Η Αριστερά
Πανηγυρικά έκλεισε ο ΜΑΡΞΙΣΜΟΣ 2019: Ένα φάντασμα πλανιέται...

“Ενα φάντασμα πλανιέται” ήταν ο τίτλος της τελευταίας πανηγυρικής συζήτησης του φετινού φεστιβάλ “Μαρξισμός 2019” που πραγματοποιήθηκε από τις 11 έως τις 14 Ιούλη στη Νομική Αθήνας. Η Κατερίνα Αβραμίδου, νοσηλεύτρια στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης, η Μαρί Περέν, συνδικαλίστρια από τη Γαλλία, ο Βαγγέλης Χατζηνικολάου, σκηνοθέτης από τη 

ΛΟΑΤΚΙ κοινότητα και η Μαρία Στύλλου, υπεύθυνη σύνταξης του περιοδικού Σοσιαλισμός από τα Κάτω ξεσήκωσαν με τις 

ομιλίες του το κατάμεστο αμφιθέατρο της σχολής. Τη μετάφραση της Μ. Περέν έκανε ο Δημήτρης Αλεξάκης, ενώ την κουβέντα συντόνισε η Αλεξάνδρα Μαρτίνη. 

Δημοσιεύουμε εδώ βασικά αποσπάσματα των ομιλιών τους.


Μαρία Στύλλου

Το κλείσιμο του Μαρξισμού έχει τη ζωντάνια όλου του τετραήμερου. Έχει τα φαντάσματα της αρχαίας τραγωδίας μαζί με τα Κίτρινα Γιλέκα. Και μαζί, τη συντρόφισσα από τη Θεσσαλονίκη με τη δράση της, το συνδικαλισμό της, την παρέμβαση στη γειτονιά, τις γυναίκες, παντού.

Κλείνουμε το Μαρξισμό με τεράστιο ενθουσιασμό. Βάλαμε ένα ολόκληρο πρόγραμμα για το πώς θα παλέψουμε τη ΝΔ, πώς θα συνδεθούμε με τον κόσμο της αριστεράς για να τον έχουμε μαζί μας στις μάχες. Αλλά και για να τον ξεκαθαρίσουμε ότι η ευτυχία και η ελπίδα δεν περνάει από το κοινοβούλιο, αλλά από τις δικές του δυνάμεις, από το δικό του ρόλο μέσα στην κοινωνία, από τη δική του προοπτική και δύναμη.

Ένα κομμάτι των πρωταγωνιστών αυτών των μαχών βρίσκονται εδώ στο Μαρξισμό. Οργανωμένοι και μη οργανωμένοι στο ΣΕΚ ήρθαν να συζητήσουν τις ιδέες και να φέρουν τις εμπειρίες τους από τους χώρους δουλειάς, από την πρωτοβουλία για τις 8 Μάρτη, από τη μάχη για να φτάσουμε στη μεγαλύτερη ήττα των φασιστών, από τη μάχη για να ανοίξουμε τα σύνορα και να έχουμε τους μετανάστες και τους πρόσφυγες παντού μαζί μας, στις πόλεις και τα σχολεία. Από τις εμπειρίες για να ανοίξουμε τη μάχη ενάντια στις εξορύξεις, την καταστροφή του περιβάλλοντος και την κλιματική αλλαγή και να δεθούμε με όλα τα κινήματα που έχουν ανοίξει.

Η εργατική τάξη έχει το δικό της πρόγραμμα, το ξέρουμε γιατί είμαστε κομμάτι αυτής της τάξης και των αγώνων της. Αυτοί οι αγώνες έχουν συνέχεια, έχουν πρόγραμμα που αρχίζει από την επόμενη βδομάδα. Είναι τα κλεισίματα, οι προσλήψεις, οι μονιμοποιήσεις, οι αυξήσεις, οι ιδιωτικοποιήσεις, οι γυναίκες και οι διεκδικήσεις τους. 

