Διεθνή
Η κρίση στη Die Linke - Αντιπαράθεση για τον πόλεμο και την έξοδο από το ΝΑΤΟ

Κριστίνε Μπούχολτς

Το Σαββατοκύριακο που μας πέρασε πραγματοποιήθηκε στην Ερφούρτη το 8ο «έκτακτο» Συνέδριο της Die Linke, του Κόμματος της Αριστεράς στην Γερμανία. Το συνέδριο προκλήθηκε από την παραίτηση της Σουζάνε Χένινγκ-Βέλσοβ τον Απρίλιο από την συν-ηγεσία του κόμματος. 

Το 7ο Συνέδριο που είχε πραγματοποιηθεί διαδικτυακά τον Φεβρουάριο του 2021, είχε εκλέξει, με μεγάλη πλειοψηφία, δυο γυναίκες στην ηγεσία: την Ζανίν Βίσλερ και την Χένινγκ-Βέλσοβ. Η Βίσλερ προέρχεται από την «κινηματική» πτέρυγα του κόμματος. Μέχρι την κατάθεση της υποψηφιότητάς της για την ηγεσία το 2020, ήταν συνδεδεμένη με την αντικαπιταλιστική ομάδα Marx 21. Η Χένινγκ-Βέλσοβ ανήκει στη «μεταρρυθμιστική» πτέρυγά της που υποστηρίζει τη συμμετοχή της αριστεράς σε συμμαχικές «προοδευτικές» κυβερνήσεις. Η Θουριγγία, το κρατίδιο στο οποίο εκλέγεται και δραστηριοποιείται, κυβερνιέται από μια «κόκκινο-κόκκινο-πράσινη» συμμαχία Αριστεράς, Σοσιαλδημοκρατίας και Πράσινων. Ο Μπόντο Ράμελοβ, ο πρωθυπουργός της Θουριγγίας, ανήκει στην Die Linke.

Οι συμβιβασμοί και οι διαμάχες ανάμεσα στις διαφορετικές πτέρυγες κατατρέχουν την Die Linke από την πρώτη μέρα της ίδρυσής της τον Ιούνη του 2007. Η Σάρα Βάγκεκνεχτ, μια από τις πιο αναγνωρίσιμες ηγετικές προσωπικότητες της αριστεράς έχει κηρύξει εδώ και χρόνια τον «πόλεμο» στην αντιρατσιστική γραμμή του κόμματος: σε ένα βιβλίο που κυκλοφόρησε πρόσφατα κατηγορεί ευθέως τους μετανάστες για τα χαμηλά μεροκάματα στη Γερμανία. 

Οι εκλογές του περασμένου Σεπτέμβρη ήταν για την αριστερά μια πανωλεθρία: δεν κατάφερε να πιάσει το όριο του 5% και μπήκε τελικά στην ομοσπονδιακή Βουλή «από το παράθυρο», χάρη στο περίπλοκο εκλογικό σύστημα της Γερμανίας. Αλλά η παραίτηση της Χένινγκ-Βέλσοβ δεν οφειλόταν στο κακό εκλογικό αποτέλεσμα: αυτό που πυροδότησε την κρίση ήταν ο πόλεμος στην Ουκρανία.

Η Die Linke είναι από θέση αρχής αντίθετη με τον πόλεμο και τους εξοπλισμούς. Είναι αντίθετη με την αποστολή γερμανικών στρατευμάτων σε άλλες χώρες. Οι προγραμματικές της θέσεις ζητάνε ανοιχτά «τη διάλυση του ΝΑΤΟ». Το κόμμα της Αριστεράς αντιτάχθηκε και στην αποστολή στρατιωτικού υλικού στην Ουκρανία και στο θηριώδες πρόγραμμα επανεξοπλισμού ύψους 100 δις ευρώ που ανακοίνωσε η «κοκκινοπράσινη» ομοσπονδιακή κυβέρνηση του Όλαφ Σολτς. 

