Έναν νεκρό, εκατοντάδες εγκλωβισμένους που χρειάστηκαν διάσωση και ανυπολόγιστες καταστροφές άφησε πίσω της η κακοκαιρία που έπληξε από τα ξημερώματα της Πέμπτης μέχρι και την Κυριακή την Κρήτη. Τί ήταν το βασικό που έκαναν η κυβέρνηση και η Πολιτική Προστασία τις τέσσερις αυτές μέρες; Ό,τι κάνουν πάντα στις περιπτώσεις πλημμυρών, πυρκαγιών και άλλων καταστάσεων κινδύνου. Έστελναν απανωτά μηνύματα με το 112.
Οι εικόνες από το δήμο Μυλοποτάμου που επλήγη περισσότερο, αλλά και από όλο το νησί, είναι αδύνατο να περιγραφούν. Ρέματα και ποτάμια υπερχείλισαν, δρόμοι μετατράπηκαν σε χείμμαροι ή έκλεισαν λόγω καθιζήσεων και κατολισθήσεων, γεφύρια κατέρρευσαν. Σπίτια και εργοστάσια πλημμύρισαν, βασικές υποδομές όπως δίκτυα ύδρευσης καταστράφηκαν, οικισμοί και τουριστικές μονάδες εκκενώθηκαν. Αυτοκίνητα κατέληξαν στη θάλασσα, πέτρες και φερτά υλικά κάλυψαν ολόκληρες περιοχές, καλλιέργειες, αποθήκες, τρακτέρ και άλλα γεωργικά μηχανήματα σκεπάστηκαν από το νερό και τη λάσπη.
Ένας 79χρονος κτηνοτρόφος που είχε πάει να ταϊσει τα ζώα του -το γιατί ένας άνθρωπος αυτής της ηλικίας είναι αναγκασμένος να κάνει αυτή τηγ δουλειά δεν είναι καθόλου άσχετο- πνίγηκε στο Ρέθυμνο την πρώτη μέρα της κακοκαιρίας. Ενώ εκατοντάδες άλλοι άνθρωποι σε Ζωνιανά, Ανώγεια, Ιεράπετρα και πολλές ακόμα περιοχές κινδύνευσαν να έχουν την ίδια κατάληξη παγιδευμένοι σε αυτοκίνητα, κατοικίες και ξενοδοχεία.
Οκτώ εργαζόμενοι εγκλωβίστηκαν στο Φαράγγι της Σαμαριάς και παρέμεναν εκεί για μέρες -μόνο από τύχη βρέθηκαν σε ασφαλές σημείο και με τρόφιμα που έφταναν για λίγα 24ωρα. 2.500 κάτοικοι έμειναν χωρίς νερό σε Ζωνιανά, Λιβάδια και Κράνα, ενώ σε πάρα πολλές ακόμα περιοχές σημειώθηκαν διακοπές νερού, ρεύματος, ίντερνετ. Κατοικίες ελέγχονται για τη στατικότητά τους στα Ζωνιανά και άλλα σημεία, μεγάλες καταστροφές έχουν σημειωθεί σε όλους του νομούς, ακόμα και μέσα στις πόλεις των Χανίων και του Ηρακλείου.
Το κόστος των ζημιών είναι δυσθεώρητο. Στο Οροπέδιο Λασιθίου, το 80% των καλλιεργειών πατάτας και κηπευτικών έχει καταστραφεί με τον δήμαρχο να μιλά για ζημιές τουλάχιστον 7-8 εκατομμυρίων ευρώ. Η πραγματική καταγραφή βέβαια μπορεί να εκτινάξει ακόμα περισσότερο το νούμερο, ενώ η συγκεκριμένη εκτίμηση αφορά μόνο την αγροτική παραγωγή. Δεν περιλαμβάνει ούτε την απώλεια ζώων στα ποιμνιοστάσια ούτε τις καταστροφές σε υποδομές, σπίτια και περιουσίες. Κι αυτό σε μία μόνο περιοχή.
