Στις 29 Γενάρη, ο Τραμπ υπέγραψε ένα διάταγμα με τον απίστευτο τίτλο “Σχετικά με τις απειλές της κυβέρνησης της Κούβας εναντίον των Ηνωμένων Πολιτειών”. Στο κείμενο αυτό για το μόνο που δεν κατηγορείται η Κούβα είναι πως στεγάζει τον Σατανά. Ωστόσο, περιγράφεται ως κέντρο της παγκόσμιας τρομοκρατίας, πεδίο δράσης της Χαμάς και της Χεζμπολάχ, αλλά και της Ρωσίας και της Κίνας.
Η πραγματικότητα είναι η ακριβώς αντίθετη. Η Κούβα βρίσκεται κάτω από ασφυκτική αμερικάνικη πίεση που έχει οδηγήσει την οικονομία της στο χείλος της κατάρρευσης και τον κόσμο σε πρωτοφανή φτώχεια. Ο στραγγαλισμός της Κούβας εντάθηκε τους τελευταίους μήνες μέσα από τον ολικό της αποκλεισμό από τα καύσιμα. Ο τρόπος που επιβάλλει ο Τραμπ αυτό το μαζικό έγκλημα είναι άμεσα συνδεδεμένος με την απαίτησή του να σταθεί προσοχή στις ΗΠΑ ολόκληρο το Δυτικό Ημισφαίριο.
Το καθοριστικό βήμα ήταν η πραξικοπηματική επέμβαση στη Βενεζουέλα και η απαγωγή του Μαδούρο. Η Κούβα έτσι αποκλείστηκε από τη βασική της πηγή πετρελαίου σε μειωμένες τιμές. Οι πρώτες και άμεσες συμφωνίες του Τραμπ με τη διάδοχο του Μαδούρο περιέλαβαν το τέλος του πετρελαίου προς την Κούβα. Με αντίστοιχο τρόπο ο Τραμπ εξανάγκασε την πρόεδρο του Μεξικού να δείξει την υποταγή της.
Το Μεξικό ήταν επίσης βασική πηγή εισαγωγών αργού πετρελαίου. Τώρα η πρόεδρος του Μεξικού στέλνει φάρμακα και τρόφιμα ως ανθρωπιστική βοήθεια, αλλά αυτές οι κινήσεις δεν σώζουν μια οικονομία που ασφυκτιά. Δεν υπάρχουν καύσιμα ούτε για τις βασικές ανάγκες, για τα νοσοκομεία για παράδειγμα. Αλλά ούτε μπορούν να λειτουργήσουν οι βασικοί μηχανισμοί της ιδιωτικής οικονομίας που για χρόνια προβάλλονται σαν πανάκεια από την κυβέρνηση της Κούβας. Οι βασικές αερογραμμές που πηγαίνουν τουρίστες στην Κούβα ανακοίνωσαν ότι σταματάνε τις πτήσεις, καθώς τα αεροδρόμια της Κούβας δεν μπορούν να εγγυηθούν τα καύσιμα για τις απογειώσεις.
Μέτρα έκτακτης ανάγκης
Η κουβανική κυβέρνηση, του Ντίας-Κανέλ, πήρε μέτρα έκτακτης ανάγκης για να αντιμετωπίσει την πολιορκία. Συγκέντρωσε τους τουρίστες από όσα ξενοδοχεία παραμένουν ανοιχτά σε λιγότερα σημεία, ώστε να εξοικονομηθεί ρεύμα, έκοψε μία μέρα εργασίας στο δημόσιο για να περιοριστούν οι μετακινήσεις. Τα εκπαιδευτικά ιδρύματα υπολειτουργούν. Οι εργατογειτονιές έχουν ρεύμα για ελάχιστο χρόνο στη διάρκεια της μέρας ή και καθόλου. Στο Σαντιάγο, επιστρατεύτηκαν άμαξες με άλογα για να μεταφέρουν σορούς στα νεκροταφεία, καθώς οι νεκροφόρες έχουν μείνει χωρίς βενζίνη.
