Ο Μπάιντεν με μια ντουντούκα στο χέρι πήγε σε απεργιακή φρουρά του συνδικάτου UAW, της αυτοκινητοβιομηχανίας, και απευθύνθηκε στους απεργούς: “Δεχτήκατε πολλές υποχωρήσεις όταν τα πράγματα ήταν δύσκολα για τις επιχειρήσεις. Και τώρα οι επιχειρήσεις τα πάνε απίστευτα καλα. Για μαντέψτε. Κι εσείς θα έπρεπε να τα πηγαίνετε καλά”. Ήταν η πρώτη επίσκεψη εν ενεργεία αμερικανού προέδρου σε απεργιακή φρουρά στην ιστορία.
Το στιγμιότυπο είναι αποκαλυπτικό για το σημείο στο οποίο βρίσκεται το εργατικό κίνημα στις ΗΠΑ. Όχι γιατί ο Μπάιντεν έγινε ξαφνικά φιλεργατικός. Πριν από λιγότερο από ένα χρόνο ο ίδιος ήταν που σταμάτησε με προεδρική απόφαση τη μεγάλη απεργία που εξελισσόταν στα τρένα.
Όμως η δύναμη του συνδικαλισμού έχει δημιουργήσει μαζικό ρεύμα στο οποίο όλοι υποτάσσονται. Η απεργία στην αυτοκινητοβιομηχανία κλείνει σχεδόν μήνα, ξεκίνησε στις 14 Σεπτέμβρη. 58% του κόσμου δηλώνει πως τάσσεται με τους απεργούς και 18% εναντίον τους. Πριν από λίγες μέρες έκλεισε μετά από 148 μέρες η απεργία των σεναριογράφων στο Χόλιγουντ. Η εργοδοσία των μεγάλων στούντιο αποδέχτηκε μια σειρά από τα αιτήματα των απεργών. Το 72% του κόσμου δήλωνε την αλληλεγγύη του στην απεργία. Η εταιρεία Γκάλοπ που έκανε πρόσφατη έρευνα για τα συνδικάτα καταλήγει στην ανακοίνωσή της με ένα συμπέρασμα: “Οι απεργοί σήμερα φαίνεται να έχουν ισχυρότερη θέση στις διαπραγματεύσεις τους από ό,τι στο παρελθόν, δεδομένης της υψηλής λαϊκής υποστήριξης προς τα συνδικάτα”.
Όλη αυτή η μεταστροφή είναι αποτέλεσμα μικρών και μεγάλων αγώνων που σε πολλές περιπτώσεις ξεκίνησαν χωρίς καμιά ύπαρξη οργανωμένου σωματείου. Το κατεξοχήν παράδειγμα είναι ο αγώνας στην Amazon που έφτασε να οργανώσει τον κόσμο που δουλεύει στις αποθήκες και ανάγκασε την εταιρεία να αναγνωρίσει το σωματείο. Αντίστοιχη μάχη δίνεται στα Starbucks όπου οι εργαζόμενοι και οι εργαζόμενες έχουν καταφέρει να στήσουν σωματείο σε πάνω από 350 σημεία τα τελευταία χρόνια.
Την ίδια μέρα που ο Μπάιντεν πήγε στο Μίσιγκαν για να μιλήσει στην απεργιακή φρουρά, στο Λας Βέγκας συγκεντρώνονταν τα μέλη του σωματείου της Εστίασης και ψήφιζαν μαζικά για το αν πάνω από 50 χιλιάδες εργάτες και εργάτριες θα βγουν σε απεργία. 95% ψήφισαν υπέρ της απεργίας. Η τελευταία φορά που οι εργαζόμενοι στα καζίνο του Λας Βέγκας βγήκαν σε απεργία ήταν το 1984. Πρόκειται κυρίως για εργαζόμενους στα μπαρ (σέρβις, κουζίνα, λάντζα) και καμαριέρες. Ζητάνε πενταετή σύμβαση με τη μεγαλύτερη αύξηση που έχει μπει ποτέ σε διαπραγμάτευση σε αυτό το χώρο. Οι εφημερίδες ήδη περιγράφουν μεγάλη ανησυχία στα αφεντικά γιατί η απεργία συμπίπτει με το Grand Prix του Λας Βέγκας το Νοέμβρη.
Ιδιωτική υγεία
Παράλληλα, την Τετάρτη 4 Οκτώβρη, αν δεν υπάρξει κάποια ξαφνική συμφωνία, βγαίνουν σε απεργία για αυξήσεις 75 χιλιάδες εργαζόμενοι και εργαζόμενες στην ιδιωτική υγεία, στην εταιρεία Kaiser Permanente, μια από τις μεγαλύτερες του χώρου. Η απεργία που έχουν ήδη εγκρίνει οι εργαζόμενοι είναι τριήμερη, απλώνεται σε πέντε Πολιτείες και θα είναι η μεγαλύτερη στην υγεία στην ιστορία των ΗΠΑ. Και αν μετά την τριήμερη δεν υπάρξει συμβιβασμός έχει ήδη εξαγγελθεί μεγαλύτερη απεργία το Νοέμβρη.
