Το νέο ντοκιμαντέρ του Στέλιου Κούλογλου: Δεν ξεχνάμε!

Οι νεοναζί είναι οι υμνητές του Ολοκαυτώματος, ενός από τα μεγαλύτερα εγκλήματα στην ιστορία της ανθρωπότητας και νοσταλγοί του Χίτλερ. Τα ναζιστικά εγκλήματα όμως δεν έγιναν μόνο στα κρεματόρια και στα στρατόπεδα θανάτου της Γερμανίας και της Πολωνίας. Έγιναν σε ολόκληρη την Ελλάδα από τη Μακεδονία ως την Κρήτη και βέβαια στις γειτονιές της Αθήνας. Οι Χρυσαυγίτες εκτός από νοσταλγοί του Ολοκαυτώματος είναι και νοσταλγοί των σφαγών στο Χορτιάτη, στα Καλάβρυτα, στο Δίστομο, στο Μπλόκο της Κοκκινιάς, στη Βιάννο. Γι'αυτό και μόνο το να θυμόμαστε είναι μια αντιφασιστική πράξη.

Αυτό αναδεικνύει το ντοκιμαντέρ του Στέλιου Κούλογλου “Νεοναζί: Το Ολοκαύτωμα της μνήμης” που άρχισε να προβάλλεται στους κινηματογράφους -στην Ααβόρα στην Αθήνα από τις 21 Μάρτη και στο Φαργκάνη στη Θεσσαλονίκη στις 2 Απρίλη. Μπορεί οι νεοναζί να κάνουν αγωνιώδεις προσπάθεις να κρυφτούν πίσω από το δάχτυλό τους, να αποφύγουν τις αναφορές στο Χίτλερ, στην κατοχή, στα Τάγματα Ασφαλείας και τους υπόλοιπους δωσίλογους, αλλά αυτή είναι η ιστορία τους και θα τη φέρουμε στο φως.

Ήδη, από τις μέρες που οι Χρυσαυγίτες το έπαιζαν συνοδοί γιαγιάδων που πάνε να πάρουν τη σύνταξή τους, ή τότε που μοίραζαν “πατάτες μόνο για Έλληνες”, η μνήμη έχει ζωντανέψει και δεν τους αφήνει να σταθούν πουθενά. Τρώνε κράξιμο και απομόνωση και στο παραμικρό χωριό που τολμάνε να εμφανιστούν. Οι εκδηλώσεις που έχουν οργανωθεί και συνεχίζονται να οργανώνονται σε γειτονιές και σε σχολεία, από την ΚΕΕΡΦΑ, αντιφασιστικές πρωτοβουλίες, εκπαιδευτικούς ή άλλα συνδικάτα έχουν παίξει τεράστιο ρόλο. Το ντοκιμαντέρ του Σ. Κούλογλου μπορεί να είναι σημαντική βοήθεια σε αυτήν την προσπάθεια.

Υπάρχουν τέσσερις άξονες στο ντοκιμαντέρ. Ο πρώτος είναι ότι συγκεντρώνει όλες τις αφηγήσεις επιζόντων από τα κατά τόπους “Ολοκαυτώματα” των ναζί στη διάρκεια της κατοχής. Μιλάνε άνθρωποι που είδαν τους γονείς ή τους παππούδες τους να σκάβουν τον ίδιο τους το λάκκο και να πέφτουν μέσα κατηγορούμενοι για συνεργασία με τους αντάρτες. Άνθρωποι που είδαν -στο Χορτιάτη- τους δικούς τους να μπαίνουν στο φούρνο και να καίγονται. Άνθρωποι που είδαν τις γυναίκες του χωριού τους να βιάζονται από τους φασίστες και βρέφη να πετιούνται στο δρόμο. Άνθρωποι που έμειναν μόνοι όταν ολόκληρη η οικογένειά τους εκτελέστηκε.

Ο δεύτερος είναι η κεντρική συμμετοχή των ελλήνων δωσίλογων στα εγκλήματα. Οι σφαγές στα περισσότερα μαρτυρικά χωριά έγιναν από έλληνες φασίστες, δωσίλογους, άλλες φορές με τη γερμανική στολή, άλλες φορές με την κουκούλα και άλλες με τη φουστανέλα των Ταγμάτων Ασφαλείας -γερμανοτσολιάδες. Κάποιοι από τους επιζώντες διηγούνται πως οι γερμανοί -όντας στρατιώτες- απέφευγαν να κάνουν ανοιχτά εγκλήματα μακριά από το βουνό.

