Οικονομία και πολιτική
Οι εφοπλιστές ως πολεμική μηχανή

Περίσσεψαν την προηγούμενη εβδομάδα οι «αναλύσεις» που παρουσίαζαν τον ελληνικό καπιταλισμό ως την «ψωροκώσταινα» συγκρίνοντας κυρίως με την ανάπτυξη της πολεμικής βιομηχανίας από τον τούρκικο καπιταλισμό. 

Όμως ο ελληνικός καπιταλισμός, σε μια πολύ μικρότερη από κάθε άποψη χώρα, έχει να αντιπαρατάξει μια τεράστια παγκόσμια -και αδίστακτη- οικονομική δύναμη που ονομάζεται ελληνικός εφοπλισμός.

Με τα 5.514 πλοία τους οι ελληνες εφοπλιστές είναι η πρώτη ναυτική δύναμη στον κόσμο ελέγχοντας περίπου το 21% του παγκόσμιου στόλου, το 25,01% των παγκόσμιων φορτηγών χύδην φορτίου, το 22,35% των παγκόσμιων δεξαμενόπλοιων υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), το 15,60% των παγκόσμιων δεξαμενόπλοιων χημικών και προϊόντων και το 13,85% των παγκόσμιων δεξαμενόπλοιων υγροποιημένου πετρελαίου (LPG).

Όταν η κυβέρνηση Μητσοτάκη στέλνει τις φρεγάτες στην Ερυθρά Θάλασσα δεν το κάνει μόνο για να αναβαθμίσει τη θέση της στα στρατιωτικά σχέδια του ΝΑΤΟ και της ΕΕ. Το κάνει γιατί έχει συγκεκριμένα συμφέροντα να υπερασπίσει. Όταν έκλεισαν τα Στενά του Ορμούζ, οι ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείς ήταν οι δεύτερες «πληγείσες» σε αριθμό αποκλεισμένων πλοίων (μετά τα ΗΑΕ) με τουλάχιστον 80 τάνκερ και φορτηγά να παραμένουν αποκλεισμένα. Όταν ο Τραμπ προέτρεψε τα πλοία να «δείξουν λίγο θάρρος» και να διασχίσουν το στενό, ήταν οι έλληνες εφοπλιστές που ανταποκρίθηκαν περνώντας τα πλοία. 

«Αν δεν είσαι διατεθειμένος να παίρνεις ρίσκα, δεν μπορείς να δραστηριοποιηθείς στη ναυτιλία» δήλωσε ο Προκοπίου –λες και ήταν η δική του ζωή που κινδύνευε στον Περσικό– ενώ ο Β. Μαρινάκης καλούσε με άρθρο του «τις ΗΠΑ να διασφαλίσουν στρατιωτικά και διπλωματικά τις μεταφορές ενέργειας». Βέβαια ο ίδιος, τις προηγούμενες μέρες δήλωσε ότι «είναι καλύτερο να πληρώσω ένα τέλος 100.000 ή 200.000 δολαρίων παρά να έχω όλη αυτή την ταλαιπωρία» (και την αύξηση των ασφαλίστρων). 

«Ευελιξία»

Η «ευελιξία» του ελληνικού εφοπλιστικού κεφαλαίου έχει τεράστια παράδοση στο σπάσιμο αποκλεισμών, στο αντιστάθμισμα της χασούρας των πολεμικών εντάσεων μέσω της αύξησης των ναύλων. Και η δύναμή του είναι τόσο μεγάλη ώστε να μπορεί χωρίς ιδιαίτερες συνέπειες να αγνοεί τις συμμαχίες του ίδιου του ελληνικού κράτους του οποίο αποτελεί την (εσαεί αφορολόγητη) κορωνίδα -να κινείται κάτω από ξένες σημαίες, να κατασκευάζει τα πλοία του σε κινέζικα ναυπηγεία, να μεταφέρει αραβικό πετρέλαιο στην Κίνα και να μεταφέρει το ρωσικό πετρέλαιο σε όλο τον κόσμο. Σύμφωνα με τους Financial Times τα κέρδη των ελλήνων εφοπλιστών μόνο από τη «νόμιμη» στο πλαίσιο των κυρώσεων μεταφορά ρωσικου πετρελαίου άγγιξαν τα 3,8 δισ. δολάρια τα τελευταία τρία χρόνια.. 

Ένας από τους βασικούς λόγους είναι ότι οι ίδιες οι ΗΠΑ έχουν ανάγκη τον ελληνικό εφοπλισμό προκειμένου να εξασφαλίσουν τη μεταφορά του δικού τους υγροποιημένου φυσικού αέριου. Στη συνάντηση που είχε ο Αμερικανός υπουργός Εσωτερικών και πρόεδρος του Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας Νταγκ Μπέργκαμ με έλληνες εφοπλιστές στο πλαίσιο της Διατλαντικής Συνεργασίας για την Ενέργεια (P-TEC) παίνεψε την ελληνικη ναυτιλία για τον ρόλο της στο «Make Energy Great Again» («ένα εντυπωσιακό επίτευγμα για μια τόσο μικρή χώρα») και συγκεκριμένα τη μεταφορά αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς την Ευρώπη.

Φυσικά ούτε το ΝΑΤΟ θα μπορούσε να είναι απόν. Από τη σύνοδο στην Άγκυρα, ο επικεφαλής του Μαρκ Ρούτε ανακοίνωσε ότι η συμμαχία θα επενδύσει 27 δισ ευρώ στην προμήθεια, αποθήκευση και ενίσχυση της αλυσίδας εφοδιασμού καυσίμων της στρατιωτικής συμμαχίας. Μαντέψτε που θα πάνε αυτά τα λεφτά. Όσον αφορά το πρώτο σκέλος η Motor Oil Hellas είναι σταθερή προμηθεύτρια καυσίμων του Εφοδιασμού Άμυνας του αμερικανικού πενταγώνου (με συνολική αξία από το 2008 5,5, δις δολάρια). Ενώ οι έλληνες εφοπλιστές έχουν την πρωτιά στη μεταφορά πετρελαίου προς το Ισραήλ –σε κάποιες περιπτώσεις μέσα και από τη συνεργασία με τους Τούρκους ομολόγους τους.