Σε πολλές Κουρδικές πόλεις της Νοτιοανατολικής Τουρκίας η αστυνομία επέβαλλε την περασμένη βδομάδα απαγόρευση κυκλοφορίας σε μια προσπάθεια να περιορίσει και να ελέγξει την εξέγερση. Η κρίση που μαστίζει τα τελευταία χρόνια τη Μέση Ανατολή έχει αρχίσει να μολύνει τώρα τη γειτονική Τουρκία και να προκαλεί εφιάλτες στην κυβέρνηση. Η επέλαση του ISIS στις κουρδικές περιοχές του Ιράκ και τη Συρία βάζει σε δοκιμασία τις στρατηγικές επιλογές της ίδιας της άρχουσας τάξης.

 

Το 2003 το τουρκικό κοινοβούλιο είχε αρνηθεί να δώσει άδεια στα αμερικανικά στρατεύματα να χρησιμοποιήσουν το τουρκικό έδαφος σαν ορμητήριο για την εισβολή τους στο Ιράκ. Η απόφαση εκείνη είχε επιβληθεί, είναι αλήθεια, στην κυβέρνηση από ένα τεράστιο κίνημα, που είχε περικυκλώσει την ημέρα της ψηφοφορίας τη Βουλή. Παρόλα αυτά ο Ερντογάν προσπάθησε -και σε ένα βαθμό κατάφερε- μέσα στα επόμενα χρόνια να χτίσει την εικόνα μιας Τουρκίας-προστάτη των μουσουλμάνων της Μέσης Ανατολής: προστάτη των Παλαιστινίων της Γάζας, προστάτη της επανάστασης στην Αίγυπτο, προστάτη του αγώνα για την ανατροπή της δικτατορίας του Άσαντ στη Συρία.

\r\n

Υποκρισία

\r\n

Αυτή η εικόνα ήταν πάντα υποκριτική. Στη Συρία, για παράδειγμα, η Τουρκία στήριξε τον “Συριακό Απελευθερωτικό Στρατό” (που δεν ήταν παρά το πιόνι της Δύσης) και όχι πραγματικά τον κόσμο που είχε ξεσηκωθεί. Τώρα όμως αναγκάζεται να κάνει στροφή 180 μοιρών: το περασμένο Σαββατοκύριακο η Τουρκία έδωσε την άδεια στους Αμερικάνους να χρησιμοποιήσουν τη βάση του Ιντσιρλίκ για τις επιδρομές τους.

 

Ταυτόχρονα, όμως, η κρίση στη Συρία και το Ιράκ ανατρέπει την πολιτική του Ερντογάν απέναντι και στο “κουρδικό ζήτημα”. Τον περασμένο Μάρτη ο Ερντογάν γιόρτασε το Κουρδικό Νευρόζ (την κουρδική πρωτοχρονιά) στο Ντιάρμπακιρ, όπου δεν δίστασε να μιλήσει για “Κουρδιστάν” μπροστά σε ένα ενθουσιασμένο ακροατήριο εκατοντάδων χιλιάδων Κούρδων. Δίπλα του στην εξέδρα στεκόταν ο Μεσούντ Μπαρζανί, ο πρόεδρος του Ιρακινού Κουρδιστάν. Και παρόλο που η κυβέρνηση της Τουρκίας δεν έπαψε ποτέ να θεωρεί το PKK, το Κουρδικό Εργατικό Κόμμα, “τρομοκρατική οργάνωση”, ο Αμπτουλάχ Οτσαλάν, ο φυλακισμένος ηγέτης του PKK κήρυξε τη λήξη του ένοπλου αγώνα ενάντια στην Τουρκία.

 

Πολλοί εκτιμούσαν ότι η πολιτική αυτή της ύφεσης θα έφερνε σταδιακά την ενσωμάτωση των Κούρδων. Την περασμένη βδομάδα οι προσπάθειες δέκα ετών έγιναν, μέσα σε λίγες μέρες, σμπαράλια. “Σύμφωνα και με την τουρκική εφημερίδα Hürriyet”, μετέδιδαν την Τρίτη τα ειδησεογραφικά πρακτορεία, “τουρκικά μαχητικά απογειώθηκαν από τις βάσεις στη Malatya και το Ντιαγιάρμπακιρ και βομβάρδισαν στόχους του Τουρκικού Εργατικού Κόμματος, PKK, στη νοτιοανατολική Τουρκία, στα εδάφη του Κουρδιστάν, μετά τις συνεχιζόμενες επιθέσεις σε τουρκικά φυλάκια”.

