), "Οι αλλαγές αυτές ακόμα και με τη μείωση του αφορολόγητου ορίου, που έχει συμφωνήσει η κυβέρνηση με τους πιστωτές της χώρας, θα οδηγήσουν σε ελαφρύνσεις τα εισοδήματα από 30.000 ευρώ και πάνω συγκριτικά με τους φόρους που πληρώνουν σήμερα. Αντίθετα, οι φορολογούμενοι με εισοδήματα κάτω των 30.000 ευρώ θα πληρώσουν υψηλότερους φόρους από το 2020...". 

Αλλά προϋπόθεση για τα αντίμετρα είναι να ξεπεράσει η κυβέρνηση το στόχο για το πρωτογενές πλεόνασμα. Η συμφωνία που υπέγραψε η κυβέρνηση με τους θεσμούς προβλέπει πράγματι "αντίμετρα αξίας ενός ευρώ για κάθε ευρώ" που θα προστίθεται στο πρωτογενές πλεόνασμα. Μόνο που αυτό θα ισχύει για τα ποσά πάνω από το όριο του 3.5%.  Με άλλα λόγια για να εφαρμόσει “αντίμετρα” αξίας 1% του ΑΕΠ η κυβέρνηση πρέπει να φτάσει σε πρωτογενές πλεόνασμα ίσο με 4,5% του ΑΕΠ! Τι σημαίνει αυτό στην πράξη; Η κυβέρνηση θα φορολογήσει, με τη μείωση του αφορολόγητου, αυτούς που παίρνουν 600 ή 700 ευρώ το μήνα. Και στη συνέχεια θα χρησιμοποιήσει αυτά τα λεφτά για να μειώσει τη φορολογία των επιχειρήσεων και του πλουσιότερου κομματιού του πληθυσμού.

Τι πλεονάσματα δεσμεύτηκε να πετύχει η κυβέρνηση; Οι θεσμοί απαιτούσαν, όπως είναι γνωστό, 3.5% του ΑΕΠ για πολλά χρόνια (από δυο έως δέκα). Η κυβέρνηση κομπάζει σήμερα επειδή κατάφερε το 2016 όχι απλά να πιάσει αλλά και να ξεπεράσει κατά πολύ τους στόχους που έβαζε το μνημόνιο για πέρσι. Και θεωρεί την επιτυχία αυτή σαν μια επιβεβαίωση ότι είναι ικανή να την επαναλάβει και τις επόμενες χρονιές. Όπως έγραφαν Τα Νέα (15/3/2017) η φιλοδοξία του Τσίπρα και του Τσακαλώτου δεν είναι να πιάσουν απλά αυτό το 3.5% αλλά και να το ξεπεράσουν: 

"Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης οραματίζεται πρωτογενή πλεονάσματα κοντά στο 5% του ΑΕΠ το 2019 ... Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg το οποίο επικαλείται δύο αξιωματούχους, το υπουργείο Οικονομικών προβλέπει στο σχέδιο του Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος της περιόδου 2018-2021 πρωτογενές πλεόνασμα 3,8% του ΑΕΠ το 2018, το οποίο θα εκτιναχθεί κοντά στο 5% του ΑΕΠ το 2019, εφόσον εφαρμοστούν τα πρόσθετα μέτρα που ζητούν οι δανειστές." 

Γιατί επιμένουν οι τραπεζίτες, οι θεσμοί και η κυβέρνηση σε αυτά τα εξωφρενικά πλεονάσματα; Το (τρέχον, τρίτο) μνημόνιο λήγει τυπικά στις 20 Αυγούστου. Για να καλύψει τις χρηματοδοτικές της ανάγκες η ελληνική κυβέρνηση, μετά την ημερομηνία αυτή, θα έχει δυο επιλογές: είτε την "έξοδο στις αγορές", είτε την υπογραφή ενός ακόμα νέου μνημονίου. 

Η Ελλάδα δεν χρειάζεται πλέον δανεικά για να καλύψει τα τρέχοντα έξοδα του προϋπολογισμού (έχει πρωτογενή πλεονάσματα και όχι ελλείμματα). Αλλά χρειάζεται, παρόλα αυτά, πολλά δισεκατομμύρια κάθε χρόνο για να πληρώνει τους τόκους και να ανακυκλώνει τα παλιά της χρέη, που λήγουν σιγά-σιγά με την πάροδο του χρόνου.

Χρέη

Από τα 320 δις που χρωστάει σήμερα το ελληνικό δημόσιο, τα 220 περίπου τα χρωστάει στον "μηχανισμό στήριξης", δηλαδή στις κυβερνήσεις των άλλων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (53 δις από το πρώτο μνημόνιο), στον EFSF (131 δις από το δεύτερο μνημόνιο), τον ESM (21 δις από το τρίτο μνημόνιο), το ΔΝΤ (13 δις) και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Τράπεζας της Ελλάδας και τις άλλες κεντρικές τράπεζες της Ευρώπης. Το μέσο επιτόκιο για αυτά τα δάνεια είναι περίπου 0.5%. Σήμερα, αν η Ελλάδα δανειζόταν από τις αγορές το επιτόκιο θα ήταν σχεδόν 12 φορές μεγαλύτερο (το επιτόκιο για τα ελληνικά δεκαετή ομόλογα είναι σχεδόν 6% σήμερα στη δευτερογενή αγορά). 

