ΛΙΒΥΗ: Μάχη για το μέλλον της εξέγερσης

Ο κόσμος σε γειτονιές της πρωτεύουσας που δεν τολμούσε να ξεμυτίσει εδώ και μήνες λόγω της άγριας καταστολής, μπόρεσε να βγει και να πανηγυρίσει ενάντια στο δικτάτορα. Οι απλοί άνθρωποι στη Λιβύη έχουν κάθε λόγο να γιορτάζουν την πτώση του καθεστώτος. Το πρόβλημα είναι ότι ταυτόχρονα πανηγυρίζουν οι ΝΑΤΟϊκοί ηγέτες για την επιτυχία τους.

Ο Ομπάμα, ο Σαρκοζί και ο Κάμερον αυτοπαρουσιάζονται ως διώκτες των δικτατόρων και σε αντάλλαγμα εισπράτουν “ευχαριστώ” και συγχαρητήρια από τους ηγέτες των εξεγερμένων. Όταν ο κόσμος πιστεύει ότι πήρε τη Λιβύη στα χέρια του, αλλά την ίδια στιγμή οι “πλανητάρχες” πιστεύουν ότι η Λιβύη πλέον τους ανήκει, είναι προφανές ότι τα πράγματα κάθε άλλο παρά βρίσκονται κοντά στο τέλος τους. Όσοι διατηρούν ακόμη την αυταπάτη ότι το ΝΑΤΟ ενδιαφέρεται για την απελευθέρωση του λιβυκού λαού, θα τη δουν να καταρρέει μπροστά στα μάτια τους με πολύ σκληρό τρόπο μέσα στο αμέσως επόμενο διάστημα. Το ΝΑΤΟ διεκδικεί τη “νίκη” σ'αυτόν τον πόλεμο, γιατί φιλοδοξεί να έχει τον απόλυτο έλεγχο στο πώς θα διαμορφωθεί η διάδοχη κατάσταση στη χώρα.

Οι πανηγυρισμοί των ΝΑΤΟϊκών, έτσι κι αλλιώς, είναι υποκριτικοί. Η παρέμβαση των ιμπεριαλιστών στη λιβυκή επανάσταση ξεκίνησε πριν από πέντε ολόκληρους μήνες. Τότε, οι επίσημες δηλώσεις ήταν πως ο “πόλεμος θα κρατήσει μέρες, ίσως εβδομάδες, αλλά σίγουρα όχι μήνες”. Μια επίθεση που παρουσιαζόταν λίγο πολύ ως επίδειξη δύναμης που θα έληγε γρήγορα και θριαμβευτικά κατέληξε σε μια τεράστια, δαπανηρή επιχείρηση με αλλεπάλληλες αποτυχίες. Παραπάνω από δύο φορές, υπήρξαν στιγμές που αντί για νίκη λίγο έλειψε να κηρυχθεί συμβιβασμός. Τον Ιούνη οι στρατηγοί του ΝΑΤΟ έλεγαν πως βομβαρδίζουν και ξαναβομβαρδίζουν τους ίδιους στόχους, χωρίς να υπάρχει το παραμικρό βήμα εμπρός στο συσχετισμό δύναμης. Παράλληλα, οι ένοπλοι στο έδαφος δήλωναν ότι δεν μπορούσαν να κάνουν πλέον την παραμικρή κίνηση, αν δεν έπαιρναν εντολή από τους ΝΑΤΟϊκούς.

Στα τέλη Ιούλη, η απογοήτευση ήταν τέτοια που Άγγλοι, Γάλλοι και Καναδοί άρχιζαν να συζητάνε την προοπτική να ζητήσουν από τον Καντάφι να παραιτηθεί με αντάλλαγμα να μείνει στη χώρα χωρίς να υποστεί καμία δίωξη. Οι ηγέτες του Συμβουλίου της Βεγγάζης έβλεπαν μπροστά τους την προοπτική να τους ξεπουλήσει η Δύση εντελώς, παρόλο που αυτοί είχαν κάνει πρόθυμα όλους τους συμβιβασμούς. Ο εξεγερμένος κόσμος θα ξέσπαγε πρώτα και κύρια απέναντι σε αυτούς τους “ηγέτες της επανάστασης” αν έβλεπε ότι μετά από χιλιάδες νεκρούς, ο Καντάφι θα παρέμενε ατιμώρητος.

