Ο δεύτερος γύρος των προεδρικών εκλογών (στις 5 του Ιούνη) πραγματοποιήθηκε ενώ εξελίσσονταν σημαντικές συγκρούσεις. Υπάρχουν σε εξέλιξη πάνω από 200 πραγματικές μάχες ανάμεσα σε κοινότητες και στο κράτος. Πάνω από τις μισές είναι μάχες που δίνει ο κόσμος για να υπερασπιστεί περιοχές που έχουν δοθεί χάρισμα από την κυβέρνηση σε πολυεθνικές εξορυκτικές εταιρείες.
Για οχτώ χρόνια, ο Πρόεδρος Αλαν Γκαρσία βρισκόταν επικεφαλής ενός πλιάτσικου που πραγματοποιούσε το ξένο κεφάλαιο ενώ ο πληθυσμός βυθιζόταν σε όλο και μεγαλύτερη φτώχεια. Το ποσοστό κέρδους των εξορυκτικών εταιρειών έχει φτάσει στο 40%, ενώ για παράδειγμα στις ΗΠΑ είναι 14%. Στο μεταξύ, ο κατώτατος μισθός είναι παγωμένος στο επίπεδο του 1994, περίπου 115 ευρώ το μήνα. Για να αγοράσει κανείς τα απαραίτητα αγαθά για να ζήσει χρειάζεται περισσότερα από 350 ευρώ.
Οι επιλογές στις εκλογές δεν ήταν πολλές. Από τη μιά μεριά ήταν η Κέικο Φουχιμόρι, κόρη του φυλακισμένου πρώην προέδρου Αλμπέρτο Φουχιμόρι. Κατέβηκε στην παράδοση του πατέρα της, ο οποίος ήταν επικεφαλής του πιο διεφθαρμένου και πιο άγρια κατασταλτικού καθεστώτος στην ιστορία του Περού.
Από την άλλη, ήταν ο Ογιάντα Ουμάλα, ένας στρατιωτικός που μέχρι πρόσφατα αυτοπαρουσιαζόταν ως σύμμαχος του Ούγκο Τσάβες της Βενεζουέλας και ως εκφραστής κοινωνικών πολιτικών που θα ωφελήσουν την πλειονότητα του πληθυσμού. Ο κόσμος που ψήφισε τον Ουμάλα θέλει αναδιανομή του πλούτου, αναγνώριση των δικαιωμάτων των αυτόχθονων πληθυσμών και να σταματήσει η διαφθορά.
Όμως ο Ουμάλα ήδη ανακήρυξε τον εαυτό του “φίλο τη αγοράς”. Πολλά στοιχεία του θυμίζουν τον Λούσιο Γκουτιέρες, τον πολιτικό που εκλέχθηκε στον Ισημερινό για να εκφράσει το κίνημα διαμαρτυρίας, αλλά τελικά στράφηκε ενάντια στο κίνημα και έχασε και την εξουσία.
Η ήττα της Φουχιμόρι είναι σημαντικό γεγονός. Ο Ουμάλα συγκεντρώνει την υποστήριξη του μαζικού κινήματος, αλλά ο κόσμος δεν μπορεί να στηριχθεί πάνω του για να έρθει η αλλαγή. Η αλλαγή θα έρθει μόνο με αγώνα από τα κάτω. Αυτό είναι το μάθημα της τελευταίας δεκαετίας στη Λατινική Αμερική.
Μάικ Γκονζάλες