Την Κυριακή 4 Γενάρη βρεθήκαμε, κυριολεκτικά, πολύ κοντά στο να ζήσουμε «αεροπορικά Τέμπη» με τη διαφορά ότι θα ζούσαμε «αεροπορικές εκατόμβες». Το ότι δεν τις ζήσαμε το χρωστάμε αποκλειστικά και μόνο στους χειρισμούς των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας.
Τα γεγονότα της Κυριακής έδειξαν, για ακόμη μία φορά, το πόσο αδίστακτη και εγκληματική είναι η κυβέρνηση της ΝΔ, που ακόμα, και μετά το έγκλημα στα Τέμπη, «παίζει κορώνα – γράμματα» τις ζωές μας στα τρένα, στα αεροπλάνα, στα βαπόρια, στους δρόμους.
Στις 8.59 της Κυριακής, «χάθηκε» η δυνατότητα επικοινωνίας μεταξύ αεροσκαφών και Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας με αποτέλεσμα, για αρκετό χρονικό διάστημα, τα αεροσκάφη, πάνω από τον ελληνικό εναέριο χώρο, να πετάνε, στη κυριολεξία, «στα τυφλά» όσο οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας, με ό,τι μέσο είχαν διαθέσιμο, προσπαθούσαν να διαχειριστούν με ασφάλεια τις πτήσεις.
Στην πρώτη ανακοίνωση που έβγαλε, αμέσως μετά, η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) έκανε λόγο για «μαζική παρεμβολή» που επηρέαζε σχεδόν όλες τις συχνότητες VHF (η ραδιοτηλεφωνική επικοινωνία αέρος-εδάφους που γίνεται με μικρόφωνο και είναι το βασικό, στην Ελλάδα, κανάλι φωνητικής επικοινωνίας πιλότου–ελεγκτή) σε όλο το FIR Αθηνών (τον εναέριο χώρο που ελέγχεται από την Ελλάδα) και όλες τις πτήσεις. Με αυτή την ξεδιάντροπη ανακοίνωση άφηνε ανοικτά όλα τα συνωμοσιολογικά σενάρια περί «κυβερνοεπιθέσεων» και «εξωτερικών παρεμβάσεων». Αργότερα αναγκάστηκε να τα «πάρει πίσω». Στη συνέχεια κατηγόρησε τον ΟΤΕ ενώ ακόμα και σήμερα δεν υπάρχει καμία επίσημη ανακοίνωση για το τι έφταιξε παρά μόνο γελοίες υποσχέσεις από τον υπουργό Μεταφορών, Δήμα, για δήθεν «ΕΔΕ που θα φτάσει μέχρι το κόκκαλο και θα πέσουν κεφάλια».
Η έκταση των γεγονότων της Κυριακής ήταν πρωτοφανής σε μέγεθος και διάρκεια αλλά τέτοια «συμβάντα» είχαν συμβεί και στο παρελθόν και το σημαντικότερο, είχαν προ πολλού «προαγγελθεί» από τους εργαζόμενους της ΥΠΑ και την Ένωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδας (ΕΕΕΚΕ) λόγω του απαρχαιωμένου εξοπλισμού, της έλλειψης κρίσιμων συστημάτων ασφαλείας, την ελλιπή κάλυψη ραντάρ, τις μεγάλες ελλείψεις προσωπικού και την υπερεργασία των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας στα όρια της εξουθένωσης.
Για παράδειγμα, τον Αύγουστο του 2024, για πάνω από μισή ώρα χάθηκε η εικόνα από το ραντάρ της Ρόδου με αποτέλεσμα να γίνεται έλεγχος στα «τυφλά» ενώ το βράδυ της 19ης Αυγούστου του 2025 ένα ελαττωματικό ανταλλακτικό προκάλεσε μια αστοχία σε ένα ραντάρ, στον λόφο Μερέντα, με αποτέλεσμα να χαθεί η εικόνα του τερματικού ραντάρ και των εφεδρικών συχνοτήτων προσέγγισης στο αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος». Όπως καταγγέλλει η ΕΕΕΚΕ, το ελαττωματικό ανταλλακτικό που προκάλεσε την αστοχία μέχρι σήμερα δεν έχει αντικατασταθεί.