Ο κόσμος της Κούβας μετατρέπεται σε πειραματόζωο για να καταγραφεί η ισορροπία δυνάμεων μεταξύ του Τραμπ και των ανταγωνιστών του. Η Νικαράγουα σταματάει να δίνει βίζα σε Κουβανούς, η Γουατεμάλα διώχνει την αποστολή των Κουβανών γιατρών. Όποια χώρα τολμήσει να στείλει πετρέλαιο στην Κούβα απειλείται με καινούργιους δασμούς, αν όχι με άμεσο χτύπημα σε βάρος των τάνκερ όπως γινόταν μέχρι την ανατροπή του Μαδούρο στη Βενεζουέλα. Και παρόλα αυτά, όσο και αν η Κούβα έγινε εταίρος των BRICS πριν από ενάμιση χρόνο, ακόμη και η Κίνα και η Ρωσία, αλλά και η Βραζιλία, έκαναν μόνο δηλώσεις και όχι πράξεις. Μόνο μετά από μέρες ολικού εμπάργκο, η Ρωσία ανακοίνωσε ότι στέλνει ένα τάνκερ.
Όπως λέει ο Φρανκ Γκαρσία Ερνάντες από την οργάνωση “Κομμουνιστές” στην Κούβα η οποία ασκεί κριτική από τα αριστερά στην κουβανέζικη κυβέρνηση: “Καταγγέλλουμε και τη συνενοχή της Ρωσίας και της Κίνας. Αν δεν φτάνουν καύσιμα στο νησί είναι γιατί όλες οι χώρες που τροφοδοτούσαν σταμάτησαν να το κάνουν. Όντως, η Κούβα εξαρτιόταν από τη Βενεζουέλα, αλλά και από το ρώσικο πετρέλαιο. Προφανώς, απέναντι στην Κούβα, ο Πούτιν προτίμησε να τη θυσιάσει για να κερδίσει την Ουκρανία. Αυτό δεν είναι κάτι καινούργιο, είναι η συμπεριφορά των ιμπεριαλιστών”.
Και από την πλευρά της κυβέρνησης Ντίας-Κανέλ, αυτό που διαφαίνεται είναι η προσπάθεια να φτάσουν σε κάποια συμφωνία με τον Τραμπ. Να αποδεχθούν δηλαδή κάποιες απαιτήσεις, να καταγραφεί ότι οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει τον αδιαμφισβήτητο έλεγχό τους σε ολόκληρη την αμερικάνικη ήπειρο και έτσι να χαλαρώσει ο αποκλεισμός. Για να κρατήσουν το ηθικό του κόσμου ψηλά, συγκρίνουν την κατάσταση με την “ειδική περίοδο” που άνοιξε τη δεκαετία του ‘90 μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ.
Η Κούβα τότε άντεξε, πληρώνοντας τεράστιο κόστος, αλλά ταυτόχρονα τότε εξελίχθηκε και η μεγαλύτερη στροφή προς το άνοιγμα μεγάλων τομέων της οικονομίας στην ελεύθερη αγορά. Αυτό σημαίνει πως ο δρόμος της αυτάρκειας που ακολουθήθηκε τότε, σήμερα δεν είναι εφικτός, αν δεν επιβληθεί έλεγχος στον πλούτο που έχει περάσει σε ιδιωτικά χέρια. Η κρίση των τελευταίων χρόνων είχε ήδη οδηγήσει σε εκτόξευση των τιμών και αύξηση της φτώχειας. Αλλά η κυβέρνηση σαν απάντηση έστρεφε όλο και περισσότερα κονδύλια για την ανέγερση κι άλλων ξενοδοχείων και για τον εκσυγχρονισμό των περιοχών που στηρίζουν τον τουρισμό, όχι για εργατικές κατοικίες και για μείωση των ανισοτήτων.
Ωστόσο, η στήριξη μας προς στην Κούβα μέσα σε τέτοιες συνθήκες οφείλει να είναι χωρίς όρους και προϋποθέσεις. Ο ΟΗΕ προειδοποιεί ότι η συνέχιση του αποκλεισμού θα οδηγήσει σε ανθρωπιστική καταστροφή. Η αλληλεγγύη στην Κούβα είναι κομμάτι της μάχης ενάντια στη γενίκευση των ανταγωνισμών, ενάντια στον πόλεμο και το μιλιταρισμό που απλώνεται στην Ευρώπη. Ενάντια στις πολιτικές της γενοκτονίας και της μαζικής πείνας που μετατρέπονται σε καθημερινό εργαλείο από τους ιμπεριαλιστές. Δεν είναι στήριξη στην κυβέρνησή της και στις επιλογές της. Αλλά στήριξη σε μια χώρα και σε έναν λαό πάνω στον οποίο ο Τραμπ θέλει να βγάλει το άχτι του για την υποχώρηση του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού στον υπόλοιπο πλανήτη.