Αντιφασιστικό και αντιρατσιστικό κίνημα
Βρετανία: Αντίσταση στη φονική ρατσιστική υστερία

17/8, Λονδίνο. Δεκάδες χιλιάδες στην πλατεία Τραφάλγκαρ για τον καθηγητή Τζέισον Άρντεϊ. Φωτό: Jess Hurd

Την Παρασκευή 14 Αυγούστου ο πανεπιστημιακός Τζέισον Άρντεϊ  βρέθηκε νεκρός στο διαμέρισμά του στο Λονδίνο. Μία εβδομάδα πριν, είχε παραιτηθεί από τη θέση του ως καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ μετά από κατηγορίες για λογοκλοπή. Ο θάνατός του ήταν το αποτέλεσμα του ρατσιστικού κυνηγιού που ξεκίνησε από ακροδεξιούς πανεπιστημιακούς κύκλους και συνεχίστηκε από τα μίντια. Αναδεικνύει τον ρατσισμό που υπάρχει στα πανεπιστήμια και καλεί σε δυνάμωμα του αντιρατσιστικού κινήματος, για να μην υπάρξει άλλος νεκρός από το ρατσιστικό δηλητήριο που εξαπλώνουν οπαδοί ναζιστικών θεωριών με τη βοήθεια δισεκατομμυριούχων. 

O Τζέισον Άρντεϊ ήταν ο νεότερος σε ηλικία μαύρος καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ. Από τη στιγμή που έγινε καθηγητής, ξεκίνησε η εκστρατεία διασυρμού του. Η οικογένειά του μετά τον θάνατο του δήλωσε: «Η εκστρατεία παραπληροφόρησης ήταν πάρα πολύ για τον Τζέισον, ο οποίος ήταν ένας ευγενικός άνθρωπος και πάντα ήθελε να βλέπει το καλύτερο σε όλους». Έγινε στόχος ενός ακροδεξιού ρατσιστικού δικτύου, συνδεδεμένο και χρηματοδοτούμενο από δισεκατομμυριούχους που έβαλε στόχο να κυνηγήσει έναν μαύρο. 

Ο Νέιθαν Κόφνας ήταν ο πρώτος που διατύπωσε κατηγορίες για λογοκλοπή εναντίον του Άρντεϊ. Ο ίδιος αυτοπροσδιορίζεται ως «ρεαλιστής της φυλής». Το 2024 απολύθηκε από το πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ εξαιτίας των αντιδράσεων που προκάλεσαν αυτά που έγραφε στο μπλογκ του. Έγραφε ότι «σε μία πραγματική αξιοκρατία οι μαύροι θα εξαφανίζονταν από σχεδόν όλες τις κορυφαίες θέσεις, εκτός από τον αθλητισμό και τον κόσμο του θεάματος». Μετά την απόλυσή του από το πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, προσλήφθη από το πανεπιστήμιο της Γάνδης. Φοιτήτριες και φοιτητές συγκέντρωσαν 2000 υπογραφές ενάντια στην πρόσληψή του στο πανεπιστήμιο. Την περασμένη Πέμπτη ο Κόφνας τέθηκε σε διαθεσιμότητα από τo πανεπιστήμιο της Γάνδης.

Ο Κόφνας δεν ήταν μόνος στην προσπάθεια να ξεχυθεί το ρατσιστικό δηλητήριο στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ. Ο Τζέιμς Ορρ είναι επίσης βασικός σε αυτήν την προσπάθεια. Είναι καθηγητής θεολογίας στο Κέιμπριτζ και εισπράττει τα συγχαρητήρια του Τζέι Ντι Βανς, αντιπροέδρου των ΗΠΑ, ο οποίος τον αποκαλέι «φιλόσοφο-βασιλιά μου». Είναι επικεφαλής πολιτικής του ReformUK και σύμβουλος της Free Speech Union, η οποία επιτέθηκε επανειλημμένα στον Άρντεϊ. Έίναι στενός φίλος του Πίτερ Τηλ, του διευθύνοντος συμβούλου της Palantir. O Τζέιμς Ορρ προσκάλεσε τον Πίτερ Τηλ σε διαλέξεις στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ. Οι διαλέξεις του γενικά αντλούν στοιχεία από τον ναζιστή Καρλ Σμιτ, τις συνομιλίες του με τον Ίλον Μασκ και τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου. Σαν πανεπιστημιακός χρησιμοποιεί το κύρος που του δίνει η σύνδεσή του με το Κέιμπριτζ για να αναπτύξει διεθνή δίκτυα της ακροδεξιάς και να κάνει πιο πιστευτή την ψευδοεπιστήμη που προωθεί. 