Προειδοποιήσεις
Η ανακοίνωση της ΕΕΕΚΕ αναφέρει: «Η σημερινή σοβαρή βλάβη και πτώση κρίσιμων συστημάτων επικοινωνίας δεν αποτελεί ούτε «μεμονωμένο περιστατικό» ούτε τεχνική αστοχία χωρίς υπεύθυνους. Αποτελεί το άμεσο αποτέλεσμα της χρόνιας αδράνειας, της κακής διαχείρισης και των λανθασμένων επιλογών της Διοίκησης της Υ.Π.Α., η οποία αγνοεί συστηματικά τις προειδοποιήσεις των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας... Η Διοίκηση της Υ.Π.Α. φέρει ακέραιη και αδιαμφισβήτητη ευθύνη για τη λειτουργία απαρχαιωμένων, ευάλωτων και ανεπαρκώς συντηρημένων συστημάτων επικοινωνίας, τα οποία επανειλημμένα έχουν παρουσιάσει σοβαρά προβλήματα. Η σημερινή κατάσταση δεν προέκυψε αιφνιδιαστικά, είναι προαναγγελθείσα!».
Για να έχουμε μία εικόνα το τι σημαίνουν αυτά που καταγγέλλει η ΕΕΕΚΕ, με συστήματα ραντάρ εγκατεστημένα από το 1999 (!) λειτουργεί το Κέντρο Ελέγχου Περιοχής Αθηνών/ Μακεδονίας τα οποία δεν μπορούν να ανταποκριθούν στον σημερινό όγκο κυκλοφορίας, ενώ κατά την κορύφωση της φετινής τουριστικής περιόδου, στην τερματική περιοχή των Αθηνών, ο έλεγχος της εναέριας κυκλοφορίας γινόταν από μόλις ένα τερματικό ραντάρ καθώς τα άλλα δύο ήταν εκτός λειτουργίας. Το ραντάρ που βρίσκεται στο Ελληνικό είναι εδώ και τρία χρόνια εκτός λειτουργίας, το ίδιο και το τερματικό ραντάρ του λόφου Μερέντα. Στον Πύργο Ελέγχου Αθηνών δεν λειτουργεί το σύστημα conflict alert (που προειδοποιεί για κίνδυνο σύγκρουσης δύο αεροσκαφών) ενώ πριν από ένα μήνα, την ημέρα της μεγάλης καταιγίδας στην Αθήνα, υπήρξε εισροή νερών από την οροφή στην επιχειρησιακή αίθουσα του Κέντρου Ελέγχου Περιοχής Αθηνών. Η ίδια κατάσταση υπάρχει και στα τέσσερα μεγάλα περιφερειακά αεροδρόμια Θεσσαλονίκης, Ρόδου, Ηρακλείου και Κέρκυρας, με εξοπλισμό ραντάρ εγκατεστημένο από το 2000, ενώ σε μικρότερα περιφερειακά αεροδρόμια, όπως της Μυκόνου και της Σαντορίνης, δεν υπάρχουν καν ραντάρ και ο έλεγχος εναέριας κυκλοφορίας γίνεται με συστήματα επικοινωνιών της δεκαετίας του 1980.
Οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας αναγκάζονται να εργάζονται με υποστελέχωση έως 40%, υπό συνθήκες μεγάλης πίεσης και παρωχημένου εξοπλισμού, για να διασφαλίσουν την ασφάλεια των πτήσεων, γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα ανθρώπινου λάθους. Η ΕΕΕΚΕ έχει αποφασίσει να μην προσφέρει υπερεργασία κατά την καλοκαιρινή περίοδο του 2026 και άρα δεν θα υποστηριχθούν οι αυξημένες χωρητικότητες πτήσεων που η κυβέρνηση, για να ικανοποιήσει τις αεροπορικές εταιρείες και την «βαριά βιομηχανία» του τουρισμού, νομοθετεί και πιέζει για να επιταχυνθεί η εναέρια κυκλοφορία, ειδικά την καλοκαιρινή περίοδο. Σύμφωνα με τα διεθνώς προβλεπόμενα όρια ασφαλείας, το αεροδρόμιο της Αθήνας πρέπει να εξυπηρετεί 28 αφίξεις την ώρα έναντι 36 που εξυπηρετεί την τουριστική περίοδο.
Όπως έγινε και με τους μηχανοδηγούς στα τρένα, οι καταγγελίες των αεροελεγκτών είχαν προκαλέσει την οργή της κυβέρνησης που είχε προσφύγει στη Δικαιοσύνη και πέτυχε να κηρυχθεί παράνομη η συμμετοχή των ελεγκτών (και) στην 24ωρη απεργία της 1ης Οκτωβρίου. Θυμίζοντας τον Καραμανλή λίγο πριν τα Τέμπη, ο τωρινός υπουργός Δήμας κατηγορούσε τους ελεγκτές ότι «εργαλειοποιούν τα ζητήματα ασφαλείας για να αποσπάσουν οικονομικά οφέλη» ενώ ο υφυπουργός Νίκος Ταχιάος δήλωνε ότι η ΥΠΑ λειτουργεί «υποδειγματικά».
Τα 14 μεγαλύτερα αεροδρόμια της χώρας, συν το «Ελ. Βενιζέλος» των Αθηνών, είναι εδώ και χρόνια ιδιωτικά. Η διάλυση της δημόσιας Ολυμπιακής έφερε το ιδιωτικό μονοπώλιο της Aegean και της Sky Express. Όλες οι αρμοδιότητες ελέγχων που γίνονταν από υπαλλήλους της δημόσιας ΥΠΑ, επί τόπου στα αεροδρόμια (όλο το 24ωρο και 365 μέρες το χρόνο), έχουν περάσει σε μια ακόμη δήθεν ανεξάρτητη και υποστελεχωμένη Αρχή, την Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας (ΑΠΑ), ο διοικητής της οποίας, Χρήστος Τσίτουρας, είναι εκείνος που πρωτοανέφερε τον όρο «αεροπορικά Τέμπη», και πόσο τα φοβάται, όταν κατέθετε στη Βουλή στα πλαίσια της διερεύνησης του εγκλήματος στα Τέμπη.
Στο κράτος, δηλαδή στην ΥΠΑ, έμεινε μόνο ο έλεγχος της εναέριας κυκλοφορίας. Ένα «φιλέτο», που ετοιμάζεται εδώ και καιρό η κυβέρνηση να το ιδιωτικοποιήσει. Πριν από μερικούς μήνες μετέτρεψαν την ΥΠΑ σε ΝΠΔΔ για να είναι πιο εύκολη η μετάβασή της σε ιδιώτη και ακολουθούν τη γνωστή «συνταγή»: απαξίωση, μηδενική χρηματοδότηση σε εξοπλισμό, ελλιπή συντήρηση συστημάτων, καμιά νέα προμήθεια μηχανημάτων ή συστημάτων, συκοφάντηση των υπαλλήλων…
Ενιαίος δημόσιος φορέας αερομεταφορών και αεροδρομίων με εργατικό έλεγχο. Κρατικοποίηση χωρίς αποζημίωση αεροπορικών εταιριών και αεροδρομίων. Κάτω η κυβέρνηση των δολοφόνων!
• Περισσότερα για την πάλη ενάντια στις ιδιωτικοποιήσεις στη σελίδα 14