Περιβάλλον
Καπιταλισμός της καταστροφής: Xιλιάδες στο Σύνταγμα στις 9 Αυγούστου - Πρώτη μαζική απάντηση στην κυβέρνηση της συμφοράς

9/8, Μαζική διαδήλωση ενάντια στις καταστροφικές κυβερνητικές πολιτικές. Φωτό: Γιάννης Σουμπάσης

«Καίνε τα δάση, διαλύουν την Υγεία - Κάτω η Νέα Δημοκρατία» φώναζαν οργισμένα εκατοντάδες διαδηλωτές και διαδηλώτριες στην κινητοποίηση που έγινε στην Αθήνα στις 9 Αυγούστου. Πάνω από 3.000 πλημμύρισαν το Σύνταγμα ενάντια στις εγκληματικές επιλογές που ακολούθησε, πριν αλλά και κατά τη διάρκεια των πυρκαγιών, η κυβέρνηση της ΝΔ. 

Λίγες ώρες μετά το διάγγελμα του πρωθυπουργού και τις υποκριτικές του συγνώμες, το Σύνταγμα γέμισε από κόσμο που ανταποκρίθηκε άμεσα στο κάλεσμα που απηύθυναν η ΑΝΤΑΡΣΥΑ και άλλες οργανώσεις της Αριστεράς, δέκα περιφερειακές και τουλάχιστον 22 δημοτικές κινήσεις της αντικαπιταλιστικής αριστεράς και στην οποία συμμετείχαν αρκετές περιβαλλοντικές συλλογικότητες μεταξύ των οποίων και η Πρωτοβουλία ενάντια στην περιβαλλοντική καταστροφή και την κλιματική αλλαγή, η κίνηση Γερανίδες που δημιουργήθηκε μετά την καταστροφική πυρκαγιά στα Γεράνεια όρη με σκοπό την διάσωση του δάσους κ.ά. Στη διαδήλωση συμμετείχαν επίσης με πανό το Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα, η ΟΚΔΕ Σπάρτακος, άλλες οργανώσεις της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς και το ΜέΡΑ25.

Οι κυβερνητικές πολιτικές βρέθηκαν στο στόχαστρο και των πολλών αυτοσχέδιων πλακάτ που κρατούσαν διαδηλωτές και διαδηλώτριες. Μερικά από τα συνθήματα ήταν “η κυβέρνηση εγκαταλείπει το λαό και τη φύση - πληρώνει τα ΜΜΕ και την καταστολή”, “στάχτη τα κέρδη τους - όχι το μέλλον των παιδιών μας”, “προσλάβετε πυροσβέστες, όχι άλλη αστυνομία” και “όχι στη λεηλασία της φύσης για τα κέρδη”.

“Απέναντι στην κυβέρνηση του Μητσοτάκη που δεν δίνει δεκάρα για τις ζωές και την υγεία του λαού και της νεολαίας, στην πολιτική της 'ατομικής ευθύνης' και στη γραμμή του θα 'λογαριαστούμε μετά' απαντάμε πως θα λογαριαστούμε τώρα” ανέφερε μεταξύ άλλων η ανακοίνωση-κάλεσμα της ΑΝΤΑΡΣΥΑ. “Η μόνη λύση είναι οι αγώνες μας για να καταργηθούν οι περιβαλλοντοκτόνοι νόμοι, για μαζικές μόνιμες προσλήψεις η γενναία χρηματοδότηση σε δασοπροστασία και δασοπυρόσβεση, σε Υγεία, Παιδεία, δήμους, πρόνοια, ασφάλιση και σε κάθε υπηρεσία που είναι κρίσιμη για τις ανάγκες της κοινωνίας. Και να κλιμακώσουμε αυτούς τους αγώνες για να τελειώνουμε με την εγκληματική κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας και το καταστροφικό σύστημα που υπηρετεί”.

