«Το ερώτημα είναι πότε -και αν- θα ανατινάξω ολόκληρο το Ιράν, και καλό θα ήταν να συμπεριφερθούν σωστά. Έχω μπροστά μου μια μεγάλη απόφαση. Θέλω να επέμβω και να τους εξολοθρεύσω ή όχι; Είναι μια μεγάλη απόφαση. Όλα είναι πιθανά με μένα».
Aυτά ανέφερε ο Τραμπ σε συνέντευξή του, λίγες μέρες πριν ξεκινήσει η ετήσια συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη. Ταυτόχρονα, βέβαια, οι ΗΠΑ χορήγησαν βίζες στην αντιπροσωπεία του Ιράν, ώστε να μπορεί να συμμετάσχει στη γενική συνέλευση του ΟΗΕ με τον Τραμπ να δηλώνει ότι είναι ανοιχτός στην ιδέα συνάντησης με τον πρόεδρο του Ιράν Πεζεσκιάν, στο περιθώριο της γενικής συνέλευσης.
Το ιρανικό καθεστώς απάντησε με αντίστοιχο τρόπο. Σε ανακοίνωσή της η κεντρική διοίκηση του ιρανικού στρατού ανέφερε: «Σύμφωνα με πληροφορίες, οι ΗΠΑ επιδιώκοντας να συγκαλύψουν τις αποτυχίες τους και να αποκομίσουν τεχνητά οφέλη σε έναν πόλεμο που ξεκίνησε με βάση ισραηλινά ψεύδη και μεθοδεύσεις, και ο οποίος συντηρείται μέσω της εξαπάτησης και των τεχνασμάτων, αποφάσισαν για άλλη μια φορά, με το “πράσινο φως” ορισμένων χωρών της περιοχής, να επαναλάβουν τις ενέργειες κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, έπειτα από κοινή συνάντηση σε ευρωπαϊκή χώρα… Oποιαδήποτε αμερικανική επίθεση θα οδηγήσει σε ιρανικά αντίποινα χωρίς κανέναν περιορισμό ή ενδοιασμό κατά αμερικανικών βάσεων και συμφερόντων στη Μέση Ανατολή…».
Ταυτόχρονα, την Κυριακή ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν Γκαλιμπάφ δήλωσε ότι η Τεχεράνη διαβίβασε στις ΗΠΑ τους όρους της για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. «Μέχρι να ικανοποιηθούν αυτές οι προϋποθέσεις, να αναγνωριστούν τα νόμιμα δικαιώματα του ιρανικού έθνους και να τηρηθούν οι αμερικανικές δεσμεύσεις, δεν θα υπάρξει περιθώριο για επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση των διαπραγματεύσεων ή για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ», προειδοποίησε ο Γκαλιμπάφ. «Οι όροι μας είναι ο τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, η αποδέσμευση των παγωμένων πόρων μας και η άρση του ναυτικού αποκλεισμού» που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ, ανέφερε ο στρατηγός και γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν ζητώντας από τις ΗΠΑ να τηρήσουν τους όρους που συμπεριλαμβάνονται στο Μνημόνιο Κατανόησης (ΜΟU) που είχαν υπογράψει οι δυο χώρες τον Ιούνιο.
Έκτοτε, ο Τραμπ έχει απειλήσει αρκετές φορές το Ιράν με κλιμάκωση. Αλλά αυτό που συμβαίνει στην πράξη είναι εκατέρωθεν μικρής κλίμακας επιχειρήσεις που αφορούν τον έλεγχο του Ορμούζ. Διάφοροι αναλυτές εκτιμούν ότι αυτό δεν πρόκειται να αλλάξει άμεσα καθώς ο Τραμπ πηγαίνει προς τις ενδιάμεσες εκλογές στις αρχές του Νοεμβρίου. Οι Ρεπουμπλικάνοι πηγαίνουν προς αυτές με τις δημοσκοπήσεις να εκφράζουν πλειοψηφική δυσαρέσκεια για τον πόλεμο στο Ιράν και τις οικονομικές του επιπτώσεις στις ίδιες τις ΗΠΑ.
«Λύσεις»
Ο Τραμπ συνεχίζει τις βαρύγδουπες απειλές παρότι ο καθένας μπορεί να καταλάβει πια ότι ούτε αυτές ούτε η «μη προβλεψιμότητά» του, πιάνουν τόπο. Όσον αφορά την ουσία, εξακολουθεί να έχει μπροστά του τρεις χοντρικά «λύσεις»: Να παραιτηθεί από την προσπάθεια να πάρει περισσότερα από το Ιράν αποδεχόμενος τους όρους που έχει ήδη υπογράψει στο ΜΟU, αποδεχόμενος έτσι την ήττα των ΗΠΑ, αλλά βγάζοντάς τες από έναν πόλεμο που γίνεται όλο και πιο επιζήμιος. Να κλιμακώσει ξανά έναν πόλεμο που, ήδη έχει αποδειχθεί ότι δεν μπορεί να κερδίσει παρά τη στρατιωτική του υπεροπλία. Να συνεχίσει να παίζει «καθυστέρηση» ελπίζοντας στο μεταξύ να αναδιοργανώσει τις δυνάμεις του και να αυξήσει την πίεση εμπλέκοντας αυτή τη φορά τους συμμάχους του στον Κόλπο, στο ΝΑΤΟ και στην ΕΕ.
