Η Ρόζα Λούξεμπουργκ έβαλε το 1915 το ερώτημα «Σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα» μέσα στη φρίκη του Α’ Παγκόσμιου Πόλεμου όταν ο κόσμος μόλις άρχιζε να αντιστέκεται. Πίστευε ότι χρειαζόταν ένα δυνατό αντιπολεμικό κίνημα που θα συγκρουόταν με το κόμμα στο οποίο η ίδια ανήκε, το σοσιαλδημοκρατικό κόμμα. Δεν ήταν απλά μια μπροσούρα, ήταν ένα πρόγραμμα για τους επαναστάτες για το πώς θα έπρεπε να συγκρουστούν με τον πόλεμο, να συγκρουστούν με τον ρεφορμισμό και να φτιάξουν ένα επαναστατικό κόμμα.
Και αυτό έγινε. Είχε αποτέλεσμα. Ένα ολόκληρο κομμάτι έσπασε από το σοσιαλδημοκρατικό κόμμα, έφτιαξε επαναστατικό κόμμα και έσπρωξε κομμάτια της σοσιαλδημοκρατίας να περάσουν με το αντιπολεμικό κίνημα. Έτσι ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος τέλειωσε με επανάσταση στη Γερμανία. Πατάμε πάνω στους ώμους όχι κάποιων καλών θεωρητικών αλλά επαναστατών που σταμάτησαν έναν πόλεμο και ανοίξαν τον δρόμο προς την επανάσταση.
Ιμπεριαλισμός
Το 1915 ο Λένιν έγραψε τον “Ιμπεριαλισμό”, ένα κείμενο το οποίο εξηγούσε την φύση του πολέμου και υποστήριζε ότι μέσα σε συνθήκες κρίσης των απο πάνω -γιατί αυτή ήταν η εικόνα των κυρίαρχων τάξεων που είχαν μπει στον πόλεμο και διεθνώς και στη Ρωσία- οι από κάτω θα αντιδράσουν. Η αντίδραση δεν αφορούσε μόνο το αντιπολεμικό κίνημα αλλά και τους εργατικούς αγώνες όπου οι εργάτες (και οι εργάτριες περισσότερο) είχαν αρχίσει να κάνουν απεργίες. Πίστευε ότι ο κρίκος που θα μπορούσε να ενώσει αυτούς τους αγώνες ήταν το επαναστατικό κόμμα και άρα έπρεπε οι μπολσεβίκοι να δυναμώσουν μέσα στο εργατικό κίνημα. Έτσι φτάσαμε στο 1917 με τους επαναστάτες σε πρωταγωνιστικό ρόλο. Η επανάσταση όχι μόνο σταμάτησε τον πόλεμο αλλά προχώρησε από την επανάσταση του Φλεβάρη που ανέτρεψε τον τσάρο στην Οκτωβριανή επανάσταση.
Στηριζόμαστε σε ιδέες, εμπειρίες και μια ολόκληρη παράδοση της επαναστατικής Αριστεράς που έδωσε αυτές τις μάχες μέσα στις πιο δύσκολες συνθήκες. Μας οπλίζουν με ελπίδα για το σήμερα σε ένα περιβάλλον που ξανά οι από πάνω δεν μπορούν να κυβερνήσουν όπως παλιά και οι από κάτω δεν θέλουν άλλο να κυβερνιώνται όπως πριν. Υπάρχουν και σήμερα οι δυνατότητες και οι συνδέσεις ολόκληρων επαναστατικών κομματιών με το αντιπολεμικό κίνημα που έχει βασικό ρόλο και για το τι θα γίνει στην Παλαιστίνη, στο Ιράν, αύριο στην Κούβα και όπου χρειαστεί.
Θα τους νικήσουμε τους ιμπεριαλιστές και θα τους νικήσουμε με την εργατική τάξη να μπαίνει σε αυτόν τον αγώνα. Η εργατική τάξη -όχι κάποιοι πεφωτισμένοι ή κάποια μειοψηφία- μπαίνει ήδη σε αυτόν τον αγώνα, στην Ιταλία, στην Ισπανία, στην Ελλάδα αλλά και στις ΗΠΑ και σε άλλες χώρες. Είναι ήδη εδώ. Κι έτσι τραβάς και την Αριστερά που ταλαντεύεται. Τον Οκτώβρη του 2023, όλοι είχαν δεύτερες σκέψεις για την Παλαιστίνη, ότι «θα μας κατηγορήσουν ότι υποστηρίζουμε την Χαμάς». Αλλά παίρνεις τις πρωτοβουλίες και αναγκάζονται να μετατοπιστούν. Το ίδιο ακριβώς συνέβη και με το Ιράν αξιοποιώντας την εμπειρία της Παλαιστίνης. Πατάς στην προηγούμενη μάχη για να στηρίξεις την επόμενη.
Για να σταματήσεις έναν πόλεμο όπως στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, δεν χρειάζεται το επαναστατικό κόμμα να έχει απλώς εμπιστοσύνη στην εργατική τάξη, χρειάζεται να έχει σχέση με την εργατική τάξη. Όχι την παραμονή της επανάστασης αλλά πολύ πιο πριν. Χρειάζεται να χτίσεις από τα πριν ένα επαναστατικό κόμμα που να έχει ρίζες μέσα στην εργατική τάξη, που να μαθαίνει από τις εμπειρίες του, που να ανοίγει μέσα σε αυτήν τις ιδέες της επανάστασης, να έχει δώσει μάχες για τη στρατηγική απέναντι στα ρεφορμιστικά κόμματα.