Δυναμικό παρών στο Σύνταγμα έδωσαν επίσης με τα πανό των σωματείων τους εργαζόμενοι και εργαζόμενες από χώρους όπως τα νοσοκομεία Γεννηματάς και Άγιος Σάββας. Στη συγκέντρωση που ξεκίνησε με ανακοινώσεις και χαιρετισμούς, ανάμεσα σε όσους πήραν το λόγο ήταν η Αργυρή Ερωτοκρίτου από το ΔΣ του ΓΝΑ Γεννηματάς, ο Κώστας Καταραχιάς, πρόεδρος του Συλλόγου Εργαζόμενων στο νοσοκομείο Άγιος Σάββας, ο Κώστας Τουλγαρίδης, πρώην περιφερειακός σύμβουλος της ΑΝΤΑΡΣΥΑ στην Αττική και ο Σεραφείμ Ρίζος, δάσκαλος και δημοτικός σύμβουλος με την Ανταρσία στα Χανιά ο οποίος βρισκόταν στην Βόρειο Εύβοια τις πρώτες μέρες της πυρκαγιάς.

Τα μέλη του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος καλούσαν με προκήρυξη όλες και όλους στην ανοιχτή εκδήλωση-συζήτηση που οργάνωναν την Τετάρτη 11 Αυγούστου, στην πλατεία Κουμουνδούρου με θέμα «Κυβέρνηση εμπρηστών και δολοφόνων: Να τους ανατρέψουμε – Να τελειώνουμε με το σύστημα που καταστρέφει τον πλανήτη». (Διαβάστε την εισήγηση του Γιώργου Ράγκου στη σελίδα 9). 

Κυβερνητικές επιλογές 

“Η κατάσταση αυτή δυστυχώς, δεν ξαφνιάζει. Δεν είναι κάτι νέο, κάτι απρόσμενο, κάτι τυχαίο. Είναι συνέπεια της πολιτικής που έχουν επιβάλλει όλα τα προηγούμενα χρόνια οι κυβερνήσεις -μαζί και η σημερινή- οι περιφέρειες και οι δήμοι, ακολουθώντας τις επιταγές της ΕΕ, με περικοπές σε προσωπικό και κονδύλια για φροντίδα της φύσης, πρόληψη και αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών, αδιαφορώντας για την προστασία, του ευρύτερου περιβάλλοντος, των δασών, της πανίδας, των συνθηκών ζωής στις πόλεις. Η πολιτική της κυβέρνησης και σε αυτό το θέμα ακολουθεί το μοτίβο με το οποίο έχει κινηθεί και στο μέτωπο της πανδημίας. Η διαχείριση της πανδημίας με 'ατομική ευθύνη', lockdown, πρόστιμα και επικοινωνιακή πολιτική βρίσκει το ανάλογό της στη διαφήμιση της λειτουργίας του 112 με γρήγορες εκκενώσεις οικισμών/χωριών και στην αντίστοιχη 'ατομική ευθύνη' απέναντι στις πυρκαγιές” ανέφεραν μεταξύ άλλων στην κοινή τους ανακοίνωση με την οποία καλούσαν στη διαδήλωση οι αριστερές ριζοσπαστικές αντικαπιταλιστικές κινήσεις σε περιφέρειες και δήμους, η οποία και κατέληγε με μια σειρά διεκδικήσεων:

• Να παρασχεθεί άμεσα στέγη και τροφή, με πλήρη έξοδα του κράτους και των Περιφερειών, για τους ανθρώπους που έχασαν τα σπίτια τους.

• Πλήρη και άμεση αποζημίωση των πληγέντων, καθώς και των καταστροφών σε αγροτική και ζωική παραγωγή. Άμεση ενίσχυση από το κράτος για όσο διαρκούν οι συνέπειες των καταστροφών.

• Ολοκληρωμένη διαχείριση και συνολική προστασία των δασών, με αύξηση του κρατικού προϋπολογισμού για έργα δασοπροστασίας. Ανασυγκρότηση της Δασικής Υπηρεσίας και Ενιαίου Φορέα Δασοπροστασίας-Δασοπυρόσβεσης, χωριστού από την Πυροσβεστική, στελεχωμένου με όλες τις επιστημονικές ειδικότητες που είναι απαραίτητες για τη φροντίδα των δασών, την πρόληψη και την αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών. Η δασοπυρόσβεση δεν είναι θέμα του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη.

