Η Ινδία και το Πακιστάν βρίσκονται στα πρόθυρα πολέμου στο διαιρεμένο έδαφος του Κασμίρ, μια από τις πιο στρατιωτικοποιημένες περιοχές στον κόσμο. Οι δύο χώρες από το 1947 μέχρι σήμερα έχουν κάνει τέσσερις πολέμους για το ποια θα έχει τον έλεγχο της περιοχής που είναι μοιρασμένη μεταξύ τους και στην οποία πλειοψηφία είναι οι μουσουλμάνοι.
Τα στρατεύματα στα σύνορα της λεγόμενης «γραμμής ελέγχου» μεταξύ των δύο χωρών που είναι εξοπλισμένες με πυρηνικά όπλα, αντάλλαξαν πυρά την περασμένη Πέμπτη και τώρα και οι δύο κυβερνήσεις φαίνεται να έχουν πρόθεση να κλιμακώσουν την ένταση.
Η ινδική κυβέρνηση χρησιμοποίησε την είδηση των πυροβολισμών για να ανακοινώσει σχέδια που θα μπορούσαν να σταματήσουν τη ροή του ποταμού Ινδού και δύο παραποτάμων του προς το Πακιστάν. Αυτό θα είχε καταστροφικές επιπτώσεις τόσο στη γεωργία όσο και στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Δεν είναι περίεργο που η πακιστανική κυβέρνηση απάντησε λέγοντας ότι θα θεωρούσε μια τέτοια κίνηση ως «πράξη πολέμου».
Οι συγκρούσεις ξέσπασαν την επαύριο μιας τρομοκρατικής επίθεσης στο μέρος του Κασμίρ που ελέγχεται από την Ινδία την Τρίτη κατάτην οποία σκοτώθηκαν τουλάχιστον 26 τουρίστες στο θέρετρο Pahalgam. Μια νέα ομάδα που αυτοαποκαλείται The Resistance Front ανέλαβε την ευθύνη για τις δολοφονίες. Πιστεύεται ότι είναι παρακλάδι της ισλαμικής οργάνωσης Lashkar-e-Taiba με έδρα το Πακιστάν, η οποία είναι γνωστή για τις βομβιστικές και ένοπλες επιθέσεις της.
Ήταν υπεύθυνη για τις επιθέσεις του 2008 στη Βομβάη, στις οποίες σκοτώθηκαν 175 άνθρωποι. Η ινδική κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι το ίδιο το πακιστανικό κράτος βρίσκεται πίσω από την επίθεση.
Αλλά η Ινδία, επί πολλές δεκαετίες, έχει ασκήσει τις δικές της μορφές τρομοκρατίας στην περιοχή. Στην απεγνωσμένη προσπάθειά της να πατάξει όσους αγωνίζονται για την απόσχιση του Κασμίρ από την Ινδία έχει χρησιμοποιήσει ως εργαλεία τις στοχευμένες δολοφονίες, τα βασανιστήρια και τους βιασμούς. Έως και 700.000 άνδρες των ινδικών δυνάμεων ασφαλείας αστυνομεύουν έναν πληθυσμό μικρότερο των 14 εκατομμύρια, σχεδόν το 70% των οποίων είναι μουσουλμάνοι.
Και από το 2019, έχει επεκτείνει την καταστολή της ανακαλώντας το «ειδικό καθεστώς» της περιοχής, το οποίο είχε αναγνωρίσει τη μουσουλμανική πλειοψηφία της και της είχε παραχωρήσει κάποιο βαθμό ανεξαρτησίας. Η Ινδία οργάνωσε έναν ασφυκτικό αποκλεισμό της περιοχής, κόβοντας τα τηλέφωνα και το διαδίκτυο, φιμώνοντας τον Τύπο και στήνοντας αστυνομικά οδοφράγματα σε όλους τους μεγάλους δρόμους. Αυτή η τακτική μπορεί να κατέστειλε την οργή στο Κασμίρ, αλλά δεν την διέλυσε.
Πολλοί μουσουλμάνοι του Κασμίρ δυσανασχετούν με το γεγονός ότι αποτελούν μέρος του ινδικού κράτους, ιδιαίτερα τώρα που σε αυτό ηγείται μια ινδουιστική σοβινιστική κυβέρνηση. Ορισμένοι τάσσονται υπέρ του να γίνει η περιοχή τμήμα του Πακιστάν - και αυτό αποτέλεσε τη βάση για μια αναταραχή που κρατάει δεκαετίες.
Ανεξαρτησία
Άλλοι όμως, συμπεριλαμβανομένων πολλών τμημάτων της Αριστεράς στο Κασμίρ, επιθυμούν ένα μέλλον απαλλαγμένο τόσο από το Πακιστάν όσο και από την Ινδία. Είναι υπέρ της ανεξαρτησίας που τους υποσχέθηκαν τα Ηνωμένα Έθνη το 1948 μετά τον πρώτο πόλεμο μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν.
Η διαμάχη σχετικά με το ποιος θα πρέπει να ελέγχει το Κασμίρ μπορεί να αναχθεί στην ιστορία του ως τμήμα της υπό βρετανικό έλεγχο Ινδίας - και στην αποικιοκρατική τακτική του «διαίρει και βασίλευε».
Το 1947, όταν η Βρετανία διχοτόμησε την Ινδία για να δημιουργήσει το Πακιστάν, το κρατίδιο Τζαμού και Κασμίρ κυβερνούσε ένας ινδουιστής πρίγκιπας, αλλά είχε μουσουλμανική πλειοψηφία. Καθώς ο ηγεμόνας του αμφιταλαντευόταν για το σε ποιο κράτος να ενταχθεί, πακιστανοί αντάρτες πέρασαν τα σύνορα και τα ινδικά στρατεύματα εισέβαλαν για να τους απωθήσουν. Μετά από αυτό η περιοχή μοιράστηκε μεταξύ τους, και σε μικρότερο βαθμό με το κινεζικό κράτος. Τα σύνορα χαράχτηκαν αυθαίρετα και χωρίς διαβούλευση, με οικογένειες να διαχωρίζονται. Αυτό το περιβάλλον εγκυμονεί στυνεχείς συγκρούσεις.
Η λύση για το Κασμίρ σήμερα είναι να ξηλωθούν όλα αυτά τα σύνορα και να επιτραπεί στους ανθρώπους να κάνουν τις δικές τους επιλογές για το πώς θέλουν να ζήσουν. Αλλά στο πλαίσιο ενός τόσο σφοδρού ανταγωνισμού μεγάλων δυνάμεων, μόνο ένα επαναστατικό κίνημα τόσο στην Ινδία όσο και στο Πακιστάν θα μπορούσε να κάνει αυτό μια πραγματική δυνατότητα.
*το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Socialist Worker