Αντιπολεμικό κίνημα
Ανταπόκριση από τον Λίβανο: O Οργουελιανός εφιάλτης των δημοσιογράφων του Λιβάνου

Συγκέντρωση για τις δολοφονίες δημοσιογράφων από το Ισραήλ στην Σιδώνα του Λιβάνου. Φωτό: Mahmoud Zayyat/AFP

Ο Guy Smallman

O φωτορεπόρτερ Guy Smallman, σταθερός συνεργάτης της αδερφής μας εφημερίδας στη Βρετανία Socialist Worker, βρίσκεται ξανά στο Λίβανο, αυτή τη φορά για λογαριασμό της ιστοσελίδας Canary. Οι ανταποκρίσεις του, αποσπάσματα των οποίων ξεκινάμε να δημοσιεύουμε από αυτό το φύλλο, φέρνουν στην επιφάνεια την πραγματικότητα του λιβανέζικου λαού, την αντίσταση στις ισραηλινές επιθέσεις, την αλληλεγγύη των απλών ανθρώπων.

 

Στις 18 Μαρτίου του τρέχοντος έτους οι Ισραηλινοί δολοφόνησαν τον 65χρονο πολιτικό συντάκτη του τηλεοπτικού δικτύου Αλ Μάναρ, Μοχάμαντ Σέρι, με επίθεση drone στο διαμέρισμά του στο κέντρο της Βηρυτού. Το γεγονός πέρασε σε μεγάλο βαθμό απαρατήρητο από τα δυτικά ΜΜΕ. Σκοτώθηκε επίσης η σύζυγός του, ενώ τραυματίστηκαν αρκετά άλλα μέλη της οικογένειάς του. 

Ο γιος του, Γιάσερ, επίσης δημοσιογράφος, ο οποίος επέζησε της επίθεσης, μου διηγήθηκε σήμερα Κυριακή 21 Ιουνίου τη δοκιμασία που πέρασε: «Ξύπνησα από έναν σεισμό, τα πάντα έτρεμαν και συντρίμμια έπεφταν πάνω σε μένα και στη μικρή μου κόρη. Την έδωσα στη γυναίκα μου και τότε άκουσα τη φωνή της μητέρας μου να με φωνάζει. Ήταν ακόμα ζωντανή. Η πόρτα του δωματίου τους είχε εκτοξευθεί από την έκρηξη και όλα είχαν πάρει φωτιά. Ήταν παγιδευμένη κάτω από τα φλεγόμενα συντρίμμια. Ο πατέρας μου απλώς κειτόταν εκεί. Ποτέ δεν θα ξεχάσω τη τοξική μυρωδιά του επιταχυντή φωτιάς που έκανε αδύνατη την κατάσβεση της φωτιάς. Η έντασή της απλώς αυξανόταν μέχρι που δεν μπορούσα πλέον να δω ούτε να αντέξω τη ζέστη. Δεν μπορούσα να δω τον αδελφό μου, ο οποίος κοιμόταν στο μπαλκόνι με την οικογένειά του.

Όταν τους βρήκα, η γυναίκα του ήταν αναίσθητη και εκείνος είχε ένα φοβερό τραύμα στο χέρι του, η σάρκα ήταν ανοιχτή. Η φωνή της μητέρας μου έσβησε. Κατάλαβα ότι είχε μαρτυρήσει. Οι γείτονές μας έσπασαν την μπροστινή πόρτα χρησιμοποιώντας πυροσβεστήρες για να προσπαθήσουν να σταματήσουν τις φλόγες. Πήδηξα ξανά μέσα στη φωτιά και έσυρα τη γυναίκα μου και τα παιδιά μου κάτω. Μας μετέφεραν όλους στο νοσοκομείο, όπου μου είπαν ότι και οι δύο γονείς μου είχαν πεθάνει. Ο αδελφός μου και η οικογένειά του επέζησαν, τα δύο παιδιά του παρέμειναν στη ΜΕΘ για μεγάλο χρονικό διάστημα. Όλοι είχαν τρομακτικά τραύματα. Ο Θεός επέλεξε να πάρει μαζί τη μητέρα και τον πατέρα, επειδή ήταν αχώριστοι. Θα ήταν κατάρα αν μόνο ο ένας από τους δύο είχε επιβιώσει χωρίς τον άλλο».

