Η Αριστερά
Ημερίδα του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος: Ιδέες για τη νίκη του αντιπολεμικού κινήματος

22/5, Νομική. Φωτό: Στέλιος Μιχαηλίδης

Σε ένα γεμάτο αμφιθέατρο της Νομικής σχολής της Αθήνας, πραγματοποιήθηκαν οι συζητήσεις που οργάνωσε το Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα την Κυριακή 22/5, στο πλαίσιο του μονοημέρου «Ιμπεριαλισμός – περίοδος πολέμων κι επαναστάσεων».

Η ημερίδα άνοιξε με τη συζήτηση «Ο Ιμπεριαλισμός σήμερα» και με εισηγητές τον Σωτήρη Κοντογιάννη, από το περιοδικό Σοσιαλισμός από τα Κάτω, και τον Χρίστο Τουλιάτο, από την οργάνωση Αριστερή Ανασύνθεση. 

«Ζούμε στην εποχή του Ιμπεριαλισμού. Ισχύει η θεωρία που ανέπτυξαν οι επαναστάτες πριν από 100 χρόνια» υπογράμμισε ο Σωτήρης Κοντογιάννης κι εξήγησε συνοπτικά τι λέει η θεωρία περί ιμπεριαλισμού: «Ο Ιμπεριαλισμός είναι στάδιο του καπιταλισμού, το ανώτατο. Είναι αποτέλεσμα της ίδιας της λειτουργίας της συσσώρευσης του κεφαλαίου. Σε κάθε χώρα υπάρχουν επιχειρήσεις με “καταθλιπτικό” βάρος για την εθνική οικονομία. Κι έτσι ταυτίζονται τα συμφέροντα της εθνικής οικονομίας με αυτά των μεγάλων επιχειρήσεων. Ταυτόχρονα υπάρχει η τάση διεθνοποίησης της παραγωγής γιατί οι επιχειρήσεις μεγαλώνοντας δεν μπορούν να χωρέσουν πλέον στα στενά εθνικά πλαίσια. Αυτό σημαίνει ότι οι ανταγωνισμοί ανάμεσα στις επιχειρήσεις μεταφέρονται στη διεθνή σκηνή. Εκεί έρχεται ο πόλεμος που είναι εγγενής στο σύγχρονο καπιταλισμό κι όχι ένα φαινόμενο που ανήκει στο παρελθόν όπως έλεγαν παλιότερες θεωρίες. Υπάρχουν αλλαγές κι εξελίξεις στον ίδιο τον καπιταλισμό από την εποχή του Λένιν μέχρι σήμερα. Αλλά οι βασικές αρχές της θεωρίας του Ιμπεριαλισμού ισχύουν και αυτό μας βοηθάει όχι μόνο να κατανοήσουμε τον πόλεμο στην Ουκρανία και τους ανταγωνισμούς διεθνώς, αλλά και να παλέψουμε για να σταματήσουμε τον πόλεμο και να τον μετατρέψουμε σε επαναστάσεις». 

 Συνέχισε αναφερόμενος στους διεθνείς ανταγωνισμούς που οδήγησαν στον πόλεμο στην Ουκρανία και στη συνέχεια πήρε το λόγο ο Χ. Τουλιάτος:

«Οι αντίπαλοί μας αναλύουν την ιστορία ως διαδοχή πράξεων προσώπων: Ο “καλός” Τσόρτσιλ, ο “κακός” Στάλιν κλπ. Ή με βάση προσωπικά χαρακτηριστικά: Η “τρέλα” του Χίτλερ, η “τρέλα” του Πούτιν. Είναι αναλύσεις που απέχουν από την πραγματικότητα. Η ιστορία είναι μια σύνθετη διεργασία και πατάει σε μια σύνθεση πολλών διαφορετικών φαινομένων» ξεκίνησε την τοποθέτησή του και συνέχισε λέγοντας μεταξύ άλλων: «Αστοί οικονομολόγοι από τον προηγούμενο αιώνα ήδη έλεγαν ότι ο ιμπεριαλισμός ανήκει στο παρελθόν. Ο ιμπεριαλισμός είναι παρόν και μέλλον και οι εξελίξεις των τελευταίων μηνών κάνουν αυτή την εκτίμηση πιο επίκαιρη. Ο αντικαπιταλιστικός με τον αντιιμπεριαλιστικό αγώνα πρέπει να συνδέονται – ούτε να ταυτίζονται, ούτε να υποτιμάται κάποια από τις δύο πλευρές». 

Στην επόμενη συζήτηση «Πώς φτάσαμε από τη Ρωσία του Λένιν στη Ρωσία του Πούτιν», τις εισηγήσεις έκαναν η Λίλιαν Μπουρίτη, μέλος του ΣΕΚ κι ο ιστορικός και συγγραφέας Λέανδρος Μπόλαρης. 

