Η μετατροπή τα τελευταία χρόνια της 8ης Μάρτη, της Παγκόσμιας Ημέρας Γυναικών, σε πανεργατική απεργία ήταν η μεγαλύτερη κατάκτηση για το κίνημα ενάντια στη γυνακεία καταπίεση. Μέσα από αυτό το βήμα, η δύναμη της εργατικής τάξης και των συνδικάτων μπήκε στο κέντρο της μάχης και έκανε τη διαφορά στον τρόπο με τον οποίο παλεύονται και μπορούν να ανατραπούν οι διακρίσεις και όλες οι σεξιστικές επιθέσεις.

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα, για τη σημασία που είχε αυτή η εξέλιξη, ήρθε από το χώρο των καλλιτεχνών. Αν στο κύμα των καταγγελιών κατά του Λιγνάδη και των άλλων “θεατρανθρώπων” το ΣΕΗ μπήκε μπροστά για να στηρίξει τα θύματα, να συγκεντρώσει τα στοιχεία, να τα καταθέσει στις αρχές και να καταφέρει τελικά να καθίσει τους ενόχους στο εδώλιο, αυτό έγινε γιατί η απεργιακή 8 Μάρτη είχε αναδείξει στους χιλιάδες καλλιτέχνες ότι ο αποτελεσματικότερος τρόπος πάλης είναι η συσπείρωση στο σωματείο τους. Αν συνέδεσαν τη μάχη ενάντια στο σεξισμό με τον αγώνα για τα εργασιακά τους δικαιώματα, δηλαδή για ΣΣΕ με αξιοπρεπείς μισθούς, συνθήκες και ωράρια ώστε κανείς και καμιά να μην βρίσκεται μόνος/η απέναντι στους εργοδότες, στο έλεος κάθε είδους εκβιασμών και απειλών, αυτό έγινε γιατί η απεργιακή 8 Μάρτη είχε κάνει ξεκάθαρη αυτή τη σύνδεση. Το σύνθημά τους “ΣΕΗ-ΣΕΗ, σε κάθε βιαστή” έκφραζε ακριβώς αυτό το προχώρημα: δυνατό συνδικάτο, που παλεύει και κερδίζει τα αιτήματά του, σημαίνει ταφόπλακα για τους βιαστές.

Οι καλλιτέχνες δεν είναι το μόνο παράδειγμα. Οι μάχες στα νοσοκομεία για προσλήψεις, μονιμοποιήσεις και ενάντια στις ιδιωτικοποιήσεις, ενισχύθηκαν από την απεργιακή 8 Μάρτη. Όχι μόνο γιατί είναι ένας κλάδος στον οποίο η συντριπτική πλειοψηφία των εργαζόμενων είναι γυναίκες. Αλλά και γιατί τα σωματεία των υγειονομικών άρχισαν να αναδεικνύουν πόση σημασία έχουν οι αγώνες τους για όλες τις γυναίκες. Πχ για μην κλείσει το κέντρο μαστού του Έλενα Βενιζέλου και η γυναικολογική κλινική του Γεννηματάς παλιότερα ή για να μην ξεπουληθεί το παιδοογκολογικό στη Βαρδινογιάννη πιο πρόσφατα. Το ίδιο συνέβη με τις μάχες των εργαζόμενων στους δήμους. Η απεργιακή 8 Μάρτη δυνάμωσε τις διεκδικήσεις για παιδικούς σταθμούς, για κέντρα ηλικιωμένων, για ξενώνες για τις κακοποιημένες γυναίκες και τα παιδιά τους, συνολικά για κοινωνικό κράτος, αναδεικνύοντας την άμεση σχέση που έχουν όλα αυτά με τον αγώνα ενάντια στην καταπίεση.

