Ο προϋπολογισμός του 2013 που κατέθεσε ο Στουρνάρας στη Βουλή είναι απόδειξη της αποτυχίας τους να βάλουν οποιοδήποτε χαλινάρι πάνω στην εξέλιξη της κρίσης. Οι επιθέσεις και οι περικοπές είναι πιο άγριες ακόμη και σε σχέση με το προσχέδιο που κατέθεσαν τις τελευταίες μέρες του Σεπτέμβρη.
Σε σύγκριση με το 2012 το μεγαλύτερο μαχαίρι πέφτει στις συντάξεις όπου κόβονται 4,6 δισ. Επιπλέον 1,17 δισ. κόβονται από τις δαπάνες για μισθούς. 455 εκατομμύρια κόβονται από την περίθαλψη, από τα οποία το μεγαλύτερο μέρος, 390 εκατομμύρια, είναι περικοπές στα φάρμακα. 210 εκατομμύρια είναι οι περικοπές των επιδομάτων, ανάμεσά τους τα επιδόματα για τις πιο ευπαθείς ομάδες, 249 εκατομμύρια κόβονται από τις ΔΕΚΟ, ενώ η εκπαίδευση θα μείνει φτωχότερη κατά 122 εκατομμύρια σε σχέση με το 2012.
Η κλιμάκωση των περικοπών δεν συμβαίνει επειδή νομίζουν ότι είναι ισχυρότεροι για να τις περάσουν. Το αντίθετο, μόλις μέσα σε αυτό το μικρό διάστημα, οι προβλέψεις τους έχουν πέσει τόσο έξω που είναι αναγκασμένοι να σβήνουν και να γράφουν τα ίδια τους τα νούμερα. Στο προσχέδιο η ύφεση για το 2013 υπολογιζόταν σε 3,8%. Τώρα η πρόβλεψη είναι 4,5%. Ο αρχικός στόχος για πρωτογενές πλεόνασμα κατεβαίνει από το 1,1% στο 0,4%. Και όσον αφορά το μαγικό, για τους μανιακούς της λιτότητας, ποσοστό του δημόσιου χρέους ως προς το ΑΕΠ η πρόβλεψη ανεβαίνει από το 179,3% σε 189,1%.
Πρόκειται για τεράστια ομολογία αποτυχίας. Αυτοί που ισχυρίζονται ότι έχουν σχέδια για να βγάλουν την οικονομία από την κρίση σε “βάθος χρόνου” και δεν διστάζουν να καταδικάσουν εκατομμύρια ανθρώπους στη φτώχεια και την ανεργία στο όνομα της προοπτικής της βιωσιμότητας του χρέους, αλλάζουν δέκα μονάδες το ποσοστό του χρέους μέσα σε 40 μέρες. Στην πραγματικότητα κανείς τους δεν μπορεί να εγγυηθεί όχι τι θα συμβεί στο τέλος του 2013, αλλά τι θα συμβεί μέχρι τα Χριστούγεννα.
Δεν πρόκειται για μια αποτυχία απλώς της κυβέρνησης του Σαμαρά και του οικονομικού επιτελείου του Στουρνάρα. Είναι αποτυχία συνολικά της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης. Τα απανωτά πακέτα της λιτότητας αποδεικνύονται δίνη στην οποία έχουν πεταχτεί όλες οι θυσίες που έκανε η εργατική τάξη τα τελευταία χρόνια. Το Γιούρογκρουπ που συνεδριάζει στις 12 του Νοέμβρη, θα βρεθεί να συζητάει την επόμενη “δόση” της Ελλάδας μέσα σε συνθήκες απόγνωσης για το μέλλον όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά της Ισπανίας, της Πορτογαλίας και ολόκληρης της ΕΕ.