Είμαστε πλούσιοι με πρόγραμμα για όλη την επόμενη περίοδο. Το Σεπτέμβρη με το κλίμα. Τον Οκτώβρη με τη Διεθνή Συνάντηση της ΚΕΕΡΦΑ και για τους πρόσφυγες και για τη δίκη της ΧΑ. Είναι ένα πρόγραμμα που αρχίζει από την επόμενη βδομάδα γιατί στη δίκη της ΧΑ θα απολογηθούν οι δολοφόνοι του Παύλου Φύσσα. Στις 17 Ιούλη στον Κορυδαλλό και στις 18 Ιούλη στο Εφετείο, θα είμαστε απέξω. Η ήττα τους δεν μας καθησυχάζει. Το ότι φεύγουν οι Λαγοί δεν σημαίνει ότι πρέπει να γλυτώσουν, όλη η ηγεσία πρέπει να πάει φυλακή. Και γιατί έχουμε να δώσουμε τη μάχη με τους Βελόπουλους και την ανεξαρτητοποίηση κάποιων που θα προσπαθούν να το παίξουν τίμιοι και θα είναι στις πλατείες και τις γειτονιές μας και θα προσπαθούν να νομιμοποιηθούν. Ταυτόχρονα οργανώνουμε τις εργατικές μάχες. Την 8 Μάρτη θα την κάνουμε κομμάτι της δουλειάς των συνδικάτων, όχι μόνο της απόφασης ότι στηρίζουν τα αιτήματα, αλλά κομμάτι των αγώνων μαζί με όλα τα άλλα.

Όλα αυτά έχουμε να τα συγκεντρώσουμε πολιτικά. Το σύνθημα με το οποίο ξεκινήσαμε “Λιτότητα, ανεργία, τρομοκρατία, Κάτω η Νέα Δημοκρατία” θα μας δίνει την πολιτική κατεύθυνση για το ποιοι είναι οι άμεσοι πολιτικοί μας στόχοι. Σε αυτή θα τραβάμε ολόκληρα κομμάτια της αριστεράς. Αξιωματική αντιπολίτευση στη ΝΔ είναι ο ΣΥΡΙΖΑ, αλλά δεν θα την οργανώσει ο ΣΥΡΙΖΑ αυτή τη μάχη. Χρειάζεται να την οργανώσουμε εμείς με τον κόσμο του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΚΕ.

Επαναστατικό κόμμα

Για να το πετύχουμε μέσα σε καινούργιες συνθήκες -συνθήκες που ο Λένιν περιέγραφε ως αβέβαιες- χρειάζεται να οργανώσουμε το επαναστατικό κόμμα. Φέραμε κεντρικά την Τρίτη Διεθνή στο φετινό Μαρξισμό. Στην πιο αβέβαιη περίοδο μετά τη Ρώσικη Επανάσταση, με ανοιχτή την προοπτική να απλωθεί παντού, αλλά και την κυρίαρχη τάξη να δίνει τη μάχη μέχρις εσχάτων να πάρει τον έλεγχο της οικονομίας και της πολιτικής, φτιάχτηκε η Διεθνής για να γενικευτεί το παράδειγμα των μπολσεβίκων σε όλη την Ευρώπη.

Η συντρόφισσα από τη Γαλλία έφερε την εικόνα από ένα κίνημα που βγήκε και σήμερα, 14 Ιούλη, στο δρόμο, ανήμερα της επετείου της Γαλλικής Επανάστασης και της πτώσης της Βαστίλης. Το συμβολικό μπορεί να γίνει πραγματικό. Αλλά για να γίνει, χρειάζεται να φτιαχτεί ένα μεγάλο επαναστατικό κόμμα. Κι εμείς διεκδικούμε να φτιάξουμε ένα μεγάλο επαναστατικό κόμμα.

Για να το κάνουμε δεν θα σταματήσουμε να λέμε οργανωθείτε στο ΣΕΚ. Δεν θα σταματήσουμε να συνδέουμε καθημερινά, με την Εργατική Αλληλεγγύη, τους εργάτες, τις γυναίκες, τους φοιτητές, κάνοντας την εφημερίδα εργαλείο της τάξης και του πιο προχωρημένου κομματιού της. 

Ο αριθμός όσων μπορούμε να φτάσουμε είναι απέραντος, αλλά είναι και μετρήσιμος. Όταν λέει ο Τσίπρας ότι θα μετατρέψει το 10% από το ένα εκατομμύριο επτακόσιες ψήφους σε στρατολογίες, δίνει ένα σήμα για το πόσο ενεργό κομμάτι υπάρχει που το διεκδικούν τα ρεφορμιστικά κόμματα. Αυτός ο κόσμος δεν είναι δικός τους, είναι δικός μας. Τον ξέρουμε και μας ξέρει. Είναι κόσμος αριστερός και απογοητευμένος που τέσσερα χρόνια τον είχε παροπλίσει ο ΣΥΡΙΖΑ και τώρα θέλει να βγει έξω και να αλλάξει τα πράγματα. Ποιος θα το κάνει μαζί του ενάντια στο Μητσοτάκη; Εμείς, ενιαιομετωπικά όσο ποτέ, με ανοιχτή απεύθυνση σε όλα τα μέτωπα.