Αντίστοιχα στους εκπαιδευτικούς. Η απεργιακή 8 Μάρτη έκανε πιο αιχμηρό το κίνημά τους, γιατί το συνέδεσε με τις γυναικείες διεκδικήσεις ενάντια στο σεξισμό. Έτσι έφτασαν τα σωματεία τους να ακυρώνουν μέσα σε ένα βράδυ το αντιδραστικό πρόγραμμα για το αγέννητο παιδί που ήθελε να εντάξει στα σχολεία η Κεραμέως πριν ένα χρόνο ή να γίνονται όλους τους τελευταίους μήνες το κέντρο στον αγώνα υπεράσπισης της 12χρονης στον Κολωνό. Ανάλογα παραδείγματα υπάρχουν σε όλους τους χώρους. Βήμα-βήμα η απεργιακή 8 Μάρτη έφτασε να κατυχυρώσει ότι ο αγώνας των γυναικών είναι υπόθεση όλης της εργατικής τάξης και των συνδικάτων της, κεντρικό μέτωπο της σύγκρουσης με τα αφεντικά και το σύστημά τους. Συνέβαλε επίσης στη μαζικοποίηση των διαδηλώσεων στις 25 Νοέμβρη ενάντια στη βία κατά των γυναικών, αλλά και όλων των κινητοποιήσεων ενάντια στους βιασμούς και τις γυναικοκτονίες. Και άνοιξε τον δρόμο για να μπει στους χώρους δουλειάς και τα συνδικάτα η μάχη ενάντια, όχι μόνο στον σεξισμό, αλλά και την ομοφοβία, με αποφάσεις συμμετοχής στα Pride αλλά και απαίτησης για καταδίκη των δολοφόνων του Ζακ.

Αντικαπιταλιστική Αριστερά

Η αντικαπιταλιστική αριστερά έπαιξε καθοριστικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη. «Εκεί που έχει φτάσει το γυναικείο κίνημα, πρέπει να διεκδικήσουμε από τα συνδικάτα να μπουν μπροστά και στις 8 Μάρτη 2019 να κηρύξουν απεργία. Να κάνουν τη μέρα των γυναικών μέρα για τις διεκδικήσεις των γυναικών σε όλους τους εργατικούς χώρους», ήταν η πρόταση που έκανε τον Νοέμβρη του 2018 η Μαρία Στύλλου στην παρουσίαση του βιβλίου της «Η πάλη για την απελευθέρωση των γυναικών» που μόλις τότε είχε κυκλοφορήσει από το Μαρξιστικό Βιβλιοπωλείο. Στην πραγματικότητα, σε εκείνη την εκδήλωση μπήκε για πρώτη φορά ο στόχος της απεργίας.

Τους μήνες που ακολούθησαν οι παρουσιάσεις αυτής της έκδοσης σε νοσοκομεία, σχολεία, δήμους και δεκάδες ακόμα εργατικούς χώρους, σε σχολές και γειτονιές σε όλη τη χώρα, με τη μαζική συμμετοχή και τη μεγάλη πολιτική συζήτηση που άνοιξαν, έδειξαν ότι αυτός ο στόχος ήταν όχι απλά ώριμος αλλά αναγκαίος. Μέσα από αυτές τις συζητήσεις, εργαζόμενες/οι, συνδικαλίστριες/ές, νεολαία συγκρότησαν παράλληλα την Κίνηση για την Απεργιακή 8 Μάρτη που έφτασε να κερδίσει δεκάδες αποφάσεις σωματείων και φοιτητικών συλλόγων αλλά και να καθορίσει κινήσεις, φορείς, συλλογικότητες, οργανώσεις της Αριστεράς.

Το ελληνικό #metoo ξέσπασε σαν σίφουνας στις αρχές του 2021 και σαν τέτοιος τα σάρωσε όλα στο πέρασμά του. Το ντόμινο των καταγγε­­λιών βιασμών και σεξουαλικών παρενοχλήσεων -που ξεκίνησε από την ολυμπιονίκη Σοφία Μπεκατώρου- απλώθηκε σε όλο τον χώρο του αθλητισμού, πέρασε στον κλάδο των καλλιτεχνών συνταράσσοντάς τον και από εκεί σε πανεπιστημιακές σχολές και σχεδόν σε κάθε χώρο δουλειάς- έφερε πολιτικό σεισμό και προκάλεσε τρόμο στην κυβέρνηση της ΝΔ, τους θεσμούς και τα στηρίγματά της, ολόκληρη την κυρίαρχη τάξη.

Δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία. Η Ελλάδα ήταν ήδη μέσα στις χώρες που η πάλη ενάντια στη γυναικεία καταπίεση είχε πάρει μεγάλες διαστάσεις τα προηγούμενα χρόνια. Η ανισότητα, οι διακρίσεις, η αμφισβήτηση του δικαιώματος στην έκτρωση, η βία και οι γυναικοκτονίες, μαζί με όλα τα μνημονιακά χτυπήματα που έβαζαν τις γυναίκες στο στόχαστρο, είχαν φέρει το γυναικείο κίνημα και τους αγώνες του στο προσκήνιο.

Μια σειρά επιθέσεις είχαν προκαλέσει τεράστιες αντιδράσεις: Οι προτεινόμενες αντιδραστικές αλλαγές στο Ποινικό Κώδικα επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ που έδιναν μεγαλύτερες δυνατότητες ατιμωρησίας στους βιαστές -καθώς και στους φασίστες. Η μετονομασία της Γενικής Γραμματείας Ισότητας Φύλων σε Γενική Γραμματεία Οικογενειακής Πολιτικής -η πρώτη κίνηση της ΝΔ ως κυβέρνηση δείχνοντας με το καλημέρα ποια ήταν η άποψή της για τη θέση των γυναικών και ποιος ήταν ο θεσμός που την ενδιέφερε να διαφυλάξει. Το επίδομα της Δόμνας Μιχαηλίδου στις ελληνίδες κάτω των 30 για να αποφασίσουν να κάνουν παιδιά. Οι αφίσες της καμπάνιας για τα “δικαιώματα του αγέννητου παιδιού” που αναρτήθηκαν στο ΜΕΤΡΟ και το συνέδριο υπογονιμότητας στα Γιάννενα που είχε την επίσημη στήριξη κράτους, εκκλησίας, κυβερνητικών στελεχών. Η λυσσαλέα προσπάθεια να πέσουν στα μαλακά οι δολοφόνοι βιαστές της Ελένης Τοπαλούδη.

Αυτό ήταν το υπόβαθρο της χιονοστιβάδας που έσκασε το 2021, αποκαθηλώνοντας τους αθλητικούς μεγαλοπαράγοντες της ΝΔ, τους Λιγνάδηδες και τους Φιλιππίδηδες. Αλλά δεν σταμάτησε σε εκείνο το ξέσπασμα. Το #metoo συνέχισε να είναι η δύναμη των αποκαλύψεων όλων των σεξιστικών εγκλημάτων με θύτες τους πλούσιους και ισχυρούς εκ-βιαστές, όπως του βιασμού της Γεωργίας Μπίκα στη Θεσσαλονίκη, της γυναικοκτονίας της Καρολάιν στα Γλυκά Νερά, των βιασμών και σωματεμπορίας της κοπέλας στην Ηλιούπολη, του βιασμού της φοιτήτριας μέσα στο ΑΤ Ομόνοιας, των βιασμών της 12χρονης στον Κολωνό, της σεξουαλικής -και όχι μόνο- κακοποίησης των παιδιών της Κιβωτού.

“Χορηγός” στον σεξισμό

Η κυβέρνηση της ΝΔ, που τρέχει τώρα, ενόψει των εκλογών, να εμφανιστεί ως υπέρμαχος των γυναικών και των δικαιωμάτων τους, προβάλλοντας ως απόδειξη τις μεγαλο-υποψήφιες στο Επικρατείας της, ήταν ο επίσημος “χορηγός” όλων αυτών των εγκλημάτων με τις πολιτικές της: Από τον νόμο Τσιάρα για το οικογενειακό δίκαιο και την υποχρεωτική συνεπιμέλεια, μέχρι την κατάργηση του 8ωρου και το ασφαλιστικό Χατζηδάκη. Από τον ρατσισμό σε βάρος των προσφυγισσών μέχρι τους ευρωβουλευτές της που συντάσσονταν με τη σκοταδιστική εναντίωση στις εκτρώσεις.