Τι είδαμε μέχρι τώρα στον 21ο αιώνα; Άνοιξε με το Σιάτλ και τη Γένοβα και το λεγόμενο «κίνημα ενάντια στην παγκοσμιοποίηση» και ήταν μάχη τότε που θα πάει αυτό το τεράστιο κίνημα. Θα στηρίξει το αντιπολεμικό κίνημα ενάντια στον πόλεμο τότε στο Αφγανιστάν και το Ιράκ; Θα είναι απλά «αντινεοφιλελεύθερο» όπως υποστήριζε τότε ο ΣΥΡΙΖΑ στο Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Φόρουμ στην Αθήνα το 2006 ή θα είναι αντικαπιταλιστικό; Αυτή τη μάχη δεν την κερδίσαμε. Όταν φτάσαμε στις εκλογές, την κερδίσαν οι αυταπάτες μεγάλου μέρους της τάξης μας για την «κυβερνώσα Αριστερά». Μαζί και οι αυταπάτες κάποιων οργανώσεων της επαναστατικής Αριστεράς που στήριξαν τότε τον ΣΥΡΙΖΑ.
Το ΣΕΚ έχει δυναμώσει δίνοντας εκείνες τις μάχες και συνεχίζοντας στον ίδιο δρόμο. Έτσι έχει αποκτήσει σήμερα μεγαλύτερες σχέσεις με την εργατική τάξη. Έχει βοηθήσει να ξεκαθαρίσουν κι άλλα κομμάτια της Αριστεράς τι σημαίνει κρίση και επαναστατική προοπτική. Έχει δημιουργήσει καλύτερους όρους για να δυναμώσουμε ένα αντιπολεμικό κίνημα. Σε συνθήκες, σήμερα, που δεν είναι «όπως πάντα» αλλά μας δίνουν περισσότερες δυνατότητες σε σύγκριση με πιο παλιά.
Τι πρόγραμμα ανοίγει μπροστά μας, άμεσα, κλείνοντας τον φετινό Μαρξισμό; Αν δεν πολεμήσουμε τον ρατσισμό δεν πρόκειται να τσακίσουμε ούτε τον φασισμο, ούτε την κυβέρνηση και το σύστημα. Οργανώνουμε την καμπάνια για την Πύλο, ενάντια στη μαζική δολοφονία μεταναστών από το Λιμενικό. Έχουμε τρεις εβδομάδες μπροστά μας να πάμε σε κάθε εργατικό χώρο, γειτονιά, σχολή, να κάνουμε εξορμήσεις, συζητησεις και συσκέψεις, να αναγκάσουμε τα ρεφορμιστικά κόμματα να μπούνε σε αυτήν την κεντρική μάχη.
Έχουμε μπροστά μας να οργανώσουμε το Pride. Το Pride δεν είναι για μια μέρα. Είναι το πόσο παλεύουμε για την απελευθέρωση των γυναικών, των τρανς, των ομοφυλόφιλων και όλης της εργατική τάξης της οποίας αποτελούν αναπόσπαστο μέρος.
Πρέπει να χτίσουμε ακόμη παραπάνω τη σχέση μας με την εργατική τάξη. Όχι μόνο να οργανώνουμε σε κάθε χώρο συζητήσεις, αγώνες και τα σωματεία, αλλά να οργανώνουμε τον κόσμο που κερδίζεται στις επαναστατικές ιδέες μέσα από τις μάχες του. Παλεύουμε στα συγκεκριμένα αλλά γενικεύουμε την πάλη. Τι θέλουμε εμείς και τι θέλει και ο κόσμος. Να ανατρέψουμε αυτήν την κυβέρνηση. Να ανατρέψουμε αυτο το σύστημα. Να αρχίσει να δείχνει η εργατική τάξη τη δύναμή της για μια άλλη κοινωνία μέσα από τους αγώνες για συλλογικές συμβάσεις εργασίας, μόνιμη δουλειά, κρατικοποίηση των σιδηροδρόμων, των συγκοινωνιών, της ΔΕΗ, διεκδικώντας τον εργατικό έλεγχο.
Θέλουμε να πάμε στις εκλογές με ένα εργατικό κίνημα και μια επαναστατική Αριστερά που θα λέει ότι δεν υπάρχει δρόμος κοινοβουλευτικός, βαδίζουμε στο δρόμο της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, του Λένιν και της Ρόζας μέχρι να νικήσουμε. Όχι απλώς για να εκφραστεί αυτό στις εκλογές αλλά για να προχωρήσουμε πιο δυνατοί στις μεγάλες μάχες που έχουμε μπροστά μας, όποιο και να είναι το αποτέλεσμα των εκλογών.
Σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα δεν είναι απλά ένα σύνθημα αλλά η εμπειρία μιας επαναστατικής Αριστεράς που έναν αιώνα πιο πριν όχι μόνο τα έλεγε, αλλά τα οργάνωνε και τα πετύχαινε. Εκεί μετριόμαστε κι εμείς. Δεν είμαστε θεωρητικοί επαναστάτες. Είμαστε επαναστάτες που παλεύουμε για να αλλάξουμε τον κόσμο.