Καταπίεση και απελευθέρωση
Αντίο στην Μαρίνα Γαλανού

Από τα πολλά καλά που έχουν γραφτεί για την απώλεια της Μαρίνας Γαλανού και τη συνεισφορά της στο ΛΟΑΤΚΙ+ κίνημα, το πιο σημαντικό θαρρώ είναι ότι κατάφερε με τον ακτιβισμό να αλλάξει τις συνθήκες, το σύμπαν μέσα στο οποίο γεννήθηκε (κι εμείς μαζί). Ήταν άλλες οι αντιλήψεις για το σώμα, το φύλο και τη σεξουαλικότητα πριν τις παρεμβάσεις του ΣΥΔ στον επίσημο πολιτικό κόσμο και άλλες μετά. 

Ασφαλώς η Μαρίνα Γαλανού και το ΣΥΔ και όλες και όλοι μας δεν δρούσαμε σε κενό, αλλά μέσα στις συνθήκες που διαμόρφωναν οι κοινωνικοί και πολιτικοί αγώνες. Εκεί οικοδομήθηκαν οι συσχετισμοί που μας άνοιξαν το δρόμο για να διεκδικήσουμε δικαιώματα και αξιοπρέπεια. Ωστόσο αποτελεί χάρισμα και ικανότητα να μπορεί κανείς να εκλαϊκεύει και να στοχεύει με Ιώβεια υπομονή και αποφασιστικότητα μαζί, έτσι όπως το έκανε το ΣΥΔ της Μαρίνας Γαλανού. 

Εννοείται ότι διαφωνούσαμε (και διαφωνούμε) για το μέχρι πού φτάνει το εύρος πολιτικής απεύθυνσης ενός σωματείου της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας, όμως η Μαρίνα είχε αποφασίσει ότι θα πιέσει τους πάντες και τα πάντα όσο δεν παίρνει, και το έκανε, δεν κόλωσε πουθενά.

Σε μια συνάντηση παράπλευρα στο συνέδριο της ILGA στο Κάραβελ τον Οκτώβρη του 2015, όταν άνοιξε το ζήτημα του επερχόμενου συμφώνου συμβίωσης, με τον υπουργό του ΣΥΡΙΖΑ Παρασκευόπουλο να ανακοινώνει διστακτικά ότι ναι μεν θα το κατεβάσει, αλλά προβληματίζεται γιατί «ο κόσμος δεν είναι έτοιμος, κλπ.κλπ.», η Μαρίνα Γαλανού απαίτησε ρητά τη δέσμευσή του ότι μετά το νόμο για το σύμφωνο θα νομοθετηθεί άμεσα η αναγνώριση ταυτότητας φύλου, χωρίς ναι μεν αλλά και το κυνήγησε για να γίνει.

Δεν ξεχνάμε τα κινηματικά ραντεβού, το κοινό workshop που οργανώσαμε ως ΠΟΕΚ με το ΣΥΔ (τον πρόδρομό του κατ’ ακρίβεια) στο Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Φόρουμ της Αθήνας το 2006. Δεν ξεχνάμε επίσης ότι το ΣΥΔ στάθηκε πάντα στο πλευρό των προοσφύγων και μεταναστών, εφαρμόζοντας έμπρακτα την αλληλεγγύη σε όλους τους ανθρώπους που υφίστανται καταπίεση. 

Χάρη σε όλους αυτούς τους αγώνες και προσπάθειες, σήμερα η αναγνώριση του αυτοπροσδιορισμού φύλου που φέρει τη σφραγίδα της Μαρίνας δεν είναι απλά μια διατύπωση σε μια κόλλα χαρτί, αλλά δύναμη και αισιοδοξία για κάθε άνθρωπο που δεν χωράει στον ζουρλομανδύα που του φοράνε τα κυρίαρχα πρότυπα. Ασφαλώς επειδή η εμπειρία έχει δείξει ότι τέτοια προχωρήματα, γίνονται συχνά στόχος και ακολουθούν αντιδραστικά πισωγυρίσματα, ο καλύτερος τρόπος να τιμήσουμε τη Μαρίνα Γαλανού είναι να συνεχίσουμε αυτό στο οποίο η ίδια διέπρεψε, τον πολιτικό ακτιβισμό, έτσι ώστε όχι μόνο να μην μας πάνε πίσω, αλλά να τα κερδίσουμε όλα, σε μια κοινωνία χωρίς σεξισμό, καταπίεση και διακρίσεις.

Δήμητρα Κυρίλλου


Η Μαρίνα Γαλανού ήταν ενεργή στον χώρο των ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιωμάτων από το 1997. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος και γενική γραμματέας του Σωματείου Αλληλεγγύης Τραβεστί – Τρανσέξουαλ, της πρώτης τρανς οργάνωσης που ιδρύθηκε το 2003. Το 2004 ίδρυσε τον «Πολύχρωμο Πλανήτη», ΛΟΑΤΚΙ+ βιβλιοπωλείο και εκδοτικό οίκο. Το 2010 ίδρυσε το Σωματείο Υποστήριξης Διεμφυλικών (ΣΥΔ), του οποίου ανέλαβε την προεδρία. Έχει γράψει βιβλία με σκοπό την επιμόρφωση γύρω από τα ΛΟΑΤΚΙ+ ζητήματα: «Είμαι τρανς, γνωρίζω τα δικαιώματά μου», «Ταυτότητα και έκφραση φύλου» και «ΛΟΑΤΚΙ Πρόσφυγες στην Ελλάδα».

Σύμφωνα με το δελτίο τύπου του ΣΥΔ, ανάμεσα σε πολλά άλλα: «…έχει υπάρξει Εμπειρογνώμονας του Συμβουλίου της Ευρώπης (ΣτΕ), τακτικό διορισμένο άμισθο μέλος της Εθνικής Επιτροπής για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (ΕΕΔΑ) και διορισμένο μέλος του Εθνικού Συμβουλίου κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας (ΕΣΡΜ) του Υπουργείου Δικαιοσύνης.

Με την ιδιότητα της Εμπειρογνώμονα του Συμβουλίου της Ευρώπης, συμμετείχε ως μέλος στη Νομοπαρασκευαστική Επιτροπή για τη σύσταση του νόμου της νομικής αναγνώρισης της ταυτότητας φύλου (2016). Είχε διατελέσει μέλος της Επιστημονικής Ομάδας Εργασίας του Υπουργείου Υγείας (2018) για την κατάρτιση πορίσματος που θα επέφερε σημαντικές αλλαγές στο πλαίσιο αντιμετώπισης των τρανς και ίντερσεξ προσώπων στο σύστημα της υγείας (…)

Τον Ιούνιο του 2021 έπειτα από συναντήσεις με εκπροσώπους του Υπουργείου Εργασίας καθώς με τον Πρόεδρο του ΟΑΕΔ κατάφερε να συμπεριληφθούν για πρώτη φορά τα τρανς άτομα στα ειδικά προγράμματα του ΟΑΕΔ».