Σύμβολο αδυναμίας

Όσο προχώραγε το καλοκαίρι, τόσο πιο διστακτικοί γίνονταν οι Δυτικοί. Η Νορβηγία στις αρχές Αυγούστου αποχώρησε από τις επιθέσεις. Τα νορβηγικά αεροπλάνα είχαν ήδη καταβομβαρδίσει τη Λιβύη, έχοντας απογειωθεί από ελληνικά αεροδρόμια που τους είχε παραχωρήσει η κυβέρνηση Παπανδρέου. Ο Μπερλουσκόνι είχε ήδη αποσύρει το αεροπλανοφόρο της Ιταλίας και το γαλλικό Σαρλ ντε Γκολ είχε πάει για “συντήρηση”. Οι 8.500 ΝΑΤΟϊκοί αεροπορικοί βομβαρδισμοί άρχιζαν να γίνονται σύμβολο της αδυναμίας παρά της δύναμής τους.

Σε πολιτικό επίπεδο, ο έλεγχος ήταν ακόμη πιο σαθρός. Δεν πρέπει κανείς να ξεχνάει ότι η εξέγερση στη Λιβύη ξεκίνησε με έμπνευση από τις επαναστάσεις στην Τυνησία και την Αίγυπτο. Ο κόσμος που βγήκε για να διαδηλώσει με γυμνά χέρια το Φλεβάρη, βγήκε για να αλλάξει τη ζωή του, να γλιτώσει από τη φτώχεια και την καταπίεση, με την ελπίδα ότι θα ρίξει έναν ακόμη δικτάτορα μετά τον Μπεν Αλί και τον Μουμπάρακ. Οι Δυτικοί έτρεξαν πανικόβλητοι να οργανώσουν την επέμβαση, επειδή θεώρησαν ότι βρήκαν έναν τρόπο να βάλουν πόδι στην επαναστατική διαδικασία που απλώνεται σε ολόκληρο τον Αραβικό Κόσμο.

Γύρω τους μάζεψαν μια ετερόκλητη συμμαχία πρόθυμων να συνεργαστούν, από ηγέτες της Βεγγάζης, μέχρι στελέχη του Καντάφι που αφού υπηρέτησαν τη δικτατορία 40 χρόνια μεταμφιέστηκαν σε “επαναστάτες”, ακόμη και ένοπλες ισλαμιστικές οργανώσεις που ως τότε κατηγορούνταν ως παραρτήματα της αλ Κάιντα. Όσο βάθαινε το αδιέξοδο, τόσο οι διαμάχες ανάμεσα στις πτέρυγες της Αντιπολίτευσης κινδύνευαν να τινάξουν τη συμμαχία στον αέρα. Η δολοφονία του στρατιωτικού ηγέτη των αντικαθεστωτικών, Αμπντουλ-Φατάχ Γιούνις, στις 28 Ιούλη, ήταν το μεγαλύτερο δείγμα για το πόσο ασταθής γινόταν η κατάσταση.

Το ΝΑΤΟ κατάφερε να σφετεριστεί την επανάσταση, όμως τώρα η προσπάθεια σταθεροποίησης θα έχει να αναμετρηθεί με τη διάθεση του κόσμου στις μεγάλες πόλεις που χωρίς το μηχανισμό του Καντάφι θα είναι δύσκολο να γυρίσει στο σπίτι του. Τον τόνο σε ολόκληρο τον Αραβικό Κόσμο συνεχίζουν να το δίνουν οι κατακτήσεις των Τυνήσιων και Αιγύπτιων εργατών. Οι πραγματικές προθέσεις των ιμπεριαλιστών έχουν καταγραφεί στα χιλιάδες θύματα της επανάστασης στην Υεμένη και στο Μπαχρέιν -εκεί που οι δικτάτορες είχαν και έχουν τη στήριξη της Δύσης. Οι εξεγερμένοι της Λιβύης έχουν αυτά τα παραδείγματα να κοιτάξουν, για να μην αφήσουν κανέναν εγκληματία να εκμεταλλευτεί τις θυσίες τους.