Ο Τζέισον Άρντεϊ ήταν θύμα αυτής της ακροδεξιάς συμμορίας. Οι ακροδεξιοί προσπάθησαν να μετατοπίσουν τη συζήτηση λέγοντας ότι ο φταίχτης είναι οι πολιτικές ισότητας και διαφορετικότητας που ακολουθούν τα πανεπιστήμια. Όμως είναι ο ρατσισμός που ευθύνεται για τον θάνατο του. Οι θέσεις του Κόφνας είναι γνωστές και προσβάσιμες σε όλους. Δεν εμπόδισαν την πρόσληψή του στο Κέιμπριτζ και στη Γάνδη. Ο ρατσισμός και ο σεξισμός υπάρχουν στα πανεπιστήμια είτε είναι “κορυφαία”, είτε όχι. Αυτό φαίνεται από τα εμπόδια που μπαίνουν στα παιδιά της εργατικής τάξης για να μπουν σε αυτά. Φαίνεται από την ανέλιξη και τον μισθό του προσωπικού. Από τους καθηγητές λιγότερο από το 1% είναι μαύροι και για τις μαύρες γυναίκες το ποσοστό αυτό είναι ακόμη λιγότερο. Στο μέρος όπου ο Άρντεϊ δίδασκε υπάρχει ακόμα μια πλακέτα στο παρεκκλήσι προς τιμήν ενός δουλεμπόρου, του Τόμπιας Ρούστατ. Και αυτό παρά την εκστρατεία που οργανώθηκε πριν από τέσσερα χρόνια για την αφαίρεσή της. 

Η δουλειά του Άρντεϊ υποβλήθηκε σε εξονυχιστικό ψάξιμο και τα προσόντα του άρχισαν να αμφισβητούνται από τη στιγμή που απέκτησε τον τίτλο του. Υπάρχουν δεκάδες άλλες περιπτώσεις που καθηγητές έχουν γλιτώσει, όταν έχουν κατηγορηθεί για πολύ χειρότερα αδικήματα. Σε πανεπιστήμια όπως το King’s College, το Οxford, λευκοί καθηγητές έκαναν κατάχρηση της εξουσίας τους και κακοποίησαν σεξουαλικά φοιτήτριες. Όμως σε αυτές τις περιπτώσεις τα ιδρύματα έτρεξαν να συγκαλύψουν τις κατηγορίες και να προστατέψουν τη φήμη τους, κανένας δεν κυνηγήθηκε με τον ίδιο τρόπο που κυνηγήθηκε ο  Άρντεϊ. Όπως δήλωσε ένας μαύρος καθηγητής στην εφημερίδα «Socialist Worker»: Όταν ένας λευκός κάνει λάθη, πρόκειται απλώς για μια ιστορία που αφορά τον ίδιο ως άτομο. «Όταν ένας μαύρος κάνει λάθος, αυτό αντιμετωπίζεται ως συλλογικό ζήτημα και χρησιμοποιείται για να υπονομεύσει την ίδια την αρχή ότι οι μαύροι πρέπει να βρίσκονται σε αυτούς τους χώρους».

Τα πανεπιστήμια επιλέγουν να συγκαλύψουν κάθε υποψία για σκάνδαλο παρά να διατηρήσουν τις αρχές τις οποίες λένε ότι είναι “ιερές και απαραβίαστες”. Σε μεγάλο βαθμό αυτό είναι αποτέλεσμα της έλλειψης χρηματοδότησης, του ανταγωνισμού που επικρατεί μεταξύ τους στον κόσμο της ελεύθερης αγοράς. Εκατομμύρια λίρες δίνονται κάθε χρόνο για να εμφανιστούν βρετανικά πανεπιστήμια σαν κορυφαία και να προσληφθούν καθηγητές φαβορί με κριτήρια βασισμένα στο προφίλ και όχι τις δυνατότητες τους. Μέσα σε αυτό υποκρίνονται  ότι παρέχουν ίσες ευκαιρίες. Όμως για να μπορεί να καλλιεργηθεί πραγματικό ταλέντο στα παιδιά της εργατικής τάξης, τα πανεπιστήμια χρειάζεται να έχουν χρήματα, να είναι ανοιχτά και προσβάσιμα σε όλους και όλες και όλα.

Επομένως η μάχη αφορά την αντίσταση στην ακροδεξιά που θέλει οι τοίχοι των σχολών να αντηχούν τις ιδέες της. Να μην υπάρχουν μαύρα άτομα στα πανεπιστήμια, να μη διδάσκονται μαθήματα για τα τρανς άτομα και το φύλο. Θέλει πανεπιστήμια με μαθήματα που θα βοηθάνε τους πλούσιους, την έρευνα να γίνεται για να βελτιώνονται τα όπλα για να συνεχίσουν την γενοκτονία των Παλαιστινίων στη Γάζα. Παράλληλα έχουμε να δώσουμε τη μάχη ενάντια στο σύστημα που μας λέει αν μπορούμε να σπουδάσουμε και τι πρέπει να γίνουμε. Ο Μητσοτάκης έλεγε ότι τα πανεπιστήμια δεν είναι για τα παιδιά από το Περιστέρι τα οποία μπορούν να γίνουν μόνο ψυκτικοί. Εμείς λέμε ότι θα τους ρίξουμε, αυτόν και τους πλούσιους φίλους του.