Η απεργία των συγγραφέων μπορεί μόλις να έκλεισε, αλλά οι ηθοποιοί που μπήκαν σε κίνηση αρχικά σε αλληλεγγύη με τους σεναριογράφους συνεχίζουν την απεργία τους εδώ και πάνω από 80 μέρες. Οι παραγωγές έχουν παγώσει από τον Αύγουστο. Ήταν η πρώτη φορά από τη δεκαετία του ‘60 που ηθοποιοί και σεναριογράφοι βγήκαν μαζί σε απεργία.
Στο μεταξύ, στη μάχη της αυτοκινητοβιομηχανίας, το σωματείο UAW λέει τώρα ότι καλεί 25 χιλιάδες από τα μέλη του να βγουν σε απεργία, αντί για 13 χιλιάδες που απεργούν μέχρι τώρα. Παρότι η απεργία έχει μετατραπεί σε μεγάλο εθνικό θέμα, η συνδικαλιστική ηγεσία συνεχίζει να κρατάει δυνάμεις. Συνολικά έχει τη δύναμη να βγάλει 150 χιλιάδες κόσμο σε απεργία, αλλά ελπίζει να πιέσει την εργοδοσία σε διαπραγματεύσεις. Η General Motors και η Stellantis, δύο από τις τρεις εταιρείες στις οποίες γίνεται απεργία (η τρίτη είναι η Ford η οποία κρατάει προς το παρόν πιο συμβιβαστική στάση) αντί για διαπραγματεύσεις ρίχνουν ξύλο. Το συνδικάτο καταγγέλλει ότι “προσλαμβάνονται τραμπούκοι απεργοσπάστες” ενώ υπάρχουν ήδη τραυματισμοί πέντε απεργών στο Φλιντ από απεργοσπαστικό όχημα που έκανε εισβολή στο εργοστάσιο, ενώ στην Καλιφόρνια απεργοσπάστες έβγαλαν όπλα απειλώντας τις απεργιακές φρουρές.
Ακόμη και ο Τραμπ αναγκάστηκε να καλέσει σε συγκέντρωση “υπέρ των εργατών” με αφορμή την απεργία της αυτοκινητοβιομηχανίας. Στην πραγματικότητα ήταν μια προεκλογική συγκέντρωση του Τραμπ ενόψει της εσωκομματικής μάχης στους Ρεπουμπλικάνους και ο Τραμπ αυτό που έκανε ήταν να ζητάει την ψήφο των εργατών. Όμως ο Τραμπ δεν είπε τίποτα για την πραγματική μάχη της απεργίας, απλώς κάλεσε τα μέλη των συνδικάτων να τον στηρίξουν να ξαναγίνει πρόεδρος για να σωθούν οι “αμερικάνικες δουλειές” αντί για τις “δουλειές των ξένων”. Ένα κομμάτι των εργατών παρασύρθηκε από το ρατσισμό και το κήρυγμα του Τραμπ στις εκλογές και όχι μόνο στις εκλογές.
Όμως, η οργανωμένη εργατική τάξη στις ΗΠΑ έχει σήμερα πολύ ευρύτερη συμμετοχή από τη φαντασίωση της ακροδεξιάς που μιλάει για τα μέλη των συνδικάτων σαν να απευθύνεται μόνο σε λευκούς, μεσήλικες οικογενειάρχες. Στην πρώτη γραμμή των συνδικάτων βρίσκονται πλέον γυναίκες, μαύροι, παιδιά μεταναστών. Στα σωματεία τα υλικά βγαίνουν στα αγγλικά και τα ισπανικά. Στα Starbucks και στην Amazon δουλεύει μαζί κόσμος κάθε απόχρωσης του δέρματος, θρησκείας και καταγωγής.
Οι αγώνες είναι αυτοί που φέρνουν στο προσκήνιο τα κοινά συμφέροντα των από κάτω, που δύσκολα χωράνε στο καλούπι του προεκλογικού προγράμματος των δυο κομμάτων. Η πιο μεγάλη απεργία που οργανώθηκε στα Starbucks το καλοκαίρι έγινε με αφορμή όχι τους μισθούς, αλλά την πολιτική της εταιρείας απέναντι στην κοινότητα των ΛΟΑΤΚΙ. Ο Μπάιντεν έφυγε από το Μίσιγκαν αφού μίλησε (μόνο 87 δευτερόλεπτα) με τη ντουντούκα και κατευθύνθηκε σε ένα γκαλά όπου οι καλεσμένοι πλήρωναν είσοδο 100 χιλιάδες ευρώ ο καθένας, το οποίο οργανώναν δυο δισεκατομμυριούχοι γνωστοί του, στο σπίτι τους αξίας 33 εκατομμυρίων. Από εκεί έφυγε για αντίστοιχη εκδήλωση στο σπίτι του Άντριου ΜακΚόλουμ, του νο2 του Facebook. Πολύ διαφορετική ζωή από τις καθαρίστριες στο Λας Βέγκας και τις νοσηλεύτριες στο Οκλαντ.