«Έχουν περάσει τρεις μήνες από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία και οι κυβερνήσεις προσπαθούν να πείσουν ότι αντιπαρατίθεται η “δημοκρατική” Δύση με την “παραδοσιακά απολυταρχική” Ρωσία, συνδέοντας τη Ρωσία του Πούτιν σήμερα με τη Ρωσία του 1917 και της εργατικής επανάστασης. Χρειάζεται να απαντήσουμε σε αυτή την επίθεση» άνοιξε την κουβέντα η Λίλιαν Μπουρίτη. Συνέχισε με παραδείγματα από την επανάσταση του 1917, την «ανώτατη μορφή δημοκρατίας που έχει δει η ανθρωπότητα», όπως χαρακτήρισε την εργατική δημοκρατία των Σοβιέτ και το ρόλο των Μπολσεβίκων στο δρόμο προς τον Οκτώβρη. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην αντιμετώπιση των διαφορετικών εθνών της ρωσικής αυτοκρατορίας από το νέο εργατικό κράτος, μεταξύ αυτών και της Ουκρανίας. Τους αναγνώρισε το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση, στην εθνική γλώσσα, στη θρησκεία κλπ.

Ο Λέανδρος Μπόλαρης στη συνέχεια αναφέρθηκε στη διαδικασία μέσω της οποίας η Ρώσικη επανάσταση έχασε από τη σταλινική αντεπανάσταση και όλες οι κατακτήσεις ξηλώθηκαν. Το εργατικό κράτος έδωσε τη θέση του σε ένα σύστημα κρατικού καπιταλισμού, με μια νέα άρχουσα τάξη στο τιμόνι, τους γραφειοκράτες, κι έτσι από το «η κάθε μαγείρισσα να μπορεί να κυβερνάει» έφτασε στο «όταν μπαίνει ο διευθυντής στο εργοστάσιο η γη κάτω από τα πόδια των εργατών να τρέμει». Αυτό ήταν το σύστημα που επικράτησε από τη δεκαετία του ’30 και κατέληξε στην κατάρρευση στις αρχές της δεκαετίας του ’90 και στη σημερινή Ρωσία. «Η ίδια άρχουσα τάξη των διευθυντών, των στρατηγών, των γραφειοκρατών συνέχισε να έχει τον έλεγχο και μετά το 1990. Οι παλιοί διευθυντές έγιναν ιδιοκτήτες των εργοστασίων και οι γραφειοκράτες παίζουν τον πολιτικό ρόλο. Ο ίδιος ο Πούτιν είναι πρώην συνταγματάρχης της KGB».

«Η Αριστερά και ο πόλεμος» ήταν ο τίτλος της επόμενης συζήτησης με ομιλητές τον Ντενί Γκοντάρ, μέλος του NPA και της ομάδας που εκδίδει το περιοδικό Cahiers, και τον διευθυντή της εφημερίδας Εργατική Αλληλεγγύη, Πάνο Γκαργκάνα. Στη διπλανή σελίδα μπορείτε να διαβάσετε την τοποθέτηση του Ντενί Γκοντάρ. 

Επιθέσεις

Ο Πάνος Γκαργκάνας αναφέρθηκε στις επιθέσεις που εξαπολύονται από τα πάνω απέναντι στο αντιπολεμικό κίνημα και τη θέση ότι δεν είμαστε ούτε με το ΝΑΤΟ ούτε με τον Πούτιν. Στάθηκε στα μπερδέματα που δημιουργούνται στην αριστερά διεθνώς. «Το να συμμαχήσει κανείς με το ΝΑΤΟ απέναντι στον Πούτιν “για να σώσει τους Ουκρανούς” είναι μια πολιτική που την έχουμε ξαναδεί. Είναι η πολιτική που οδήγησε στις Βάρκιζες όλα τα αντιστασιακά κινήματα του Β’΄ΠΠ, γιατί στηρίχτηκε στη συμμαχία με τους Εγγλέζους τότε». Είναι απάτη της Δύσης να βαφτίζει τον Πούτιν φασίστα, όπως είναι απάτη ότι ο πόλεμος του Πούτιν είναι «αντιφασιστικός».

 Συνέχισε μιλώντας για την όξυνση του ελληνοτουρκικού ανταγωνισμού, ένα ζήτημα που η αριστερά πρέπει να πάρει αντιπολεμική διεθνιστική θέση χωρίς συμβιβαστικές αντιμετωπίσεις. Είναι λάθος η αντιπολίτευση του ΣΥΡΙΖΑ από τα δεξιά στον Μητσοτάκη, γιατί «δεν πήρε ανταλλάγματα από τον Μπάιντεν, όσον αφορά τα ελληνοτουρκικά». Ούτε το να μιλάς για υπεράσπιση των ΑΟΖ και των κυριαρχικών δικαιωμάτων όπως κάνει το ΚΚΕ, είναι αντιπολεμική τοποθέτηση. Δεν είναι κυριαρχικά δικαιώματα της εργατικής τάξης αυτά. «Λειτουργούμε ενωτικά στο κίνημα μαζί με τον κόσμο του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΚΕ, αλλά ανοίγουμε όλη τη συζήτηση για το πώς αντιμετωπίζονται αυτά τα ζητήματα με την επαναστατική στρατηγική».