Έχουμε να απαντήσουμε ένα ερώτημα. Πώς δεν θα καταλήξει αυτός ο κόσμος ξανά στο ρεφορμισμό, εκεί που κατέληξε το κόμμα που πίστεψε και τον πρόδωσε. Να ανοίξουμε τη συζήτηση για τη στρατηγική. Γι΄αυτό κάναμε τη συζήτηση τι σήμανε η στρατηγική του ρεφορμισμού εκατό χρόνια τώρα. Όχι για να ρίξουμε λάσπη, αλλά για να έχουμε όλα τα επιχειρήματα για να πείσουμε τον κόσμο γιατί χρειαζόμαστε καθαρή στρατηγική και αυτή σημαίνει ότι στο κέντρο είναι η εργατική τάξη και όχι η επόμενη τετραετία και η ψήφος. Και ότι η δύναμή της είναι οι αγώνες της για να ανατρέψει τον καπιταλισμό, να φτιάξει μια άλλη κοινωνία.

Οι επαναστάτες αυτό το ρόλο έχουν. Τώρα μαζικότερα από ποτέ. Και θα κερδίσουμε όλη την ΑΝΤΑΡΣΥΑ σε αυτό. Η αντικαπιταλιστική αριστερά ενωμένη μπορεί σε αυτές τις στιγμές να παίξει καθοριστικό ρόλο, να τραβήξει όλη την αριστερά, να δώσει όλες τις μάχες για να ρίξουμε τα ζόμπι και να ανοίξουμε μια περίοδο για το δυνάμωμα του εργατικού κινήματος και της προοπτικής του. 


Κατερίνα Αβραμίδου

Βγαίνουμε από το Μαρξισμό πιο δυνατοί και με μεγαλύτερη έμπνευση για να δώσουμε από αύριο, μετά τις εκλογές του Μάη και του Ιούνη, τις ήδη ξεκινημένες μάχες.

Η απεργιακή 8 Μάρτη φέτος ήταν σταθμός για όλους μας και για όλη την εργατική τάξη. Σε όλους τους εργατικούς χώρους βάζαμε τα αιτήματα των γυναικών για ολοήμερους παιδικούς σταθμούς, για οίκους ευγηρίας για τους ηλικιωμένους, ενάντια στις σεξιστικές επιθέσεις, για ίσους μισθούς και ευκαιρίες, για μονιμοποήση των συμβασιούχων στα νοσοκομεία και παντού. Και στις εκλογές, με αυτά τα αιτήματα πήγαμε. Και μέσα σε αυτές τις μάχες καταφέραμε να γνωρίσουμε νέους συναδέλφους, να δώσουμε τη μάχη των εκλογών μαζί, να οργανωθούν και να συνεχίζουμε από αύριο.

Η ΑΝΤΑΡΣΥΑ έχασε σε ψήφους, αλλά το πρόγραμμά της είναι το μόνο ρεαλιστικό αυτή τη στιγμή. Θέλουμε διαγραφή του χρέους και τα λεφτά να πάνε στα νοσοκομεία, τα σχολεία, τους δήμους. Θέλουμε την κρατικοποίηση των τραπεζών με εργατικό έλεγχο. Αυτό το βλέπουν οι ΣΕΚίτες και οι ΣΕΚίτισσες σε όλους τους χώρους, από την Κρήτη μέχρι την Αλεξανδρούπολη. Κάνουμε μια δουλειά που θα έπρεπε να την κάνει όλη η ΑΝΤΑΡΣΥΑ. Να είμαστε δίπλα στον κόσμο, με όλες τις αμφισβητήσεις και τα ερωτηματικά που έχει.

Να αναδείξουμε την προοπτική μας. Ο κοινοβουλευτικός δρόμος τελείωσε, η αποτυχία του ΣΥΡΙΖΑ είναι η αποτυχία του κοινοβουλευτικού δρόμου. Η ΑΝΤΑΡΣΥΑ πρέπει να γίνει κτήμα του γείτονα, του συναδέλφου μας. Ευχαριστώ που είμαι εδώ, που είμαστε σύντροφοι και παλεύουμε για την δική μας προοπτική και εναλλακτική. Στα νοσοκομεία ξέρουμε πολύ καλά τι είναι ο Μητσοτάκης. Τα ζόμπι δεν μας φοβίζουν, θα τα διώξουμε, προχωράμε γερά.


