Διορία «το πολύ» 15 ημερών έδωσε ο Ντόναλτ Τραμπ στο Ιράν για να αποδεχτεί τους αμερικανικούς όρους και να υπογράψει συμφωνία με τις ΗΠΑ. Διαφορετικά «άσχημα πράγματα θα συμβούν». 

Οι αντιπροσωπίες των δυο χωρών αναμένεται να συναντηθούν ξανά την Πέμπτη 26 Φλεβάρη σε μια ύστατη προσπάθεια να αποφευχθεί η στρατιωτική αναμέτρηση. 

Στο μεταξύ οι ΗΠΑ συνεχίζουν να συγκεντρώνουν στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή –με ιλιγγιώδη ταχύτητα. Σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα Wall Street Journal, οι ΗΠΑ έχουν ήδη περικυκλώσει το Ιράν με αεροπορικές δυνάμεις μεγαλύτερες από αυτές που είχαν συγκεντρώσει το 2003, την περίοδο του «πολέμου κατά της τρομοκρατίας» ενάντια στο Ιράκ. 

Όπως γράφουν οι Financial Times, «Η στρατιωτική ανάπτυξη στην περιοχή περιλαμβάνει 12 αμερικανικά πολεμικά πλοία… ανάμεσά τους ενός αεροπλανοφόρου και οκτώ αντιτορπιλικών. Το νεότερο και μεγαλύτερο αεροπλανοφόρο των ΗΠΑ, το USS Gerald RFord, και τρία ακόμα αντιτορπιλικά βρίσκονται … καθ' οδόν προς τη Μέση Ανατολή … Και τα δύο αεροπλανοφόρα έχουν χιλιάδες στρατιώτες και δεκάδες μαχητικά αεροσκάφη, μαζί με αεροσκάφη ηλεκτρονικού πολέμου, αερομεταφερόμενα αεροσκάφη έγκαιρης προειδοποίησης και αεροπλάνα διοίκησης και ελέγχου».

Η αμερικανική βάση της Σούδας έχει μετατραπεί σε κομβικό σημείο της πολεμικής προετοιμασίας. Σύμφωνα με την ανταπόκριση του in.gr, «Στη Σούδα έχει σταθμεύσει ένας τεράστιος στόλος που περιλαμβάνει υπερσύγχρονα μαχητικά 5ης γενιάς F-35 για πλήγματα ακριβείας, θρυλικά αεροσκάφη A-10 Warthog για καταστροφή επίγειων στόχων, ιπτάμενα τάνκερ ανεφοδιασμού, καθώς και μεταγωγικά και αεροσκάφη ειδικών επιχειρήσεων… Η Σούδα δεν αποτελεί πλέον έναν απλό σταθμό διέλευσης, αλλά την αιχμή του αμερικανικού δόρατος».

Το Ιράν είναι εδώ και πολλά χρόνια ένας από τους βασικούς ανταγωνιστές των ΗΠΑ και του Ισραήλ στην περιοχή της Μέσης Ανατολής. Είναι σύμμαχος της Ρωσίας, έχει σημαντική επιρροή πάνω στο γειτονικό Ιράκ και στηρίζει διάφορες, σύμφωνα με τις ΗΠΑ, «τρομοκρατικές» οργανώσεις της περιοχής –την Παλαιστινιακή Χαμάς, την Χεζμπολάχ του Λιβάνου και τους Χούθι της Υεμένης. Το Ιράν ήταν, μέχρι την πτώση του τον περασμένο Δεκέμβρη, ένα από τα βασικά στηρίγματα του καθεστώτος του Άσαντ της Συρίας. 

Η δύναμή του όμως έχει συρρικνωθεί το τελευταίο διάστημα. Η Ρωσία έχει εμπλακεί σε έναν ατελείωτο πόλεμο στην Ουκρανία, ο Άσαντ έπεσε, η Χαμάς έχει υποστεί τρομαχτικό πλήγμα από την ισραηλινή γενοκτονία και η Χεζμπολάχ βρίσκεται σε υποχώρηση. Και αυτά την ίδια στιγμή που το καθεστώς της Τεχεράνης βρίσκεται αντιμέτωπο με μια τρομαχτική εξέγερση στο εσωτερικό του –μια εξέγερση πυροδοτημένη από την οικονομική κατάρρευση (που οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο διεθνές εμπάργκο) αλλά και τον αυταρχισμό του. 

Αμερικάνικες απαιτήσεις

Οι ΗΠΑ διεκδικούν από την ηγεσία του Ιράν να παραιτηθεί από κάθε προσπάθεια να παίζει ρόλο στην περιοχή. Διεκδικούν δραστικούς περιορισμούς στους στρατιωτικούς του εξοπλισμούς, κύρια σε σχέση με τους βαλλιστικούς πυραύλους που έχει αναπτύξει. Απαιτούν να εγκαταλείψει τα σχέδιά του για εμπλουτισμό ουρανίου. Και να πάψει να στηρίζει την «τρομοκρατία».

Ο Αμπάς Αραγκτσί, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, δήλωσε πριν από λίγες ημέρες ότι υπάρχει «πρόοδος» στις συνομιλίες. Η ιρανική κυβέρνηση έχει υποσχεθεί ότι θα καταθέσει σύντομα τις προτάσεις της στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Μέχρις στιγμής, πάντως, δεν μοιάζει έτοιμη να αποδεχτεί τις αμερικανικές απαιτήσεις. Αρνείται να εγκαταλείψει την πυρηνική ενέργεια, αντιπροτείνοντας «διεθνείς ελέγχους που θα εξασφαλίσουν ότι η χρήση της θα παραμείνει για πάντα ειρηνική». Και αρνείται να υποχωρήσει και σε σχέση με τους εξοπλισμούς. Και δεν αρνείται απλά. Σύμφωνα με τους Financial Times, «το Ιράν υπέγραψε μια μυστική συμφωνία ύψους 500 εκατομμυρίων ευρώ με τη Ρωσία για την προμήθεια χιλιάδων προηγμένων φορητών πυραύλων ώμου… με στόχο την ανοικοδόμηση της αεράμυνας του που καταστράφηκε κατά τον πόλεμο του περασμένου έτους …».

Η ιρανική ηγεσία, εκτιμούν τώρα πολλοί διεθνείς αναλυτές, ποντάρει στον πόλεμο παρά στις διαπραγματεύσεις: «Βλέπουν τις συνομιλίες περισσότερο σαν παγίδα παρά σαν λύση… Φαίνεται ότι προτιμούν την κάθαρση ενός αναπόφευκτου πολέμου από μια αδύναμη συμφωνία…»  γράφει χαρακτηριστικά ο Vali Nasr, καθηγητής στο αμερικανικό πανεπιστήμιο John Hopkins.  

Ο λαός του Ιράν έχει υποστεί τα πάνδεινα από τους «μουλάδες» που βρίσκονται στην εξουσία από το 1979 μέχρι σήμερα. Αλλά ο πόλεμος του Τραμπ δεν πρόκειται να φέρει την σωτηρία. Τον θάνατο, την καταστροφή και την απελπισία θα φέρει. Όχι μόνο στο ίδιο το Ιράν αλλά και σε ολόκληρη την περιοχή.