Αλλά και αυτή η τακτική έχει αρχίσει ήδη να στομώνει καθώς το «καπάκι έχει ανοίξει». Κάθε εβδομάδα που περνάει οι ΗΠΑ βλέπουν τα αδιέξοδά τους, αντί να μειώνονται, να πολλαπλασιάζονται στη Μέση Ανατολή. Οι Χούθι, μετά τη νικηφόρα προέλασή τους εναντίον των στρατευμάτων της «επίσημης» κυβέρνησης της Υεμένης που έχει την υποστήριξη της Σαουδικής Αραβίας, συνεχίζουν να κρατάνε το στενό του Μπαμπ ελ Μαντέμπ στην έξοδο της Ερυθράς Θάλασσας προς τον Ινδικό Ωκεανό, κλειστό για πλοία και φορτία της Σαουδικής Αραβίας. Απαντάνε στους σαουαδαραβικούς βομβαρδισμούς χτυπώντας μέσα στο ίδιο το Ριάντ και τις εγκαταστάσεις της Aramco στο Γιανμπού.
«Οι Χούθι μάς τηλεφώνησαν και δεν θέλουν να πολεμήσουν μαζί μας» δήλωσε ο Τραμπ μιλώντας σε δημοσιογράφους στην Ιρλανδία το περασμένο Σαββατοκύριακο. «Δεν θέλουν να τους επιτεθούμε και θα προτιμούσαν πολύ περισσότερο να μην εμπλακούμε, και αφήνουν τα περισσότερα πλοία να περνούν. Υπάρχει απλώς μία χώρα με την οποία δεν είναι ιδιαίτερα ευχαριστημένοι (η Σαουδική Αραβία) και θα το διευθετήσουμε αυτό».
Ο Τραμπ, που ήδη έχει απαντήσει αρνητικά σε δύο εκκλήσεις της Σαουδικής Αραβίας για άμεση στρατιωτική εμπλοκή των ΗΠΑ στην Υεμένη, έχει εγκλωβιστεί, μετά το Στενό του Ορμούζ στον Περσικό και στην Ερυθρά Θάλασσα. Να ξαναχτυπήσει άμεσα τους Χούθι και να ρισκάρει ένα νέο πολεμικό μέτωπο που θα σημάνει κλείσιμο του Αλ Μαντέμπ και πιθανή αναζωπύρωση σε όλη την περιοχή; Ή να αφήσει τους Χούθι να «αλωνίζουν» και τα τάνκερ με το σαουδαραβικό πετρέλαιο να παραμένουν αποκλεισμένα στα ανατολικά και στα δυτικά λιμάνια της χώρας; Σύμφωνα με τις διαρροές, μέσα στην εβδομάδα άλλαξε άποψη τρεις φορές για το τι θα κάνει. Η εκτίναξη την περασμένη εβδομάδα της τιμής του πετρελαίου περίπου στα 125 δολάρια το βαρέλι (τώρα στα 101 δολάρια), σαν αποτέλεσμα της προέλασης των Χούθι, έσπειρε νέο πανικό στις αγορές.
Συναντήσεις
Απέναντι σε αυτό το διπλό αδιέξοδο σε Περσικό και Ερυθρά, ο Τραμπ, προχωράει σε πρωτοβουλίες σε όλα τα επίπεδα. Αναδιοργανώνεται στρατιωτικά. Την περασμένη εβδομάδα, αρχηγοί των επιτελείων στρατού των ΗΠΑ και του Ισραήλ συμμετείχαν στη Γερμανία (πρόκειται για τη συνάντηση στην οποία αναφέρεται το Ιράν) σε συνάντηση με τους ομολόγους τους από τη Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, το Κατάρ, την Ιορδανία και την Αίγυπτο.
Σύμφωνα με το Axios, «η κλειστή συνάντηση, που διοργανώθηκε από τον Διοικητή της Κεντρικής Στρατιωτικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM), Ναύαρχο Μπραντ Κούπερ, δεν ανακοινώθηκε επίσημα από καμία από τις συμμετέχουσες χώρες. Αν και παρόμοιες συναντήσεις έχουν πραγματοποιηθεί στο παρελθόν, αυτή ήταν η πρώτη συνάντηση τέτοιου επιπέδου από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ μπήκαν σε πόλεμο με το Ιράν. Ο Κούπερ διαβεβαίωσε τους ομολόγους του ότι ο αμερικανικός στρατός δεν θα αποσύρει τις δυνάμεις του από την περιοχή, παρά τις ιρανικές επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων».
Σε μια άλλη διπλωματική πρωτοβουλία, στο περιθώριο της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ έχει ήδη ανακοινωθεί ότι την Τρίτη 22/9 θα πραγματοποιηθεί συνάντηση του Τραμπ με τους ηγέτες της Σαουδικής Αραβίας, των ΗΑΕ, του Κατάρ, του Μπαχρέιν, του Κουβέιτ, του Ομάν (με την πρόσκληση να είναι ανοιχτή και σε άλλες μουσουλμανικές χώρες) προκειμένου να τους εκθέσει το σχέδιό του για «ειρήνευση» με το Ιράν. Το Κατάρ, το Πακιστάν και η Τουρκία είναι οι χώρες μέσω των οποίων οι ΗΠΑ κρατάνε ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας με το Ιράν. Ενώ το Ομάν έχει προχωρήσει σε εκτεταμένες διαπραγματεύσεις με το Ιράν για ένα σχέδιο από κοινού ελέγχου του Στενού του Ορμούζ. Με ανάλογο τρόπο στην περσινή συνέλευση του ΟΗΕ ο Τραμπ, αφού εξασφάλισε τη συμφωνία των αραβικών καθεστώτων, είχε προαναγγείλει το σχέδιό του για την Γάζα. Μόνο που το Ιράν δεν είναι Παλαιστίνη.