Φασιστικά σκουπίδια

Τα φασιστικά σκουπίδια που είχαν μαζέψει γύρω τους όμως απολάμβαναν να βιάζουν και να σφάζουν. Οι περιγραφές των “Σουμπερτικών” ταγμάτων που είχαν στρατολογηθεί στην Κρήτη και έσφαζαν στη Μακεδονία είναι ανατριχιαστικές. Ο Κούλογλου προβάλλει ένα απόσπασμα αυτών των μαρτυριών σε σχολεία στο Λύκειο του Διστόμου. Οι μαθητές είναι εξοργισμένοι με τα ψέματα ότι η Χρυσή Αυγή είχε “επιτυχία” στο χωριό τους και εξηγούν την αλήθεια. Όμως δηλώνουν έκπληκτοι με τις πληροφορίες για τους έλληνες σφαγείς στη διάρκεια της κατοχής. “Αυτά δεν μας τα μαθαίνουν στο σχολείο”, λένε.

Ο τρίτος άξονας είναι ότι μπορεί η Αντίσταση να νίκησε στην Ελλάδα και οι ναζί να έφυγαν ηττημένοι τον Οκτώβρη του '44, όμως οι δωσίλογοι βρέθηκαν σε λίγα χρόνια στο πλευρό των νικητών του Εμφυλίου και έγιναν κομμάτι του ελληνικού μεταπολεμικού πολιτικού συστήματος. Το καλύτερο παράδειγμα είναι αυτό που έχει διαλέξει ο Κούλογλου – ο Ξενοφών Γιοσμάς. Έλληνας ναζί, συνεργάτης των γερμανών, οργανωτής “ταγμάτων θανάτου” ενάντια στο ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, ήθελε να τον αποκαλούν “φον Γιοσμά”, και με τα δικά του λόγια “Αν συνεργάστηκα με τους Γερμανούς το έκανα για το καλό της πατρίδος... Τους Γερμανούς τους αγαπούσα και αυτοί με θεωρούσαν τον υπ'αριθμ. 1 τίμιον Έλληνα”.

Αυτός ο τίμιος Έλληνας έφυγε μαζί με τους ναζί και κατέληξε στην Αυστρία όπου ονομάστηκε υπουργός της λεγόμενης τελευταίας κατοχικής κυβέρνησης με έδρα τη Βιέννη. Η κατοχική κυβέρνηση αυτή όπως εξηγεί ο ιστορικός Ιάσονας Χανδρινός στο ντοκιμαντέρ “δεν εκπροσωπούσε τίποτα άλλο πέρα από τον εαυτό της. Έκανε μνημόσυνα ή τελετές μνήμης για τους Έλληνες ή Γερμανούς 'ήρωες' που πολεμάνε ακόμη για το όραμα μιας Ευρώπης ως προμαχώνα απέναντι στον επερχόμενο μπολσεβικισμό”. Καταδικάζεται ως δωσίλογος σε θάνατο από τα ελληνικά δικαστήρια. Όμως επιστρέφει στην Ελλάδα όταν παίρνει χάρη από το βασιλιά Παύλο. Ο ίδιος θα βρεθεί να ξαναστήνει ομάδες φασιστών στη βόρεια Ελλάδα και υπό την καθοδήγησή του εξαπολύεται η επίθεση που οδήγησε στο θάνατο το βουλευτή της Αριστεράς, Γρηγόρη Λαμπράκη, το 1963.

Ο Κούλογλου στο ντοκιμαντέρ συνομιλεί με το γιο του Γιοσμά, Αλέξανδρο, ο οποίος είναι αμετανόητος υπερασπιστής του πατέρα του και δηλώνει “εθνικοσοσιαλιστής”, δηλαδή ναζί. Σε περασμένες εκλογές ήταν υποψήφιος με το ΛΑΟΣ του Καρατζαφέρη και στις πιο πρόσφατες πέρασε στη Χρυσή Αυγή.

Αυτός είναι ο τέταρτος άξονας του ντοκιμαντέρ. Οι Χρυσαυγίτες δεν είναι “αντισυστημικό” κόμμα, αλλά σπλάχνο από τα βρόμικα σωθικά αυτού του συστήματος. Είναι τα παιδιά των συνεργατών των ναζί, όσες ελληνικές σημαίες και να σηκώσουν, τα μασκαρέματά τους έχουν τόση αξία όση η φουστανέλα των Γερμανοτσολιάδων. Λένε πως όποιος ξεχνάει την ιστορία, είναι καταδικασμένος να την επαναλάβει. Ο Χορτιάτης, το Δίστομο, τα Καλάβρυτα και η Βιάννος δεν μας αφήνουν να ξεχάσουμε. Γι' αυτό καταδικασμένοι είναι οι Χρυσαυγίτες και οι προστάτες τους.