Από τη διάλυση της Υγείας, της Παιδείας και όλων των κοινωνικών υπηρεσιών που φόρτωναν επιπλέον βάρη στις γυναίκες μέχρι τις ελαστικές σχέσεις εργασίας και όλες τις σκληρές συνθήκες ζωής και δουλειάς που, ειδικά μέσα στην περίοδο της πανδημίας με τις καραντίνες, τις έκαναν ευάλωτες στις σεξουαλικές παρενοχλήσεις και τη βία. Πολιτικές που πάντα στηρίζονταν στο χυδαίο ιδεολόγημα του «πατρίς - θρησκεία – οικογένεια», σύμφωνα με το οποίο οι γυναίκες δεν έχουν δικαίωμα επιλογής ούτε για το ίδιο τους το σώμα. Είναι παιδομηχανές για να διαιωνίζουν το έθνος και να φροντίσουν την οικογένεια, είναι αντικείμενα που έχουν ιδιοκτήτες.

Και βέβαια δεν περιοριζόταν με κάθε της μέτρο και κάθε της νόμο στο να στρώνει το δρόμο στους σεξιστές και τους γυναικοκτόνους. Ήταν -και είναι- το ίδιο το κόμμα τους. Με οργανικές σχέσεις με όλους αυτούς, από τον Λιγνάδη και τον βιαστή της Μπεκατώρου, Αδαμόπουλο μέχρι τον βιαστή της Μπίκα υιό των Λεβέντηδων της Coca-Cola, από τον μπάτσο μαστρωπό της Ηλιούπολης Μπουγιούκο μέχρι τον Μίχο και τους μεγαλόσχημους πελάτες του στον Κολωνό, από τον παπά-Αντώνιο της Κιβωτού μέχρι όλα τα σεξιστικά καθάρματα της ΕΛΑΣ. Γι' αυτό και όλα αυτά τα χρόνια το μόνο που προσπαθούσε ήταν είτε η συγκάλυψη των σεξιστικών εγκλημάτων είτε η όσο το δυνατόν ευνοϊκότερη μεταχείριση των δραστών όπως έγινε με τον Λιγνάδη ή τους δολοφόνους του Ζακ είτε η κατασυκοφάντηση του γυναικείου και ΛΟΑΤΚΙ+ κινήματος.

Η οργή ενάντια στο σύστημα που γεννά και θρέφει τον σεξισμό ήτανε παγκόσμια. Το ίδιο και η αντίσταση. Από τις ΗΠΑ μέχρι την Πολωνία και από τη Χιλή μέχρι το Ιράν, το γυναικείο κίνημα έδωσε σκληρές μάχες οδηγώντας ακόμα και σε εξεγέρσεις. Οι αγώνες που δόθηκαν εδώ ήταν κομμάτι αυτού του διεθνούς κύματος.

Η 8 Μάρτη ήταν βασικός σταθμός συντονισμού των κινημάτων ενάντια στη σεξιστική καταπίεση σε παγκόσμιο επίπεδο. Όμως δεν ήταν ο μόνος. Η Κίνηση για την Απεργιακή 8 Μάρτη οργάνωσε τα τελευταία χρόνια μια σειρά κινητοποιήσεις συμπαράστασης στα γυναικεία κινήματα άλλων χωρών, προβάλλοντας τις κοινές επιθέσεις αλλά και την κοινή πάλη.

«Το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ κατάργησε σήμερα το δικαίωμα στην άμβλωση», έγραφε σε ανακοίνωσή της τον Ιούνη του 2022 καλώντας σε συγκέντρωση έξω από την αμερικάνικη πρεσβεία λίγες μέρες αργότερα. «Πρόκειται για απόφαση που γυρίζει τις γυναίκες πενήντα χρόνια πίσω. Είναι μία επίθεση στο δικαίωμα αυτοδιάθεσης των σωμάτων των γυναικών, μία επίθεση στην υγεία των γυναικών. Τρία από τα μέλη του Δικαστηρίου είχαν διοριστεί από τον ακροδεξιό, σεξιστή, πρώην πρόεδρο Ντ. Τράμπ.