Η κυβέρνηση ελπίζει ότι με την υπογραφή της συμφωνίας, τα σκληρά μέτρα και την ενδεχόμενη ένταξη της Ελλάδας στο πρόγραμμα "ποσοτικής χαλάρωσης" της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας τα επιτόκια αυτά θα πέσουν και άλλο. Πόσο; Η Πορτογαλία πληρώνει σήμερα επιτόκια 3.4% στις αγορές. Η Ιταλία, η τρίτη ισχυρότερη οικονομία της Ευρωζώνης 2.2%. Οι θεσμοί εκτιμούν ότι αν η Ελλάδα τηρήσει όλα όσα έχουν συμφωνήσει τα επιτόκια θα πέσουν κοντά στο 3.5% -για αυτό απαιτούν πλεονάσματα 3.5%. 

"Του μουρλού το σχοινί μονό δε φτάνει, διπλό φτάνει και περισσεύει" λέει μια παλιά παροιμία. Το 3.5% είναι  παρανοϊκός στόχος. Θα πιάσουμε 5% απαντάει η κυβέρνηση. Οι παροιμίες είναι βέβαια ανέξοδες. Τα μέτρα όμως που θέλει να επιβάλει η κυβέρνηση θα πληρωθούν, κυριολεκτικά, με αίμα.

Και οι νέες "θυσίες" στις οποίες θα εξαναγκαστούν οι φτωχοί, οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι θα έχουν το ίδιο ακριβώς αποτέλεσμα που είχαν όλες οι προηγούμενες:  να κάνουν το επόμενο μνημόνιο και τα επόμενα επώδυνα μέτρα και πάλι "μονόδρομο".


Ο Τσίπρας στο Πεκίνο: Ταξίδι ιδιωτικοποιήσεων

Στο Πεκίνο θα βρεθεί για μια ακόμα φορά αυτές τις ημέρες ο Αλέξης Τσίπρας. Τυπικά ο στόχος του ταξιδιού του είναι η συμμετοχή στις εργασίες του φόρουμ "One Belt, One Road" που οργανώνει κινεζική κυβέρνηση. Και φυσικά η σύσφιξη των "πατροπαράδοτων φιλικών σχέσεων"¨που συνδέουν τον ελληνικό λαό με τον λαό της Κίνας.

Στην πραγματικότητα ο στόχος της επίσκεψης του Τσίπρα μπορεί να περιγραφεί με μια μόνο λέξη: "ιδιωτικοποιήσεις". Ο Τσίπρας πάει στην Κίνα σαν "πλασιέ". Το εμπόρευμα: η δημόσια περιουσία. 

Η Κίνα έχει ήδη "σημαντική παρουσία" στην Ελλάδα. Το λιμάνι του Πειραιά ανήκει στην κινεζική Cosco. Η State Grid Corporation of China, ο μεγαλύτερος "παίχτης" στην παγκόσμια αγορά ενέργειας ελέγχει ήδη το 22% του ΑΔΜΗΕ (της εταιρείας διανομής ηλεκτρικής ενέργειας που χωρίστηκε, ύστερα από τις μνημονιακές επιταγές, από τη ΔΕΗ). Τώρα, όπως γράφουν οι εφημερίδες, οι Κινέζοι έχουν δείξει ενδιαφέρον για τις λιγνιτικές μονάδες τις οποίες -και πάλι κάτω από την πίεση των δανειστών- είναι υποχρεωμένη να πουλήσει η ΔΕΗ.

Συμμετοχή

Η Κίνα θα είναι η "τιμώμενη χώρα" στη φετινή Διεθνή Έκθεση της Θεσσαλονίκης. Το Κινεζικό περίπτερο "θα αναπτυχθεί σε έξι στρέμματα καλύπτοντας ολόκληρο το περίπτερο 13. «Πρόκειται για μια συμμετοχή τρεις φορές μεγαλύτερη από τη συνηθισμένη μιας τιμώμενης χώρας», σημείωσε ο διευθύνων σύμβουλος της ΔΕΘ-Helexpo, Κυριάκος Ποζρικίδης... Οι τρεις επιχειρηματικοί κολοσσοί, η ZTE, η Huawei και η Cosco, θα δώσουν δυναμικό παρών σε ξεχωριστούς χώρους προβολής, εκτός του βασικού περιπτέρου της κινεζικής συμμετοχής...".

Ο Τσίπρας αναμένεται να υπογράψει "τριετή εμπορική συμφωνία" με την Κίνα στο Πεκίνο. Θα φτάσουν τρία χρόνια; Ο κατάλογος των ιδιωτικοποιήσεων είναι, όπως είναι γνωστό, μακρύς...