Μαρί Περέν

Σήμερα στη Γαλλία, στις αυλές των σχολείων, τα παιδιά δεν παίζουν πια “κλέφτες και αστυνόμους”, αλλά κίτρινα γιλέκα και αστυνόμους. Το κίνημα αυτό είναι πρωτόγνωρο από τη σύστασή του, τη διάρκειά του, τη ριζοσπαστικότητά του. Ο ταξικός χαρακτήρας του είναι αδιαμφισβήτητος. Αποτελείται κύρια από εργάτες και εργάτριες υπαλλήλους, αλλά και άνεργους, συνταξιούχους και πολύ ψηλό αριθμό γυναικών που πολύ συχνά δουλεύουν παρτ τάιμ ή είναι ανύπαντρες μητέρες.

Οι πιο φτωχοί και οι πιο επισφαλείς της γαλλικής κοινωνίας κινητοποιήθηκαν, οι περισσότεροι δεν είχαν διαδηλώσει ποτέ. Είπαν ότι δεν μπορούμε να ζήσουμε άλλο έτσι, με άδειο το ψυγείο από τη μέση του μήνα, χωρίς να μπορούμε να πληρώσουμε διακοπές στα παιδιά και τα εγγόνια μας. Κάλεσαν σε μπλοκάρισμα της οικονομίας, αλλά όχι μέσω του μπλοκαρίσματος της παραγωγής αλλά της κυκλοφορίας των εμπορευμάτων, μπλοκάροντας τα διόδια, τα διυλιστήρια, τα λιμάνια. Τα σημεία μπλοκαρίσματος έγιναν επίσης σημεία οργάνωσης, συζητήσεων και συνελεύσεων. Και πολύ συχνά, στις αρχικές διεκδικήσεις που είχαν να κάνουν με τη μείωση των φόρων, προστέθηκαν αιτήματα για την αύξηση των μισθών, την προστασία του δημόσιου τομέα, τη στέγαση. Αυτό που εκφραζόταν όμως σε αυτό το κίνημα δεν ήταν μόνο οικονομικής φύσης αλλά και πολιτικής, η ιδέα ότι μια μειοψηφία ελέγχει συνάμα τα πλούτη και την εξουσία.

Έτσι κάθε Σάββατο για περίπου εννιά μήνες τα Κίτρινα Γιλέκα διαδήλωναν χωρίς καν να ζητήσουν άδεια από την αστυνομία. Συγκεντρώνονταν στις μεγάλες πόλεις και κυρίως στο Παρίσι, στις πιο πλούσιες συνοικίες της πρωτεύουσας, όπου βρίσκονται τα κέντρα εξουσίας, τα υπουργεία, το Προεδρικό Μέγαρο. Από την 1η Δεκεμβρίου και μετά εξεγερτικές καταστάσεις ξέσπασαν σε όλη τη χώρα. Καταστήματα και εστιατόρια πολυτελείας λεηλατήθηκαν και κάηκαν στα Ηλίσια Πεδία, την κεντρική λεωφόρο στο κέντρο του Παρισιού. Η Αψίδα του Θριάμβου, που είναι σύμβολο του γαλλικού μιλιταρισμού, κατακλύστηκε και λεηλατήθηκε από διαδηλωτές. Στις 8 Δεκέμβρη, τα Κίτρινα Γιλέκα κάλεσαν σε πορεία για να μπουν στο Προεδρικό Μέγαρο. Ένα άνευ προηγουμένου σχέδιο είχε προβλεφτεί για την ενδεχόμενη διάσωση του Μακρόν, με πολλούς αστυνομικούς και ένα ελικόπτερο στη στέγη του Μεγάρου, στην περίπτωση που τα Γιλέκα κατάφερναν να μπουν στο κτίριο. 

 Η βία ωστόσο δεν σταμάτησε το κίνημα. Μία εφημερίδα μέτρησε ότι μέσα σε έξι μήνες, πάνω από 50.000 διαδηλώσεις είχαν γίνει σε όλη τη χώρα. Ο Μακρόν έχασε την εικόνα του νέου, φρέσκου πολιτικού στα μάτια του πληθυσμού και δεν είναι σήμερα παρά ο πρόεδρος των πλουσίων.