Εικοσι πέντε εκατομμύρια γυναίκες βρίσκονται αντιμέτωπες με την απαγόρευση αυτή. Οι φτωχότερες γυναίκες, οι γυναίκες της εργατικής τάξης, οι έγχρωμες γυναίκες, όσες μένουν σε αγροτικές περιοχές, οι ανασφάλιστες θα πληρώσουν το βαρύτερο τίμημα. Οι “παράνομες” εκτρώσεις θα εκτιναχθούν, θα γίνονται μακριά από οργανωμένο και ασφαλές περιβάλλον με αποτέλεσμα να γίνουμε μάρτυρες χιλιάδων θανάτων γυναικών. Οι κυβερνήσεις των ΗΠΑ, το ΝΑΤΟ, δεν έχουν κανένα πρόβλημα να σκοτώνουν παιδιά, γυναίκες και εγκύους στον πόλεμο στην Ουκρανία αλλά θέλουν να μας πείσουν ότι ενδιαφέρονται για τα αγέννητα παιδιά. Η υποκρισία περισσεύει», κατέληγε, προειδοποιώντας την κυβέρνηση της ΝΔ να μην της ανοίγει η όρεξη για ανάλογα σχέδια.

Η κινητοποίηση ήταν από άποψη συμμετοχής μια μίνι 8 Μάρτη, με παρουσία σωματείων υγειονομικών και εκπαιδευτικών, εργατικών σχημάτων από διάφορους χώρους, φοιτητικής και μαθητικής νεολαίας, γυναικείων και ΛΟΑΤΚΙ+ συλλογικοτήτων, μεταναστριών, οργανώσεων της Αριστεράς. Αντίστοιχη συγκέντρωση συμπαράστασης στο γυναικείο κίνημα των ΗΠΑ είχε οργανώσει και λίγους μήνες νωρίτερα, τον Οκτώβριο του 2021, στο Σύνταγμα, όταν η απαγόρευση των εκτρώσεων ήταν στα σκαριά.

Η εξέγερση στο Ιράν τον Σεπτέμβρη του 2022 μετά τη δολοφονία της Μαχσά Αμινί από το «Τμήμα Ηθών» της ιρανικής αστυνομίας επειδή δεν φορούσε σωστά τη μαντήλα, ήταν μια ακόμα στιγμή που η Κίνηση έκφρασε έμπρακτα την αλληλεγγύη της. «Το σύνθημα που κυριαρχεί στις διαδηλώσεις είναι “Γυναίκες, Ζωή, Ελευθερία”! “Γυναίκες” ενάντια στον δολοφονικό σεξισμό, “Ζωή” ενάντια στη φτώχεια, “Ελευθερία” ενάντια στην κρατική καταστολή», έγραφε στην ανακοίνωσή της για την κινητοποίηση που καλούσαν Ιρανές και Ιρανοί πολιτικοί πρόσφυγες στο Σύνταγμα. «Κινήματα έχουν ξεσπάσει ξανά και ξανά στο Ιράν μετά το 2019. Η εργατική τάξη, η νεολαία, οι γυναίκες, πληρώνουν το κόστος των κυρώσεων που έχουν επιβάλει οι χώρες της Δύσης και αντιστέκονται στο καθεστώς που απαντάει με καταστολή αλλά και ιδιωτικοποιήσεις που ρημάζουν τις συνθήκες δουλειάς και ζωής.

«Το έργο δημιουργήθηκε για να αναδείξει την καταπίεση και τη βία που δέχονται οι γυναίκες σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης, από ένα σύστημα που φοβάται την ομορφιά, την έμπνευση, και τη δημιουργικότητά της», αναφέρει το δελτίο τύπου. «Άνθρωποι της τέχνης και μη, απάντησαν στην πρόσκληση της φωτoγράφου για την υλοποίηση αυτού του έργου, θέλοντας κι αυτοί να εκφράσουν την συμπαράστασή τους στις γυναίκες του Ιράν.      

Μέσα από το φωτογραφικό της πρίσμα, θέλει να επικοινωνήσει προς όλο τον κόσμο ότι τα μαλλιά μας μπορούν να γίνουν μαντήλα, φερεντζές, αλλά και δύναμη στα χέρια μας. Είναι μία πρόσκληση, δίνοντας τους το χέρι μας, να ενωθούμε όλοι μαζί και να συνεχίσει ο αγώνας για μία κοινωνία δίκαιη και ισότιμη». 

Ώρες λειτουργίας: 12:00 – 21:00. , Είσοδος: Ελεύθερη