Από τη μία “112”, από την άλλη μάθημα
Παρά τον θάνατο του κτηνοτρόφου και τις τεράστιες καταστροφές από την πρώτη κιόλας μέρας των βροχοπτώσεων, ο κρατικός μηχανισμός ούτε για τα σχολεία δεν προνόησε. Όπως μας είπε η Βάσω Λίπα, εκπαιδευτικός στα Ανώγεια: «Την Πέμπτη, πρώτη μέρα της κακοκαιρίας, έκαναν την τραγική επιλογή να υποχρεώσουν εμάς τους καθηγητές στα Ανώγεια και τους μαθητές μας -που πολλοί είναι από τα πληγέντα χωριά, Ζωνιανά, Αξιό κ.α- να κάνουμε μάθημα μέσω Webex. Πώς να συνδεθούν τα παιδιά που δεν είχαν ρεύμα και σε πολλές περιπτώσεις αυτά και οι γονείς τους πάλευαν μέσα στα λασπόνερα;
Ακόμα χειρότερα την επόμενη μέρα, που η κατάσταση είχε επιδεινωθεί, που στο οδικό δίκτυο έπεφταν βράχοι και που ο δήμος Μυλοποτάμου είχε κηρύξει την περιοχή σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, ο Δήμαρχος Ανωγείων αποφάσισε ότι το σχολείο θα λειτουργήσει κανονικά. Δηλαδή από τη μία εκπαιδευτικοί και μαθητές παίρναμε 112 να μην πάμε πουθενά και από την άλλη μας έλεγαν να πάμε στο σχολείο βάζοντας τη ζωή μας σε κίνδυνο.
Κατάγγειλα στην ΕΛΜΕ Ρεθύμνου την απαράδεκτη αυτή απόφαση και αμέσως έγινε παρέμβασή της, ενώ ανάλογη παρέμβαση έκανε και η Σύλλογος Πρωτοβάθμιας. Το κερασάκι στην τούρτα είναι ότι σε όσους καθηγητές ζούμε αλλού και μετακινούμαστε κάθε μέρα στα Ανώγεια, μας λένε τώρα να δηλώσουμε ότι την Παρασκευή πήραμε άδεια! Δεν τους ενδιαφέρει τίποτα, αυτή είναι η πραγματικότητα. Η Κρήτη πέρασε μια τεράστια καταστροφή, σαν τον “Ντάνιελ” της Θεσσαλίας, αλλά κυβέρνηση και αρμόδιοι φορείς αποδείχτηκαν για ακόμα μια φορά ακόμα πιο επικίνδυνοι».
Τώρα οι κυβερνητικοί μιλούν για συσκέψεις, αυτοψίες στις πληγείσες περιοχές, καταγραφή ζημιών, αποζημιώσεις, έργα αποκατάστασης και πρόληψης. Στο ίδιο έργο θεατές, οι υποσχέσεις θα πέσουν «βροχή» και θα ξεχαστούν πριν αλέκτωρ λαλήσει τρις. Θα μιλήσουν επίσης υποκριτικά για την κλιματική αλλαγή που κάνει τα καιρικά φαινόμενα «ακραία» για να αποποιηθούν τις ευθύνες τους και να αποκρύψουν τις εγκληματικές επιλογές τους: τόσο αυτές που ενισχύουν την αλλαγή του κλίματος και εντείνουν τις καταστροφικές συνέπειες της, όσο και αυτές που βλέπουν την πρόληψη ως μη απαιραίτητο έξοδο.
«Λόγω τουριστικής ανάπτυξης έχουν διαμορφωθεί μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες πάνω στην παραλία, αφήνοντας ελάχιστο χώρο για το νερό να κατέβει», είπε για παράδειγμα ο καθηγητής του ΕΚΠΑ Μιχάλης Διακάκης στο ertnews. Είναι μία πλευρά αυτών των εγκληματικών επιλογών.