• Η πυροπροστασία είναι κοινωνικό αγαθό, ούτε σκέψη για ιδιωτικοποίηση. Μαζικές προσλήψεις μόνιμου προσωπικού στην πυροσβεστική υπηρεσία και στις δασικές υπηρεσίες. Ανανέωση του εξοπλισμού της πυροσβεστικής, ειδικά σε οχήματα. Αποστρατιωτικοποίηση του πυροσβεστικού σώματος.

• Ενίσχυση των υπηρεσιών των δήμων και των περιφερειών με τα απαραίτητα μέσα και επαρκές μόνιμο προσωπικό για τον καθαρισμό-επιτήρηση- προστασία αλσών και δασών και σαφής καθορισμός των αρμοδιοτήτων Δήμων, Περιφερειών, Δασαρχείων.

• Δαπάνες για την πυροπροστασία και τις κοινωνικές ανάγκες, όχι για τα αιματηρά πλεονάσματα και τους εξοπλισμούς – διαγραφή του χρέους. Να σταματήσει το τσεκούρωμα στις δαπάνες για τη δασοπροστασία στο όνομα των μνημονιακών συμφωνιών, της δημοσιονομικής "πειθαρχίας" και των διάφορων μέτρων της ΕΕ.

• Καμία αλλαγή χρήσης γης στις καμένες δασικές περιοχές. Να προστατευθούν από τα οικιστικά, επιχειρηματικά και εργολαβικά συμφέροντα. Πλήρης προστασία της αναγέννησης του δάσους και προγράμματα αναδάσωσης όπου απαιτείται, από το δημόσιο, με κοινωνικό και εργατικό έλεγχο.

• Να καταργηθεί ο αντιπεριβαλλοντικός νόμος Χατζηδάκη, που απειλεί τις δασικές περιοχές και τις περιοχές NATURA. Να κυρωθούν οι δασικοί χάρτες και να σταματήσει η οικοδόμηση και η εκμετάλλευση γης σε δασικές περιοχές. Ούτε ένα δέντρο λιγότερο σε πόλεις και οικισμούς, προστασία του πράσινου και δημιουργία πάρκων στον αστικό ιστό.

• Στηρίζουμε τις προσπάθειες για την κατάσβεση των πυρκαγιών, για την υπεράσπιση της ζωής, της λαϊκής περιουσίας και του περιβάλλοντος, καθώς και τις πρωτοβουλίες αλληλεγγύης των κινηματικών συλλογικοτήτων. Οργανώνουμε επισκέψεις για την έμπρακτη και υλική στήριξη των πληγέντων από τις κινήσεις μας.

Δημήτρης Δασκαλάκης

 

9/8, Οι εργαζόμενοι/ες του ΓΝΑ Γεννηματάς στη διαδήλωση στο Σύνταγμα. Φωτό: Γιάννης Σουμπάσης

 

9/8, το πανό της Πρωτοβουλίας ενάντια στην περιβαλλοντική καταστροφή και την κλιματική αλλαγή.


«Για να μην υπάρξουν άλλες Εύβοιες»

“Η Βόρειος Εύβοια αποτελεί πλέον μια χαμένη πατρίδα για χιλιάδες ανθρώπους” είπε στην ομιλία του στη συγκέντρωση ο Σεραφείμ Ρίζος, δάσκαλος και δημοτικός σύμβουλος με την Ανταρσία στα Χανιά, ο οποίος βρισκόταν στο χωριό του στην Βόρειο Εύβοια τις μέρες της πυρκαγιάς. 