Εκείνη την εποχή, ο Μοχάμαντ Σέρι ανάρρωνε από πρόσφατη χειρουργική επέμβαση και μπαινόβγαινε στο νοσοκομείο. Οι Ισραηλινοί γνώριζαν σαφώς ότι βρισκόταν στο σπίτι — ακόμη και σε ποιο δωμάτιο κοιμόταν. Το επίπεδο παρακολούθησης είναι έντονο και τεχνολογικά υψηλό…

Στον Λίβανο, η δημοσιογραφία είναι ένα επάγγελμα στο οποίο κινδυνεύεις με θάνατο. Χθες συνάντησα την Έλσι Μουφαρέτζ, πρόεδρο της Ένωσης Λιβανέζων Δημοσιογράφων, σε ένα καφέ της Βηρυτού, ενώ ένα ισραηλινό drone βούιζε απειλητικά από ψηλά. Μου εξήγησε ότι η δολοφονία του Σέρι και της συζύγου του εντάσσεται σε ένα μοτίβο που παρατηρείται στο Λίβανο, το οποίο ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2023, όταν επτά γνωστοί δημοσιογράφοι δέχθηκαν επίθεση σε μια λιβανέζικη πλαγιά κοντά στα σύνορα με το Ισραήλ από πυρά άρματος μάχης και πολυβόλων, με αποτέλεσμα να σκοτωθεί ο Ισσάμ Αμπντάλα και να τραυματιστούν σοβαρά οι συνάδελφοί του, μεταξύ των οποίων και η Κριστίνα Άσι, η οποία έχασε το ένα της πόδι…

Τον επόμενο μήνα, τον Νοέμβριο του 2023, ο Φαράχ Ομάρ και ο Ραμπίχ αλ Μααμάρι σκοτώθηκαν μαζί με τον τοπικό οδηγό τους—σε μια άλλη ανοιχτή πλαγιά. Καμία από τις δύο περιπτώσεις δεν συνοδεύτηκε από ανταλλαγή πυρών μεταξύ των Ισραηλινών Δυνάμεων και των μαχητών της Χεζμπολάχ. Ακόμη πιο κραυγαλέα ήταν η δολοφονία των Γκασάν Νατζάρ, Μοχάμαντ Ρέντα και Βισάμ Κασέμ τον Οκτώβριο του 2025. Ήταν η μόνη επίθεση στην περιοχή, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι Ισραηλινοί είχαν μόνο έναν στόχο στο μυαλό τους.

Σαδιστές

Κατά τη διάρκεια του επόμενου κύματος σφαγής, τον Μάρτιο του 2026, οι IOF όχι μόνο διεκδίκησαν αλλά γιόρτασαν κιόλας τη δολοφονία του Αλί Σοέιμπ σε μια επίθεση με drone εναντίον του οχήματός του… Επίσης, μαρτύρησαν η Φατίμα Φτούνη και ο αδελφός της Μοχάμαντ. Είχε γλιτώσει από την πρώτη επίθεση, αλλά το drone την κυνηγούσε με σαδιστικό τρόπο ενώ έτρεχε να ξεφύγει από τον τόπο του συμβάντος. Σκοτώθηκε μαζί με δύο περαστικούς νοσηλευτές που είχαν σταματήσει για να βοηθήσουν.