Συνδέσεις

Παρά την πολιτική των συνδικαλιστικών ηγεσιών που στην αρχή καταδίκασαν το κίνημα και τη βία εκ μέρους των διαδηλωτών, δεν έπαψαν να γίνονται συνδέσεις ανάμεσα σε Κίτρινα Γιλέκα και συνδικαλιστές. Σε ένα μεγάλο λιμάνι στα δυτικά της Γαλλίας, λιμενεργάτες απείλησαν να κατέβουν αμέσως σε απεργία αν η αστυνομία επιτεθεί στα Κίτρινα Γιλέκα. Κάποια Κίτρινα Γιλέκα ήρθαν να υποστηρίξουν τοπικές απεργίες και κάποιες φορές αυτές οι απεργίες ήταν νικηφόρες. Έδωσαν θάρρος και αυτοπεποίθηση στους εκπαιδευτικούς που κινητοποιήθηκαν κατά της μεταρρύθμισης της εκπαίδευσης και που, για πρώτη φορά από το '68, έκαναν απεργία και αρνήθηκαν να δώσουν πίσω τις κόλλες στις απολυτήριες εξετάσεις. Εδώ και κάποιες βδομάδες γίνεται επίσης και ένα άνευ προηγουμένου απεργιακό κίνημα στο νοσηλευτικό προσωπικό στα επείγοντα. 

Η εμπλοκή  των αντιρατσιστών και των αντιφασιστών μέσα στο κίνημα έπαιξε ένα σημαντικό ρόλο για την περιθωριοποίηση και απομόνωση των φασιστών, αλλά κυρίως για την καταπολέμηση ρατσιστικών προκαταλήψεων. Έπαιξαν μεταξύ άλλων πάρα πολύ κρίσιμο ρόλο οργανώσεις μεταναστών χωρίς χαρτιά και αλληλεγγύης στους μετανάστες ενόψει της κινητοποίησης στις 16 Μάρτη. Φέτος η διαδήλωση στις 16 Μάρτη είδε για πρώτη φορά τη σύγκλιση του κινήματος κατά της κλιματικής αλλαγής, αντιρατσιστικών οργανώσεων και συλλογικοτήτων από τα προάστια κατά της αστυνομικής βίας. 100.000 κόσμος συμμετείχε σε αυτή την πορεία, κάτι που ξεπέρασε κατά πολύ όλες τις προηγούμενες χρονιές.

Αλλά δεν αρκεί. Τώρα πρέπει εντός του κινήματος να χτιστεί μια δύναμη επαναστατική, ικανή να πραγματοποιήσει με τρόπο αδιάλλακτο τον αντιρατσιστικό αγώνα, κατά της ισλαμοφοβίας και για αλληλεγγύη με τους μετανάστες, έτσι ώστε να εμποδίσει με επιθετικό τρόπο το Εθνικό Μέτωπο να εμφανίζεται στις γειτονιές και τους αγώνες μας. Αλλά επίσης να αναπτύξουμε και να εμβαθύνουμε την οργάνωση του κόσμου στις γειτονιές όπως και στους χώρους δουλειάς. Να αναδείξουμε τη δύναμη που έχει το όπλο της απεργίας.

Προφανώς η κατάσταση δεν είναι ένα ιδιαίτερο στοιχείο της Γαλλίας. Είναι η βαθιά κρίση του καπιταλισμού που αντανακλάται σε όλα τα επίπεδα, οικονομικά, κοινωνικά, πολιτικά, που πολώνει την κοινωνία, οξύνει τους ανταγωνισμούς, προκαλεί τις συγκρούσεις. Η κρίση αυτή είναι παγκόσμια, εκφράζεται μέσα από την άνοδο του μιλιταρισμού, του ρατσισμού, των αυταρχικών καθεστώτων και των φασιστικών κινημάτων. Αλλά επίσης γεννάει εξεγέρσεις όπως στο Σουδάν ή την Αλγερία και προσφέρει μαζική απήχηση και διάδοση στις επαναστατικές ιδέες. Η κατάσταση αυτή δημιουργεί μεγάλες ευκαιρίες, αρκεί να τις αρπάξουμε. Το εγχείρημα είναι τεράστιο. Αλλά το κίνημα στη Γαλλία έδειξε το πεδίο των δυνατοτήτων. Και το κίνημα στη Γαλλία, όπως και άλλα κινήματα σε όλο τον κόσμο, δεν μπορεί παρά να μας ενθουσιάσουν και να ενισχύσουν την αποφασιστικότητά μας. Θα νικήσουμε!