“Για χιλιάδες ανθρώπους που όλες τις προηγούμενες δεκαετίες γνώρισαν την ανεργία γιατί έκλειναν τα εργοστάσια παρ' όλους τους αγώνες που είχαν δώσει στο Σκαλιστήρη (ορυχεία) και μετατράπηκαν σε αγρότες, σε μελισσοκόμους και που τώρα γνωρίζουν για δεύτερη φορά μέσα σε δύο δεκαετίες τον ξεριζωμό και τον αφανισμό. Η κλιματική αλλαγή είναι εδώ. Όπως και ο παρατεταμένος καύσωνας και η ξηρασία. 'Ομως όταν καίγεται ένα νησί από τη μία άκρη του μέχρι την άλλη -η φωτιά ξεκίνησε από τον Ευβοϊκό ως μικρή εστία και μετά από λίγες μέρες είχε φτάσει στην ακτή του Αιγαίου για να κλείσει τον κύκλο σήμερα καίγοντας την αντίθετη πλευρά του βουνού από την οποία ξεκίνησε, ολοκληρώνοντας την καταστροφή- το θέμα δεν είναι η κλιματική αλλαγή αλλά τι έχεις κάνει για να προλάβεις τις συνέπειές της. Και αυτή η κυβέρνηση όπως και οι προηγούμενες δεν έκαναν απολύτως τίποτα. Στον τομέα της πρόληψης δεν έχει γίνει σε αυτό το απέραντο δάσος τίποτα. Παρόλο που οι πυρκαγιές είναι ένα συχνό φαινόμενο, δεν έγινε κανένας καθαρισμός, δεν δημιούργησαν παρατηρητήρια για την πυροσβεστική. Ο σταθμός της Ιστιαίας, όπως και όλοι οι σταθμοί, έχει ελάχιστο προσωπικό. Η έλλειψη συντονισμού και οργάνωσης ήταν εξοργιστική όλες αυτές τις μέρες. Σήμερα, την τέταρτη μέρα κατορθώσαμε να δούμε τα λεγόμενα πτητικά μέσα. Η κυβέρνηση αντιμετώπισε την πυρκαγιά έχοντας ένα σχέδιο στο νου της: να μην υποστεί το πολιτικό κόστος. Στηρίχθηκε αποκλειστικά στις εκκενώσεις των πληθυσμών, των χωριών στερώντας έτσι από την προσπάθεια της κατάσβεσης έναν πολύτιμο παράγοντα: τους κατοίκους που ήξεραν το δάσος. Αν αυτή την στιγμή κάποια χωριά και σπίτια έχουν σωθεί είναι μόνο και μόνο επειδή ο κόσμος δεν υπάκουσε σε αυτές τις εντολές και παρέμεινε για να αντικαταστήσει το κράτος. 

Όταν λοιπόν αυτή η τάξη που μας κυβερνά δεν μπορεί να υπερασπιστεί το λεγόμενο κοινό καλό, δεν μπορεί να υπερασπιστεί την ίδια την κοινωνία, το ερώτημα που προκύπτει είναι τι την χρειαζόμαστε αυτή την τάξη; Η ανατροπή της και το ξήλωμα των θεσμών της είναι η μόνη λύση για να μην θρηνήσουμε άλλα θύματα, για να μη ζήσουμε άλλες καταστροφές τέτοιου είδους. 

Η κυβέρνηση που όλο το προηγούμενο διάστημα έδωσε εκατομμύρια για να κυνηγάει πρόσφυγες στα σύνορα, για να πνίγει μετανάστες από τη Συρία και το Αφγανιστάν, μετέτρεψε σε πρόσφυγες χιλιάδες κατοίκους της Εύβοιας μέσα σε λίγες ώρες, μέσα στην ίδια τους τη χώρα. Η κυβέρνηση που άφησε ανοχύρωτη την δημόσια Υγεία απέναντι στην αντιμετώπιση της πανδημίας, άφησε ανοχύρωτη και τη δασοπροστασία, άφησε ανοχύρωτη τη ζωή δεκάδων χιλιάδων κατοίκων. 

Αυτό πρέπει να το πληρώσει. Αυτή τη στιγμή βγαίνει ο Μητσοτάκης και υπόσχεται ανάπτυξη της Εύβοιας. Είναι όμως αυτή η ανάπτυξη που μας υπόσχεται η οποία μας οδήγησε εδώ. Θέλει να φυτέψει ανεμογεννήτριες στη θέση των δασών. Θέλει να φυτέψει ξενοδοχεία στη θέση των δασών. Ταυτόχρονα ξέρει πως οι κάτοικοι της Εύβοιας είναι οι πρώτοι που δεν θα του επιτρέψουν να το πράξει. Αυτή η ανάπτυξη είναι που φέρνει τις καταστροφές. Γι' αυτό, απέναντι σε αυτό το σύστημα που φέρνει καταστροφή, πόνο και θάνατο, η μόνη ελπίδα είναι το εργατικό κίνημα, το περιβαλλοντικό κίνημα. Γι' αυτό χρειάζεται να συντονίσουμε τους αγώνες μας. Γι' αυτό το επόμενο διάστημα στην Υγεία, στην Παιδεία, για το Περιβάλλον χρειάζεται να ορθώσουμε τείχος απέναντι στην ανάπτυξη του Μητσοτάκη, απέναντι στην καταστροφική πολιτική τους. Η κυβέρνηση αυτή πρέπει να ανατραπεί. Και γι' αυτό το επόμενο διάστημα χρειάζεται να κλιμακώσουμε. 