Η Χένινγκ-Βέλσοβ, όπως και ένα μεγάλο κομμάτι της «μεταρρυθμιστικής» πτέρυγας της Die Linke διαφωνεί με την πάγια θέση του κόμματος για την «έξοδο της Γερμανίας από το ΝΑΤΟ». Η παραίτησή της είχε σαν βασικό στόχο να σπρώξει την Die Linke σε μια αναθεώρηση της ειρηνιστικής της γραμμής. Στο πλευρό της είχε όλο το γερμανικό κατεστημένο. Το περιοδικό Der Spiegel «ανακάλυψε» ξαφνικά ένα παλιό «σεξιστικό σκάνδαλο» στην αριστερά της Έσσης το οποίο η Βίσλερ είχε προσπαθήσει (υποτίθεται) να συγκαλύψει. 

Αντίσταση

Η βασική αντίσταση απέναντι σε αυτή την πίεση της συνθηκολόγησης με τον γερμανικό μιλιταρισμό ήρθε από την «κινηματική» πτέρυγα του κόμματος. «Αυτός ο πόλεμος δεν είναι απλά ένας πόλεμος της Ρωσίας ενάντια στην Ουκρανία», γράφει μια διακήρυξη υπογεγραμμένη από πολλές τοπικές οργανώσεις και πολλά στελέχη και μέλη της Die Linke. «Είναι ταυτόχρονα και ένας πόλεμος για τον έλεγχο της Ουκρανίας, δηλαδή ένας αγώνας εξουσίας ανάμεσα στο ΝΑΤΟ (ΕΕ και ΗΠΑ) από τη μια και τη Ρωσία από την άλλη. Αυτός ο πόλεμος δείχνει ότι οι ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις οξύνονται… Ο ανταγωνισμός για σφαίρες επιρροής έχει πάρει ήδη στρατιωτικές διαστάσεις...  Η Ρωσία έχει πυρηνικά όπλα. Η εμπλοκή του ΝΑΤΟ απειλεί να μετατρέψει τον πόλεμο σε πυρηνικό, μια θανάσιμη απειλή για την ανθρωπότητα και το περιβάλλον. Δεν υπάρχει στρατιωτική λύση στη σύγκρουση… Όχι στην αποστολή όπλων… Αυτός ο πόλεμος πρέπει να τερματιστεί αμέσως». 

Το συνέδριο έκλεισε με έναν νέο συμβιβασμό. Η Βίσλερ επανεκλέχτηκε, σε πείσμα των προβλέψεων, στην κορυφή του κόμματος με ένα ποσοστό σχεδόν 60%. Στην θέση της Χένινγκ-Βέλσοβ εκλέχτηκε ο Μάρτιν Σίρντεβαν, ένας ευρωβουλευτής από την «μεταρρυθμιστική» πτέρυγα. Ο βασικός του αντίπαλος, ο Σέρεν Πέλμαν, που ανήκει στον κύκλο της Βάγκεκνεχτ, πήρε μόλις το 31%. 

Η Βάγκεκνεχτ είναι ο μεγάλος ηττημένος του συνεδρίου, γράφουν οι γερμανικές εφημερίδες. Η ίδια είχε χαρακτηρίσει το συνέδριο σαν «την τελευταία ευκαιρία» για την αριστερά. Πολλοί πιστεύουν ότι η διάσπαση είναι θέμα μηνών.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία έχει βάλει, όπως ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος το 1914, τεράστιες πιέσεις «συνθηκολόγησης» πάνω στην αριστερά σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η αντίσταση σε αυτές τις πιέσεις είναι ζήτημα ζωής και θανάτου, όχι μόνο για το κίνημα και την εργατική τάξη αλλά και για ολόκληρη την ανθρωπότητα. Το 1916, την ίδια ώρα που το γερμανικό κράτος έκλεινε τον Καρλ Λίμπκνεχτ και τη Ρόζα Λούξεμπουργκ στις φυλακές  η ηγεσία του γερμανικού Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος διέγραφε τους «πασιφιστές» για την «αντιπατριωτική τους στάση» από το κόμμα. Η ιστορία, όμως, δικαίωσε το αντιπολεμικό κίνημα: ο πόλεμος δεν τελείωσε με τη «νίκη του Κάιζερ». Ούτε με τη «νίκη του Τσάρου». Τελείωσε με τις επαναστάσεις στη Ρωσία και τη Γερμανία και την εκθρόνιση και του Κάιζερ και του Τσάρου.  

Η Κριστίνε Μπούχολτς από το Marx 21, που «εκπροσώπησε» την αντιπολεμική τάση στο συνέδριο εκλέχτηκε στην 26-μελή ηγετική ομάδα της Die Linke.