Βαγγέλης Χατζηνικολάου

Το φάντασμα στο αρχαίο ελληνικό δράμα, το φάσμα, είχε ιερή υπόσταση, είχε ιερή παρουσία, πολλές φορές παρουσιαζόταν στις τραγωδίες αντί για τον από μηχανής Θεό. Ζητούσε δικαιοσύνη, να έρθουν τα πράγματα στον τόπο τους.

 Σήμερα ήρθε το φάντασμα του δασκάλου μου, του Βασίλη Διαμαντόιπουλου που λίγες μέρες πριν μας αφήσει, μου είχε εξομολογηθεί “μη βλέπεις και μην ακούς τι λένε, εγώ ήμουν πάντα κομμουνιστής και επαναστάτης γιατί αν δεν ήμουν θα είχα προδώσει την τάξη μου, θα είχα προδώσει την τέχνη μου, τον εαυτό μου”.

Πιάνομαι από αυτά τα τρία στοιχεία για να πω για το φάντασμα του Ζακ Κωστόπουλου που πλανιέται εδώ πιο κάτω στη Γλάδστωνος, της “παράτυπης” αποκλειστικής νοσοκόμας πάνω από το νοσοκομείο της Νίκαιας, της Ελένης πάνω από τη Ρόδο, των χιλιάδων παιδιών και μανάδων, οικογενειών ολόκληρων, ηλικιωμένων που κολυμπάνε στα σύννεφα πάνω από το Αιγαίο, του εργάτη της ΛΑΡΚΟ που σκοτώθηκε σε εργατικό ατύχημα, του εργάτη της ΔΕΛΤΑ που αυτοκτόνησε. Σε αυτά τα φαντάσμα πρέπει εμείς να δηλώσουμε την παρουσία μας, με σάρκα και οστά πάνω σε τούτη τη γη, και να πολεμήσουμε για να αποδοθεί δικαιοσύνη για τον άδικο χαμό τους.

Σε αυτές τις εκλογές πολύς κόσμος είχε πρόβλημα να ψηφίσει, ήταν κόσμος του οποίου η ταυτότητα έγραφε ένα φύλο και η παρουσία του έδειχνε ένα άλλο. Αντιμετώπισα πολλά τέτοια περιστατικά την επόμενη των εκλογών, διάβασα μαρτυρίες ανθρώπων που έχουν αποφασίσει να μην συμπορευτούν με το βιολογικό τους φύλο, αλλά να έχουν ένα αυτοπροσδιορισμό στο τι είναι. Ο εξευτελισμός και ο διασυρμός είναι μια διαδικασία που την περνούν άτομα που έχουν αποφασίσει να κάνουν φυλομετάβαση. Ελπίζω σύντομα να το κατακτήσουμε κι αυτό, γιατί δεν θα μας το χαρίσει κανείς, όπως κατακτήσαμε τόσα πράγματα για την τάξη μας. 

Επειδή παρακολούθησα όσες περισσότερες κουβέντες μπορούσα στο φετινό Μαρξισμό, στη συζήτηση για την τέχνη σκεφτόμουν πόσες ελληνικές ταινίες έχουν καταπιαστεί με την ιστορία της τάξης μας, το πώς έχουν σατυριστεί οι ήρωες της τάξης μας. Θυμάμαι όμως και τη Μαρία Κρεβατά στη Κόμισσα της Φάμπρικας η οποία δεν σατύρισε καθόλου τη συνδικαλίστρια, το ρόλο της οποίας υπερασπιζόταν κι έχω τη φωνή της στα αυτιά μου “ναι είμαι συνδικαλίστρια και θα κλείσω το εργοστάσιο και θα κατεβάσω τα κορίτσια σε απεργία”.

Αυτά τα φαντάσματα κατεβαίνουν στη γη μέσα από τα δικά μας κορμιά. Κι εμείς συνεχίζουμε να πολεμάμε ακόμα πιο λυσσασμένα τον καπιταλισμό, τον ιμπεριαλισμό, το φασισμό, το ρατσισμό και ό,τι γεννούν. Κι αν το ποσοστό ήταν μικρό στις τελευταίες εκλογές, θέλω να θυμίσω ότι και μια μέλισσα είναι τόσο πολύ μικρή, αλλά είναι ικανή να γεννήσει ολόκληρα δάση και να δώσει ζωή σε αυτό τον πλανήτη.