Το παγκόσμιο περιβαλλοντικό κίνημα, οι κινήσεις που γίνονται στη Γλασκώβη, οι διαδηλώσεις που θα γίνουν πρέπει να αποτελέσουν ένα παγκόσμιο κέντρο που θα διαχυθεί ξανά σε κάθε χώρα, για να μπορέσουμε να χτίσουμε σε κάθε χώρα ένα κίνημα που δεν θα αφήσει να υπάρξουν άλλες Εύβοιες”. 


Συνέντευξη Τύπου Μητσοτάκη 
Μπίζνες στα αποκαΐδια

Οι καταστροφικές πυρκαγιές που σε μια εβδομάδα έκαψαν το 15% της δασικής έκτασης της χώρας καθώς και σπίτια, εργοστάσια, αγροτικές εκτάσεις και οικισμούς είναι αυτή τη στιγμή τουλάχιστον υπό μερικό έλεγχο. Ανεξάρτητα από το εάν οι φωτιές οφείλονται σε εμπρησμό, την «κλιματική αλλαγή», το μικροκλίμα ή όλα τα παραπάνω, οι ευθύνες της κυβέρνησης είναι εγκληματικές. Μαζί με τους δήμους επέλεξε να προσλάβει ένα τεράστιο αριθμό άχρηστων αστυνομικών διαφόρων ειδικοτήτων αφήνοντας τη πυροσβεστική υπηρεσία γυμνή σε προσωπικό και μέσα πυρόσβεσης. Αυτό γίνεται εξοργιστικότερο την στιγμή που η χώρα το ίδιο διάστημα έχει δανειστεί επιπλέον 30 δις ευρώ, σημαντικό μέρος των οποίων πήγαν σε αγορές στρατιωτικού υλικού για την εξαγορά υποτιθέμενων συμμάχων όπως η Γαλλία.

Το χειρότερο είναι όμως η απάντηση που επιχειρεί να δώσει η κυβέρνηση στην καταστροφή. Ο κ. Μητσοτάκης στη εισαγωγή του στη συνέντευξη τύπου που έδωσε τη Πέμπτη 13 Αυγούστου δεν είπε κουβέντα για τη πυροσβεστική και τις ελλείψεις σε προσωπικό και μέσα πυρόσβεσης, ούτε τι πρόκειται να κάνει γι’ αυτό. Αντίθετα έσπευσε να δικαιώσει την υποψία ότι πάνω στα αποκαΐδια θα επιχειρηθεί η ιδιωτικοποίηση της παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος.

“Πράσινες” ιδιωτικοποιήσεις

Ο πρωθυπουργός, αφού ευχαρίστησε τα μέσα ενημέρωσης που τον ενημέρωσαν για τα διόλου κολακευτικά σχόλια των κατοίκων των πληγεισών περιοχών στο πρόσωπό του, εξήγγειλε ένα σχέδιο για πράσινες μπίζνες με άξονα την «απολιγνιτοποίηση» της ΔΕΗ. Δηλαδή, τις ανεμογεννήτριες που τόσο αγαπά ο ίδιος και οι επιχειρηματικοί όμιλοι που αποτελούν στενούς του φίλους. Μάλιστα το εξοργιστικότερο είναι ότι οι φωτιές, στη Εύβοια τουλάχιστον, ευνοούν τα σχέδια επέκτασης των «αιολικών πάρκων» που είναι ήδη εγκατεστημένα στο νησί. Με δύο λόγια ο κ. Μητσοτάκης δεν εξήγγειλε κανένα σχέδιο για την αποκατάσταση της φυσικής καταστροφής απλά επανέλαβε ένα μέρος από το πρόγραμμα Ελλάδα 2.0 που έχει καταθέσει ήδη στην Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο του περιβόητου Ταμείου Ανάκαμψης. Το χειρότερο είναι ότι προσπαθεί να υλοποιήσει αυτό το πρόγραμμα μέσα από την αποκατάσταση του δάσους από ιδιώτες «δωρητές» κατά το πρότυπο του ανιψιού του ακαμάτη των Αθηνών Κώστα Μπακογιάννη στο λόφο του Στρέφη. Κοντολογίς, σχεδιάζει να ιδιωτικοποιήσει το δάσος.    