Σοφία Γαρμπή


Τη Δευτέρα 17 Αυγούστου, πάνω από 30.000 άνθρωποι συγκεντρώθηκαν στην πλατεία Τραφάλγκαρ στο Λονδίνο για να αποτίσουν φόρο τιμής στον καθηγητή Τζέισον Άρντεϊ. Ο κόσμος γέμισε τον χώρο μπροστά από την Εθνική Πινακοθήκη μετά από κάλεσμα της κίνησης Stand Up to Racism, σε μία εμπνευστική εκδήλωση αλληλεγγύης.

Στη συγκέντρωση, ο ένας ομιλητής μετά τον άλλο καταδίκασαν τα μέσα ενημέρωσης για τη συνενοχή τους στον θάνατο του Τζέισον. Ο βουλευτής Μπελ Ριμπέιρο-Άντι, που εκπροσωπεί την εκλογική περιφέρεια όπου ζούσε ο Τζέισον, δήλωσε ότι τα ΜΜΕ είχαν εξαπολύσει μια «επίθεση ανελέητη και αμείλικτη». Ο Μισάν Χάριμαν, ακτιβιστής, κινηματογραφιστής και φωτογράφος που έχει καταγράψει το αντιρατσιστικό κίνημα στη Βρετανία, έδειξε έναν τίτλο που έγραφε: «Ο καθηγητής Άρντεϊ είναι ένα δώρο που συνεχίζει να προσφέρει». «Φανταστείτε να είστε τόσο χαμένοι στη βιομηχανία της σκληρότητας, ώστε να απολαμβάνετε να πληγώνετε έναν άλλο άνθρωπο για διασκέδαση με τη δική σας δηλητηριασμένη πένα», είπε.

Η βουλευτής Νταϊάν Άμποτ δήλωσε ότι ο Τύπος είχε βάλει στο στόχαστρο τον Τζέισον Άρντεϊ από την πρώτη μέρα. «Αυτό που πρέπει να θυμάστε είναι ότι δεν ήταν θέμα λίγων εβδομάδων», είπε. «Διορίστηκε για πρώτη φορά καθηγητής στο Κέιμπριτζ πριν από τρία χρόνια και κατά τη διάρκεια αυτών των τριών ετών υπέστη μια σκληρή εκστρατεία από ανθρώπους που απλώς δεν πίστευαν ότι ένας μαύρος άνδρας θα έπρεπε να είναι καθηγητής στο Κέιμπριτζ». Και πρόσθεσε ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται στο Κέιμπριτζ. «Σταματήστε και σκεφτείτε πόσοι άνθρωποι σε άλλα κορυφαία πανεπιστήμια σκέφτονται ακριβώς το ίδιο», είπε. «Αλλά δεν ήταν απλώς μια εκστρατεία εναντίον ενός καθηγητή, ήταν μια εκστρατεία εναντίον όλων μας». Η Σαμίρα Αλί, διοργανώτρια της κίνησης Stand Up to Racism, κατηγόρησε την εφημερίδα «Telegraph», μαζί με άλλες εφημερίδες, για την καταδίωξη του Τζέισον Άρντεϊ. «Ντροπή! Ντροπή! Ντροπή τους! Έτσι, ενώ πρέπει να θυμόμαστε την κληρονομιά του καθηγητή Τζέισον, δεν μπορούμε να ξεχάσουμε το ρατσιστικό κυνήγι μαγισσών από τα ΜΜΕ, το οποίο δεν έχει σταματήσει», είπε.

Η συγκέντρωση ξεκίνησε με ένα λεπτό σιγής. Και στο τέλος, καθώς o κόσμος έφευγε, άφηνε λουλούδια στην πλατεία Τραφάλγκαρ προς τιμήν του Τζέισον. Όμως, παράλληλα με τις συγκινητικές εκδηλώσεις τιμής, ήταν αισθητή η οργή απέναντι στο ρατσιστικό σύστημα που του προκάλεσε τόσο πόνο και βάσανα. Όπως είπε από τη σκηνή ο συντονιστής της κίνησης Stand Up to Racism, Γουέιμαν Μπένετ: «Δεν υπάρχει ειρήνη χωρίς δικαιοσύνη».

Διαβάστε το ρεπορτάζ στην ιστοσελίδα της εφημερίδας Socialist Worker.