 

Ο πόλεμος των ΗΠΑ «κατά της τρομοκρατίας» έχει μετατρέψει ήδη μεγάλα τμήματα της Μέσης Ανατολής και της βόρειας Αφρικής σε περιοχές “εκτός ελέγχου”. Η πυρκαγιά έχει αρχίσει να φτάνει την πόρτα της Τουρκίας.

---

Υποστηρίζουν οι Κούρδοι τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς, όπως γράφουν τα φερέφωνα της Δύσης; Η απάντηση είναι όχι: δεν υποστηρίζουν όλοι οι Κούρδοι τους βομβαρδισμούς. Οι Κούρδοι δεν είναι “ένα”. Όπως σε κάθε λαό υπάρχουν φτωχοί και πλούσιοι, εργάτες και αφεντικά, αριστεροί και δεξιοί.

 

Ο Μπαρζανί, ο ηγέτης του Ιρακινού Κουρδιστάν, είναι ένθερμος θιασώτης των βομβαρδισμών. Δεν έγινε τώρα που το “Χαλιφάτο” του ISIS απειλεί τις περιοχές του. Στον πόλεμο του 2003 ήταν με τη μεριά του Μπους: οι Αμερικάνοι τον αντάμειψαν μετά την ανατροπή του Σαντάμ για τη στήριξη που τους είχε δώσει “εκλέγοντάς” τον πρόεδρο της  αυτόνομης Επαρχίας του Ιρακινού Κουρδιστάν. Ο Ταλαμπανί, ο άλλος διάσημος ηγέτης των Κούρδων -και αυτός στήριξε τον Μπους το 2003- έγινε πρόεδρος του Ιράκ. 

Οι κυνικοί ισχυρίζονται συχνά ότι και ο Μπαρζανί και ο Ταλαμπανί δικαιώθηκαν από την ιστορία για τις επιλογές τους αυτές. Το Ιρακινό Κουρδιστάν, λένε, ήταν ένας παράδεισος σε σχέση με το υπόλοιπο Ιράκ. Η σεχταριστική βία ήταν ανύπαρκτη. Και υπήρχε ραγδαία ανάπτυξη.

 

Αλλά ο “παράδεισος” δεν ήταν για όλους: η ανεργία και η φτώχεια έκαναν θραύση στο Ιρακινό Κουρδιστάν. Και αυτοί που είχαν δουλειά δούλευαν συχνά σε συνθήκες που θύμιζαν τα εργοστάσια κάτεργα στα σύνορα του Μεξικού με τις ΗΠΑ: 12 ώρες βάρδιες, χωρίς σαββατοκύριακα και αργίες και αντί για σπίτι παραπήγματα στο προαύλιο του εργοστασίου, όπου ζούνε και κοιμούνται σε κουκέτες, τέσσερις, έξι ή οχτώ εργάτες μαζί.

Ακόμα χειρότερα, ο παράδεισος αυτός χτίστηκε πάνω στην προδοσία των Κούρδων της Τουρκίας. Τον Σεπτέμβρη του 1998 ο Μπαρζανί και ο Ταλαμπανί υπέγραψαν, με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ, μια συμφωνία που προέβλεπε ανάμεσα στα άλλα τον αποκλεισμό του PKK από τις περιοχές του Ιρακινού Κουρδιστάν. Η συμφωνία αυτή άνοιξε ουσιαστικά το δρόμο για την εκδίωξη του PKK από τη Συρία και τη σύλληψη του Οτσαλάν (με τη βοήθεια και της ελληνικής κυβέρνησης) ένα χρόνο αργότερα.

 

Στις 2 Οκτώβρη στο Τουρκικό Κοινοβούλιο οι εκπρόσωποι των Κούρδων καταψήφισαν την πρόταση του Ερντογάν με την οποία το Κοινοβούλιο εξουσιοδότησε την κυβέρνηση να συμμετέχει στις στρατιωτικές επιχειρήσεις των “προθύμων” του Ομπάμα.