Η εφημερίδα Φαϊνάνσιαλ Τάμις σε άρθρο της την περασμένη βδομάδα έδωσε μια ζοφερή εικόνα για το πώς όλες οι εκτιμήσεις έχουν πέσει έξω. “Οι καινούργιες προβλέψεις του προϋπολογισμού ξεπερνάνε τα χειρότερα σενάρια που είχαν λάβει υπόψη τους οι διεθνείς δανειστές όταν συμφωνούσαν την διάσωση των 174 δισ. οχτώ μήνες πριν. Αντί το ελληνικό χρέος να κορυφωθεί στο 167% το 2013, όπως προβλεπόταν το Μάρτη, θα φτάσει το 189% και στη συνέχεια θα σκαρφαλώσει στο 192% το 2014” “Ακόμη και με ένα 'εναλλακτικό σενάριο' που είχε ετοιμάσει το ΔΝΤ το Μάρτη, το οποίο προσπαθούσε να εξετάσει μια πιο απαισιόδοξη δημοσιονομική κατάσταση, το χρέος υπολογιζόταν να φτάσει στη χειρότερη περίπτωση το 171%. Οι νέες προβλέψεις σχεδόν εκμηδενίζουν τις ελπίδες ότι το ελληνικό χρέος θα φτάσει το 120% το 2020 -που κάποτε θεωρούσαν ως διαχειρίσιμο ποσοστό- και υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι της ΕΕ παραδέχονται πως θα χρειαστεί να δοθεί στην Αθήνα επιπλέον χαλαρότητα για να φτάσει σε ένα τέτοιο στόχο”.
Σύγχυση
Όταν λένε “επιπλέον χαλαρότητα” εννοούν λιτότητα όχι απλά μέχρι το 2020 αλλά και στη συνέχεια. Το αποτέλεσμα όλης αυτής της ήττας: “το επίπεδο της απόκλισης έχει οδηγήσει τη Γερμανία και άλλους ευρωπαίους δανειστές σε πολιτική σύγχυση, λόγω της ανάγκης να δοθούν επιπλέον 30 δισ. στην Ελλάδα για τις ανάγκες της μέχρι το 2016”
Βρισκόμαστε στη στιγμή της πολιτικής ζαλάδας για την ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης συνολικά, μιας ηγεσίας που έχει δει να αποτυγχάνουν όχι μόνο οι συνολικές της προβλέψεις για τη λιτότητα, αλλά και όλα τα επιμέρους μέτρα και οι έκτακτοι μηχανισμοί που θέλησε να βάλει σε λειτουργία και όλων των μηχανισμών που προσπάθησαν να δημιουργήσουν, ελπίζοντας ότι θα χαλιναγωγήσουν και το χρέος και την κρίση. Πού είναι η “τραπεζική ένωση” που ευαγγελίζονταν το καλοκαίρι; Πού είναι τα αποτελέσματα του υπερόπλου που ετοίμασε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και ο Ντράγκι;
Μαζί με όλους αυτούς, έχει εξαφανιστεί και το υποτιθέμενο αντίπαλο δέος μέσα στην ΕΕ, όπως αυτό εκφραζόταν με την υποψηφιότητα του Φρανσουά Ολάντ στη Γαλλία, ο οποίος ισχυριζόταν ότι θέλει να οδηγήσει σε έξοδο από την κρίση όχι μέσω λιτότητας αλλά μέσω της ανάπτυξης. Ο Ολάντ και η κυβέρνησή του τα ξέχασαν πολύ γρήγορα όλα αυτά και προχώρησαν σε κύρωση της συνθήκης της ΕΕ για τη λιτότητα και σε έναν προϋπολογισμό που συνεχίζει τις χειρότερες επιλογές του Σαρκοζί.
Γι'αυτό αποκτάει τόσο μεγάλη σημασία η πρωτοβουλία για πανευρωπαϊκή απεργία στις 14 του Νοέμβρη (δείτε στη σελίδα 16). Απέναντι σε μια ευρωπαϊκή άρχουσα τάξη που βρίσκεται σαστισμένη μπροστά στην αποτυχία της, η εργατική τάξη ολόκληρης της ηπείρου κάνει σημαντικά βήματα συντονισμού και ετοιμάζεται να δώσει τη δική της απάντηση. Όχι μέσα από τους μηχανισμούς της ΕΕ, αλλά σε κόντρα με τα αφεντικά, τις τρόικες, με το ευρώ και με τους τραπεζίτες.