Περιβάλλον
Περιβάλλον: Δεν αρκεί μια “παγκόσμια μέρα” - Χρειάζεται πρόγραμμα αντικαπιταλιστικό

28 Ιούλη 2022, διαδήλωση στην Αθήνα. Φωτό: Στέλιος Μιχαηλίδης

Ζούμε στην εποχή που η περιβαλλοντική καταστροφή και η κλιματική κρίση απειλούν άμεσα τη ζωή στον πλανήτη. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα, η λειψυδρία, οι πυρκαγιές, η διαρκής και εκτεταμένη μείωση της βιοποικιλότητας, η ερημοποίηση γεννούν καταστροφές, πανδημίες, οικολογική προσφυγιά, επισιτιστική κρίση. Η γενεσιουργός αιτία δεν είναι γενικά ο "ανθρώπινος παράγοντας" αλλά ο καπιταλιστικός τρόπος παραγωγής που βάζει τα κέρδη του κεφαλαίου πάνω από την ανθρώπινη ζωή και το περιβάλλον. 

Η απάντηση του κεφαλαίου και των κυβερνήσεων είναι από τη μία η εμπορευματοποίηση της φύσης και η συνεχή αύξηση της καύσης ορυκτών καυσίμων που οδηγεί σε μη αντιστρέψιμη πορεία την υπερθέρμανση του πλανήτη και από την άλλη η εκμετάλλευση της περιβαλλοντικής καταστροφής ως πεδίο κερδοφορίας μέσω της "πράσινης ανάπτυξης". Η κυβέρνηση της ΝΔ, με τα περιβαλλοκτόνα Νομοσχέδια Χατζηδάκη και Σκρέκα, αλλά και το ελληνικό κεφάλαιο που δραστηριοποιείται στις ΑΠΕ και στην ενέργεια παίζουν αυτό το "βρώμικο ρόλο".  

Σε όλο τον πλανήτη, ο κόσμος ξεσηκώνεται ενάντια στα αίτια και στα αποτελέσματα της περιβαλλοντικής καταστροφής και της κλιματικής κρίσης. Σ' αυτό τον ξεσηκωμό χρωστάμε και το σύνθημα που ενώνει τις διαδηλώσεις σε όλο τον κόσμο: "αλλάξτε το σύστημα - όχι το κλίμα". Το ίδιο και στην Ελλάδα με πρωτοπόρο ρόλο τις δυνάμεις της ΑΝΤΑΡΣΥΑ μέσα από τις πολυάριθμες πρωτοβουλίες και κινητοποιήσεις.  

Για την ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ο αγώνας για την προστασία του περιβάλλοντος και ενάντια στη κλιματική κρίση έχει πρωτεύοντα ρόλο και αφορά, πρώτα και κύρια, όλη την εργατική τάξη που βιώνει, από πρώτο χέρι, αυτές τις συνέπειες. 

Αιχμές

Συμβολή σ' αυτό τον αγώνα είναι το Πρόγραμμα Θέσεων για το περιβάλλον, που κυκλοφόρησε η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, που συνδέει τις άμεσες διεκδικήσεις του σήμερα με την πάλη «για μία κοινωνία που θα αντικαταστήσει το σημερινό σπάταλο, ρυπογόνο και καταστροφικό καπιταλιστικό μοντέλο από μια συλλογικά οργανωμένη κοινωνία, με κοινωνική ιδιοκτησία στα μέσα παραγωγής, που οι ίδιοι οι εργαζόμενοι θα αποφασίζουν τι, για ποιες ανάγκες και με ποιο τρόπο θα παράγει, με στόχο την επίτευξη μιας αξιοβίωτης ζωής για όλους, που θα έχει την ισορροπία ανθρώπου-φύσης ως θεμελιώδη αξία της», με αιχμές:

• Άμεσος περιορισμός της καύσης των ορυκτών καυσίμων, για την παραγωγή ενέργειας, με την άμεση αντικατάστασή τους από ένα πρόγραμμα δημιουργίας πραγματικών ΑΠΕ, απαλλαγμένες από το κίνητρο του κέρδους, που να καλύπτουν τις ενεργειακές ανάγκες της κοινωνίας χωρίς να καταστρέφουν το περιβάλλον. Ακύρωση των σχεδίων για εξορύξεις υδρογονανθράκων στις διεθνείς θάλασσες (ΑΟΖ) που θα επιφέρουν οικολογικές καταστροφές, μας εμπλέκουν στα πολεμοκάπηλα σχέδια του ντόπιου και ξένου κεφαλαίου και τους οικονομικούς ανταγωνισμούς πολυεθνικών εταιρειών και κρατών και θέτουν σε σοβαρό κίνδυνο την τεκτονική ισορροπία με αποτέλεσμα την ενίσχυση του κινδύνου σεισμικών δονήσεων. Πέρασμα όλου του τομέα ενέργειας στο δημόσιο, με εργατικό και κοινωνικό έλεγχο, συμμετοχή και σχεδιασμό, σε τοπικό και συνολικό επίπεδο, με άμεση εθνικοποίηση χωρίς αποζημίωση.

• Προστασία της φύσης, των δασών, της θάλασσας και των ακτών, του υπέργειου και υπόγειου υδατικού πλούτου από τους «επενδυτές». Προστασία του νερού, ως δημόσιου φυσικού αγαθού, ενάντια στην ιδιωτικοποίηση και τη λεηλασία των υδάτινων πόρων, για την εξυπηρέτηση των λαϊκών αναγκών, με κοινωνικό – εργατικό έλεγχο. Έξω από τους Εθνικούς Δρυμούς και τις περιοχές Natura οι οικονομικές δραστηριότητες του δευτερογενούς και τριτογενούς τομέα (βιομηχανίες, εξορύξεις, ΒΑΠΕ, ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις, κλπ). Να καταργηθούν όλοι οι μνημονιακοί, περιβαλλοντοκτόνοι και καταστροφικοί νόμοι και ρυθμίσεις. Ολοκληρωμένη δημόσια διαχείριση και συνολική προστασία των δασών, με αύξηση του κρατικού προϋπολογισμού για έργα δασοπροστασίας. Ήπια αντιπλημμυρικά έργα φιλικά προς το περιβάλλον. Να προστατευτούν τα ρέματα από την κάλυψη, την τσιμεντοποίηση και την καταπάτηση. Έργα υποδομών για αποχέτευση, απορροή ομβρίων.

• Προστασία του περιβάλλοντος (δάση, άλση, χώροι πρασίνου) που έχει απομείνει στον αστικό και περιαστικό ιστό των πόλεων. Ελεύθεροι δημόσιοι χώροι προσβάσιμοι για όλο το λαό και τη νεολαία ενάντια σε περιορισμούς, περιφράξεις, ιδιωτικοποιήσεις, εμπορικές και άλλες «ανταποδοτικές» χρήσεις. Ενάντια στην εμπορευματοποίηση και εντατική εκμετάλλευση της δημόσιας γης. Να σταματήσει η στοχευμένη υποβάθμιση περιοχών μέσα στις μεγαλουπόλεις, προκειμένου αυτές να εξαγοραστούν φτηνά από τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα. Όχι στις παρεμβάσεις “αναπλάσεων” με βάση τα επενδυτικά και επιχειρηματικά συμφέροντα που οδηγούν σε υπέρογκες αυξήσεις ενοικίων και αλλαγή της της οικονομικής και κοινωνικής σύνθεσης ολόκληρων γειτονιών. Ολοκληρωμένος σχεδιασμός βασισμένος στις κοινωνικές ανάγκες των κατοίκων κάθε περιοχής. Αύξηση των δαπανών για δημόσιες υποδομές και νέους ελεύθερους δημόσιους χώρους.

• Όχι στην ιδιωτικοποίηση της διαχείρισης των απορριμμάτων. Πέρασμα στο Δημόσιο όλων των συστημάτων ανακύκλωσης. Όχι στη καύση των αστικών στερεών αποβλήτων. Κλείσιμο όλων των ΧΥΤΑ και ΧΑΔΑ, που είναι επιβλαβή για την υγεία των κατοίκων και των εργαζομένων σε αυτούς και πλήρης αποκατάσταση του υποβαθμισμένου περιβάλλοντος στις περιοχές αυτές. 

• Όχι στην βιομηχανοποιημένη γεωργία και κτηνοτροφία και στα μεταλλαγμένα τρόφιμα.