Το σχέδιο το υποστηρίζει με μια λογική ακροβασία. Λέει ο κ. Μητσοτάκης, οι φωτιές είναι αναπόφευκτες λόγω της «κλιματικής κρίσης». Ως εκ τούτου αυτό που έχει σημασία είναι ο περιορισμός των εκπομπών αερίων. Διαφορετικά τα δάση θα καούν ούτως ή άλλως και το μόνο που μπορούμε να κάνουμε γι’ αυτό είναι να εκκενώνουμε περιοχές και να περιορίζουμε τις καταστροφές όπου μπορούμε, τα υπόλοιπα είναι άδικός κόπος. Βέβαια ξέχασε να μας πει ότι αυτοδιαψεύστηκε από τη δράση των πυροσβεστών από ξένες χώρες όπως η Ρουμανία που ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικοί χρησιμοποιώντας drones (εμείς τα drones τα χρησιμοποιούμε στις διαδηλώσεις) και σύγχρονα πυροσβεστικά οχήματα. Αντίστοιχα αποτελεσματικά ήταν και τα εναέρια μέσα που διατέθηκαν από τη Ρωσία και άλλες χώρες. Για τον κ. Μητσοτάκη όλα αυτά είναι «κόστος» που δεν χρειάζεται να το αναλάβει η κοινωνία. Αντίθετα πρέπει να δανειστούμε μέχρι εξαντλήσεως για να επιδοτήσουμε την οικολογική καταστροφή των «αιολικών πάρκων» που έχουν προαχθεί ως η μοναδική εναλλακτική, στο λιγνίτη, πηγή παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

Προφανώς δεν είναι έτσι. Δεν χρειάζεται να καταστραφούν περιοχές φυσικού κάλους ή παραδοσιακοί οικισμοί επειδή οι πολιτικοί φίλοι του κ. Μητσοτάκη πουλάνε αιολικά πάρκα. Στην παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος υπάρχει σημαντική τεχνογνωσία π.χ. σε υδροηλεκτρικά εργοστάσια που ελαχιστοποιούν τις εκπομπές αερίων. Σε κάθε περίπτωση ο σχεδιασμός δεν μπορεί να είναι μου προτείνουν «αιολικά πάρκα», γίνε «δωρητής», πάρε άδεια, πάρε και επιδότηση και όποιον πάρει ο χάρος. Ο σχεδιασμός της αναδιοργάνωσης στην παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος πρέπει να γίνει από την ίδια τη ΔΕΗ και όχι στο πλαίσιο ενός επιχειρηματικού El Dorado που επιχειρείται να στηθεί πάνω στα αποκαΐδια.

Κλείνοντας πρέπει να τονίσω ότι πίσω από την προσπάθεια να μετατεθεί η συζήτηση για τις πυρκαγιές στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, λες και οι εκπομπές αερίων στη χώρα προέρχονται αποκλειστικά από τις λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ, βρίσκεται η ιδιωτικοποίηση του ΔΕΔΔΥΕ. Οι ιδιώτες θέλουν να βάλουν στο χέρι τόσο την παραγωγή όσο και τη διανομή της ηλεκτρικής ενέργειας. Η κοινωνία πρέπει να διοχετεύσει την οργή της στην ουσιαστική προστασία του περιβάλλοντος και των δασών απαιτώντας την απομάκρυνση αυτής της επικίνδυνης κυβέρνησης.      

Νίκος Στραβελάκης, 
οικονομολόγος