Η πιο γνωστή και τεκμηριωμένη από αυτές τις επιθέσεις συνέβη στις 26 Απριλίου του τρέχοντος έτους όταν η πολύ αγαπητή δημοσιογράφος της Al Akbar News, Αμάλ Χαλίλ, σκοτώθηκε από το Ισραήλ. Πέθανε κάτω από τα ερείπια ενός κτιρίου στο χωριό Αλ-Τίρι, αφού εμποδίστηκαν οι διασώστες να την προσεγγίσουν για πάνω από τέσσερις ώρες. Είχε καταφύγει μαζί με τη συνάδελφό της Ζεϊνάμπ Φαράτζ, αφού το όχημά τους δέχτηκε επίθεση. Μια δεύτερη επίθεση στόχευσε το κτίριο, ενώ οι εθελοντές της πολιτικής άμυνας που προσπαθούσαν να παρέμβουν απωθήθηκαν από τις Ισραηλινές Δυνάμεις Κατοχής (IOF) με χειροβομβίδες κρότου-λάμψης και πυροβολισμούς.

Η Ζεϊνάμπ επέζησε με σωματικές βλάβες που άλλαξαν τη ζωή της… Μιλήσαμε σήμερα στη Βηρυτό και μου περιέγραψε πώς παγιδεύτηκε μέσα στο κτίριο:

«Το drone πλησίαζε το πρόσωπό μου σαν να ήταν έτοιμο να το αγγίξει. Οι Ισραηλινοί είναι απίστευτα κακόβουλοι, και πιστεύω ότι παρακολουθούσαν το αυτοκίνητο της Αμάλ από τη στιγμή που ξεκινήσαμε. Έχουμε συνειδητοποιήσει πλήρως ότι οι Ισραηλινοί μας παρακολουθούν μέσω των πιο απλών εργαλείων που χρησιμοποιούμε στην καθημερινή μας ζωή, κάτι που τους παρέχει τη δυνατότητα να κατασκοπεύουν μέσω τηλεφώνων, τηλεοράσεων, κοινωνικών δικτύων και παρόμοιων μέσων.

Οι Ισραηλινοί δεν σέβονται τα δικαιώματα των δημοσιογράφων. Κάθε δημοσιογράφος που τους ασκεί κριτική ισοδυναμεί με μαχητή στα μάτια τους. Τα προληπτικά μέτρα που λαμβάνουμε περιλαμβάνουν την αποφυγή περιοχών κοντά στις γραμμές του μετώπου. Φοράμε αλεξίσφαιρα γιλέκα και κράνη (αν και αυτό το μέτρο είναι τελικά άχρηστο απέναντι σε αυτόν τον εχθρό)… Η Αμάλ, όπως και πολλοί άλλοι, είχε λάβει άμεσες απειλές, με τις οποίες της ζητούσαν να σταματήσει τη δημοσιογραφική της δραστηριότητα. Ένα μήνυμα που έλαβε το 2024 μέσω WhatsApp από έναν ισραηλινό αριθμό την προειδοποιούσε ότι: “Θα χάσεις το κεφάλι σου αν συνεχίσεις να κάνεις ρεπορτάζ”»...

Συνολικά, πάνω από 260 εργαζόμενοι στα ΜΜΕ έχουν χάσει τη ζωή τους από τις 7 Οκτωβρίου 2023, οι περισσότεροι από αυτούς κατά τη διάρκεια της γενοκτονίας στη Γάζα. Ωστόσο, σε αντίθεση με τη Γάζα, ο Λίβανος είναι προσβάσιμος σε εξωτερικές έρευνες, γεγονός που επιτρέπει μια εγκληματολογική προσέγγιση από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες. Μια λεπτομερής έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας και της Human Rights Watch σχετικά με τη δολοφονία της Αμάλ Χαλίλ θα δημοσιευθεί τις επόμενες ημέρες, ενώ θα εξεταστούν και άλλες υποθέσεις. Στην πρόσφατη παρουσίασή της ενώπιον μιας διεθνούς επιτροπής, η Έλσι κατέληξε λέγοντας: «Είμαστε στόχος επειδή μεταφέρουμε τις ιστορίες και τις φωνές των θυμάτων. Επειδή τεκμηριώνουμε και αποκαλύπτουμε εγκλήματα πολέμου… Ο δολοφόνος είναι γνωστός, είναι το Ισραήλ. Όμως η ατιμωρησία επιτρέπει σε αυτά τα εγκλήματα να συνεχίζονται».

Guy Smallman
22 Ιουνίου 2026