Την Πέμπτη 9/7 πραγματοποιήθηκε στην Κοζάνη ένα μαζικό συλλαλητήριο ενάντια στην οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική καταστροφή που συντελείται στη Δυτική Μακεδονία τα τελευταία χρόνια.
Το συλλαλητήριο το διοργάνωσε η Περιφερειακή Ένωση Δήμων (ΠΕΔ) Δυτικής Μακεδονίας, τα συνδικάτα και άλλοι μαζικοί φορείς που στην ουσία σύρθηκαν από τους εργαζόμενους και τους πολίτες της περιοχής με αφορμή την πρόσφατη ανατίναξη τριών ηλεκτροκίνητων καδοφόρων εκσκαφέων στο ορυχείο της Μαυροπηγής. Επιπλέον δημοσιεύτηκε στον τύπο δημοπρασία της ΔΕΗ για ανατίναξη των πέντε πύργων ψύξεως και ολόκληρου του Ατμοηλεκτρικού Σταθμού (ΑΗΣ) Αγίου Δημητρίου που με απόφαση της ΔΕΗ έκλεισε οριστικά τον Μάη του 2026. Υπενθυμίζουμε ότι μόλις το 2023 η ΔΕΗ επένδυσε 100 εκατομμύρια ευρώ στην περιβαλλοντική αναβάθμιση (κατασκευή μονάδας αποθείωσης) της 5ης μονάδας του ΑΗΣ. Η επένδυση αυτή εντάσσει τη μονάδα αυτή στην πλέον σύγχρονη αντιρρυπαντική τεχνολογία. Ταυτόχρονα διέρρευσε μυστικό σχέδιο της κυβέρνησης που ανακοινώθηκε μόνο στους Γενικούς Διευθυντές της ΔΕΗ για καταστροφή μέσω ανατινάξεων ολόκληρης της λιγνιτικής υποδομής.
Τα παραπάνω αποτέλεσαν την αφορμή της λαϊκής οργής όμως τα αίτια είναι πιο βαθιά αφού πλέον έγιναν ορατά στην Περιοχή τα αποτελέσματα της ξαφνικής και αναίτιας απόφασης του Μητσοτάκη, που εξαγγέλθηκε από τις ΗΠΑ τον Σεπτέμβρη του 2019 και αφορούσε τον «ξαφνικό θάνατο» ολόκληρης της λιγνιτικής παραγωγής. Από τότε μέχρι σήμερα χάθηκαν από την περιοχή άμεσα 8.000 θέσεις εργασίας και άλλες 15.000 περίπου έμμεσες θέσεις εργασίας που αφορούν τον δευτερογενή και τον τριτογενή τομέα της οικονομίας. Σύμφωνα με στοιχεία του ΤΕΕ, το ΑΕΠ της Δυτικής Μακεδονίας μειώθηκε κατά 40% περίπου ενώ των νομών Κοζάνης και Φλώρινας κατά 60%! Ο οικονομικά ενεργός πληθυσμός, που αφορά κυρίως τους νέους, μειώθηκε κατά 30% στοιχείο που πιστοποιεί την εγκατάλειψη της περιοχής.
Τα αποτελέσματα αυτά ήταν αναμενόμενα αφού τα είχε επισημάνει έγκαιρα το ΓΕΩΤΕ και άλλοι επιστημονικοί φορείς όμως η κυβέρνηση του Μητσοτάκη τηρώντας τις συμφωνίες της με το ξένο κυρίως αλλά και με το ντόπιο κεφάλαιο προχώρησε στην υλοποίηση της λεγόμενης απολιγνιτοποίησης. Οι υποσχέσεις της για επενδύσεις και δημιουργία νέων θέσεων εργασίας μέσω του «Σχεδίου Δίκαιας Αναπτυξιακής Μετάβασης» (ΣΔΑΜ) αποδείχτηκαν κούφιες. Με εξαίρεση κάποιες πρόσκαιρες και κακοπληρωμένες θέσεις εργασίας στα φωτοβολταϊκά που έζωσαν την περιοχή και κάποια πληρωμένα σεμινάρια επανακατάρτισης δεν δημιουργήθηκε ούτε μία νέα θέση εργασίας. Λεφτά «έπεσαν» αλλά πήγαν όλα στις τσέπες κάποιων ξένων και ντόπιων επιχειρηματικών, κυρίως ενεργειακών, ομίλων και των golden boys του Μητσοτάκη που διόρισε στη ΜΕΤΑΒΑΣΗ Α.Ε, μια εταιρεία φάντασμα με έδρα την Αθήνα.
