Η Άποψή μας
Οι κεντρικοί τραπεζίτες ανεβάζουν τα επιτόκια: Οι μανιακοί με το πριόνι ξαναχτυπούν

«Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και η Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ αποκλιμάκωσαν έντονα τα προγράμματα με τα οποία αγόραζαν ομόλογα. Οι Κεντρικές Τράπεζες σε δυο πλούσιες χώρες, τη Βρετανία και τη Νορβηγία, ανέβασαν τα επιτόκια. Οι Κεντρικές Τράπεζες σε εννιά αναδυόμενες οικονομίες, από τη Χιλή μέχρι τη Ρωσία, επίσης ανέβασαν τα επιτόκια. Ακόμη και η κεντρική Τράπεζα της Ιαπωνίας, που συνήθως ανησυχεί για αποπληθωρισμό, μείωσε το πρόγραμμα νομισματικής στήριξης που είχε εφαρμόσει λόγω της πανδημίας». (Φαϊνάνσιαλ Τάιμς, 17 Δεκέμβρη 2021)

Με αυτά τα λόγια το ρεπορτάζ των Φαϊνάνσιαλ Τάιμς προβάλει τη συντονισμένη στροφή των Κεντρικών Τραπεζών προς το σφίξιμο των λουριών. Ενώ η πανδημία αγριεύει με νέο γύρο κρουσμάτων και θανάτων και νέα μετάλλαξη, οι τραπεζίτες στέλνουν τελεσίγραφο: ξεχάστε το φθηνό χρήμα για επιδοτήσεις και επιδόματα, τώρα πρέπει να αρχίσετε να ξεπληρώνετε τα προηγούμενα χρέη χωρίς εύκολη πρόσβαση σε νέο δανεισμό. Για τις κυβερνήσεις, το συμπέρασμα είναι ότι θα βάλουν ξανά τον απλό κόσμο να πληρώσει με περικοπές σε μισθούς, συντάξεις και κοινωνικές δαπάνες.

Πρωτόγνωρα ύψη χρέους

Αν αυτό ισχύει σε διεθνή κλίμακα, για την ελληνική περίπτωση ισχύει στο τετράγωνο. Παντού, το χρέος, δημόσιο και ιδιωτικό έχει φτάσει σε πρωτόγνωρα ύψη. Στην Ελλάδα, το χρέος ξεπέρασε κατά πολύ τα επίπεδα του 2010, τότε που ξεκινούσαν τα Μνημόνια. Κι όμως ο Μητσοτάκης και ο Σταϊκούρας παριστάνουν ότι δεν τρέχει τίποτα, γιατί η ΕΚΤ, λένε, αντιμετωπίζει την Ελλάδα διαφορετικά. Τι ακριβώς είπε η Λαγκάρντ για την ελληνική περίπτωση; Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Οικονομικού Ταχυδρόμου:

«H EKT θα συνεχίσει να αγοράζει ελληνικά ομόλογα κατ΄εξαίρεση μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος πανδημίας ΡΕΡΡ τον Μάρτιο του 2022, όπως αποφάσισε το διοικητικό συμβούλιο της τράπεζας. (...)Με την απόφασή της αυτή, η ΕΚΤ έχει ως στόχο να αποφευχθούν προβλήματα στη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής, τα οποία θα μπορούσαν να συμβούν μετά από μία απότομη παύση των αγορών, τη στιγμή μάλιστα που η ελληνική οικονομία ανακάμπτει από τις συνέπειες της πανδημίας».

Σε απλά ελληνικά, η ΕΚΤ φοβάται ότι ένα απότομο σταμάτημα από τον Μάρτη της νέας χρονιάς θα προκαλούσε σοκ. Γι’ αυτό θα πάει σε πιο σταδιακό φρενάρισμα. Αλλά ακόμη και έτσι, όπως σχολιάζει ο Νίκος Στραβελάκης, «Παρόλο που το μιντιακό σύστημα των Αθηνών προσπαθεί να εμφανίσει την εξέλιξη ως στήριξη στην Ελληνική οικονομία και εμμέσως στη κυβέρνηση Μητσοτάκη απέχει πολύ από το να είναι τέτοια. Στην πραγματικότητα τα ομόλογα του Ελληνικού δημοσίου πέρα από 30 δις (από τα 358 δις) που επαναγόρασε η ΕΚΤ είναι και πάλι εκτός αγορών».

Η «στήριξη» περιορίζεται σε ένα κομμάτι μικρότερο από το δέκα τοις εκατό του χρέους. Το υπόλοιπο πρέπει να «κατακτήσει επενδυτική βαθμίδα» και μάλιστα γρήγορα, μέχρι το 2023. Η πίεση για μεγάλα πρωτογενή πλεονάσματα του προϋπολογισμού ξαναρχίζει μέσα στη νέα χρονιά.

Αν ο Μητσοτάκης άρχισε να κόβει τις δαπάνες Υγείας μέσα στο 2021 και 2022 σε συνθήκες χαλαρής πολιτικής της ΕΚΤ, ο καθένας καταλαβαίνει τι έρχεται μετά το σφίξιμο. Ετοιμάζουν σφαγή για μισθούς, συντάξεις, κοινωνικές δαπάνες. Και θέλουν να το κάνουν με μια κυβέρνηση που έχει ήδη πάνω της τη σφραγίδα του δολοφόνου με τόσες χιλιάδες θανάτους. Γι’ αυτό ζούμε μέρες πολιτικής κρίσης, όσες κραυγές κι αν βγάζει ο Μητσοτάκης. Γι’ αυτό είναι απαράδεκτη μια αντιπολίτευση του «πολιτικού πολιτισμού». Είναι ώρα για εργατική επίθεση, για να τους τσακίσουμε πριν τσακίσουν ό, τι έχει απομείνει.