Πλούσια ήταν η συζήτηση που ακολουθούσε μετά τις εισηγήσεις με πολλούς συντρόφους/

ισσες να παίρνουν το λόγο, είτε μέσα από το ίδιο το αμφιθέατρο, είτε από άλλες πόλεις μέσω zoom. Σε αρκετά σημεία, όπως στη Θεσσαλονίκη, την Πάτρα, τα Χανιά, αγωνιστές και αγωνίστριες παρακολούθησαν συλλογικά τις συζητήσεις μέσω διαδικτύου. 

Το μονοήμερο έκλεισε με την έμπνευση που έδωσαν οι εικόνες από όλες τις ανοιχτές μάχες, όπως μεταφέρθηκαν στη συζήτηση «Να ανατρέψουμε τη ΝΔ, να χτίσουμε εργατική εναλλακτική» από τις εισηγήσεις και τις παρεμβάσεις των συντρόφων/ισσών από σχολές κι εργατικούς χώρους. 

Τη συζήτηση άνοιξε ο Κώστας Καταραχιάς, μέλος του ΔΣ της ΕΙΝΑΠ και πρόσφατα εκλεγμένος στο σωματείο του νοσοκομείου Έλενα Βενιζέλου και στη συνέχεια πήρε το λόγο η Μαρία Στύλλου, υπεύθυνη του περιοδικού Σοσιαλισμός από τα Κάτω.

Ο Κώστας Καταραχιάς περιέγραψε τις μάχες που δίνει το Συντονιστικό Νοσοκομείων συνολικά στο κίνημα των υγειονομικών αλλά και τη μάχη σε κάθε νοσοκομείο για νίκη των εργατικών διεκδικήσεων κόντρα στις μεθοδεύσεις των κυβερνητικών δυνάμεων, με βασικά παραδείγματα τις επιτυχίες των δυνάμεων του Συντονιστικού στον Αγ. Σάββα και στο Έλενα Βενιζέλου.    

«Το σύνθημα “στην ίδια μας τη χώρα είναι ο εχθρός” δεν είναι ένα προνομιακό σύνθημα των επαναστατών. Γύρω του μπορεί να οργανώσει όλη την εργατική τάξη και τη νεολαία» τόνισε η Μαρία Στύλλου. «Η ΝΔ βρίσκεται με την πλάτη στον τοίχο. Καταρχήν στο επίπεδο της Οικονομίας. Σε περίοδο στασιμοπληθωρισμού σπαταλάει όλο και περισσότερα για πολεμικούς εξοπλισμούς και στο τέλος θα χρειαστούν ακόμα μεγαλύτερα πλεονάσματα του προϋπολογισμού για να μπορέσει να ξεπληρώσει. Την ίδια στιγμή η εργατική τάξη είναι στα κάγκελα» σημείωσε κι έφερε παραδείγματα από τους απεργιακούς αγώνες αυτής της περιόδου, αλλά και τις εκλογικές επιτυχίες της αριστεράς σε σωματεία και φοιτητικούς συλλόγους. «Το οργανωμένο εργατικό κίνημα δίνει μεγάλες συνδικαλιστικές μάχες αλλά δίνει και μεγάλες πολιτικές μάχες» συμπλήρωσε αναφερόμενη στις μάχες ενάντια στο ρατσισμό και τον σεξισμό. «Αυτή είναι η δύναμη. 30 χρόνια πριν βγάζαμε το πρώτο τεύχος του Σοσιαλισμός από τα Κάτω και χρησιμοποιούσαμε στο εξώφυλλο μια αφίσα από τη Ρώσικη Επανάσταση για να δείξουμε την προοπτική. 30 χρόνια μετά έχουμε βάλει μια φωτογραφία με τους μετανάστες εργάτες που διαδηλώνουν στην πανεργατική απεργία. Τότε ο Σοσιαλισμός από τα Κάτω ήταν μια ιδέα. Τώρα είναι προοπτική σε κάθε χώρο. Χρειάζεται να πάμε να την χτίσουμε τόσο οργανωμένα και μεθοδικά για να φτάσουμε στη νίκη μαζί με όλον αυτόν τον κόσμο».

Μπορείτε να δείτε βιντεοσκοπημένες όλες τις εισηγήσεις στο κανάλι του ΣΕΚ στο YouTube SEKbroadcast καθώς και ηχογραφήσεις ολόκληρων των συζητήσεων στο sekonline.gr.