Περιβαλλοντικά ζητήματα
Αυτό που είναι λιγότερο γνωστό και λογικά πολλοί το θεωρούν αντιφατικό είναι ότι εντάθηκαν ακόμα περισσότερο τα περιβαλλοντικά ζητήματα της περιοχής. Τα λιγνιτωρυχεία που σύμφωνα με τις ΜΠΕ έπρεπε να κλείσουν και να αποκατασταθούν μέσω της εξορυκτικής διαδικασίας εγκαταλείφθηκαν στο έλεος των φυσικών καταστροφών. Ένα ντόμινο κατολισθήσεων βρίσκεται σε διαρκή εξέλιξη και οι ανοιχτές τρύπες των τεράστιων ορυχείων καταπίνουν τεράστιες γόνιμες εκτάσεις και ολόκληρους κατοικημένους οικισμούς. Το υδάτινο δυναμικό της περιοχής συσσωρεύεται στους πάτους των ορυχείων στερώντας πολύτιμους πόρους από την ύδρευση και άρδευση αλλά δημιουργώντας νέες επενδυτικές ευκαιρίες (αντλησιοταμιεύσεις) στη ΔΕΗ Α.Ε. Ένας άλλος ύπουλος και φονικός εχθρός έχει κάνει ήδη την εμφάνισή του και αναμένεται να ενταθεί το επόμενο διάστημα. Αυτό είναι το μονοξείδιο του άνθρακα (θανατηφόρο δηλητήριο) που εκπέμπεται από την αυτανάφλεξη λιγνιτικών κοιτασμάτων που έχουν μείνει εκτεθειμένα στις ατμοσφαιρικές συνθήκες. Δεν πρέπει να παραλείψουμε και τις καταστροφές μέσω εγκαταστάσεων αιολικών και φωτοβολταϊκών όσων δασών, γόνιμης γης και χορτολιβαδικών εκτάσεων απέμειναν από την εξηκονταετή εξόρυξη του λιγνίτη.
Παρόλα αυτά στο συλλαλητήριο της 9ης Ιουλίου βρέθηκαν ομιλητές, όπως ο πρόεδρος της ΓΕΝΟΠ και άλλοι συνδικαλιστές της δεξιάς, που θέλησαν να περάσουν ξαναζεσταμένη τη σούπα του Μητσοτάκη περί «ΣΔΑΜ», νέων ευκαιριών απασχόλησης και άλλα φαιδρά που στο λαό της Δυτικής Μακεδονίας ακούγονται πλέον σαν κακόγουστα ανέκδοτα.
Στα χέρια μόνο των ταξικών και αγωνιστικών δυνάμεων βρίσκεται πλέον η οργάνωση των εργαζομένων και του λαού της Δυτικής Μακεδονίας για έναν πολύμορφο, μαζικό, ενωτικό αγώνα που θα απαντάει στα πραγματικά προβλήματα απαιτώντας αποτελεσματικές λύσεις για τους ανέργους και φτωχοποιημένους Δυτικομακεδόνες.
Κοζάνη 12/7/2026
Στέφανος Πράσσος
Εκπρόσωπος «Αριστερής Συμπόρευσης για την ΑΝΑΤΡΟΠΗ στη Δυτική Μακεδονία»