Εκατομμύρια κατέβηκαν στους δρόμους των ΗΠΑ το περασμένο Σάββατο για τη δεύτερη ετήσια “Πορεία Γυναικών” ενάντια στη γυναικεία καταπίεση, την ανισότητα και το σεξισμό της κυβέρνησης Τραμπ. Ο ίδιος ο Τραμπ με τη συνηθισμένη νευρικότητα που τον διακρίνει όταν βλέπει κίνδυνο έκανε ένα πρωινό τουίτ: “Ωραίος καιρός σε όλη την μεγάλη μας χώρα, τέλεια μέρα για να διαδηλώσουν όλες οι γυναίκες… και να γιορτάσουν τη μικρότερη γυναικεία ανεργία τα τελευταία 18 χρόνια”.
Οι γυναίκες και όχι μόνο οι γυναίκες δεν ενδιαφέρθηκαν για τις ειρωνείες του Τραμπ. Έτσι κι αλλιώς, την προηγούμενη μόλις μέρα ο Τραμπ ήταν καλεσμένος ομιλητής σε εκδήλωση ενάντια στην έκτρωση. Το Σάββατο, στις μεγαλουπόλεις των ΗΠΑ τα βαγόνια των μετρό άρχισαν να πλημμυρίζουν από νωρίς για να κατεβάσουν τον κόσμο στις διαδηλώσεις. Πάνω από μισό εκατομμύριο στο Λος Άντζελες, 300 χιλιάδες στο Σικάγο, 200 χιλιάδες στη Νέα Υόρκη. Και την ίδια στιγμή δεκάδες χιλιάδες σε πολλά μικρότερα σημεία, ανάμεσά τους σε κάστρα της Δεξιάς. Οι διαδηλώσεις απλώθηκαν και έξω από τις ΗΠΑ, πρώτα και κύρια στον Καναδά, όπου ήταν μαζικές, αλλά και στο Λονδίνο και σε άλλες πόλεις της Ευρώπης.
Η πρώτη Πορεία των Γυναικών πριν από ένα χρόνο ήταν αριθμητικά μεγαλύτερη. Όμως όπως πολλοί σχολιάζουν πέρσι οι διαδηλώσεις εξελίχθηκαν μέσα σε ένα σοκ, ήταν ακριβώς πάνω στην ορκωμοσία του Τραμπ, με τον κόσμο να προσπαθεί να καταλάβει τι και πώς έφερε τον πιο ξεδιάντροπα σεξιστή και ρατσιστή στην προεδρική καρέκλα. Φέτος, δίπλα στην οργή για ό,τι έχει σημάνει ένας χρόνος Τραμπ στην εξουσία, οι διαδηλώσεις ήταν κομμάτι της αισιοδοξίας που έχουν ξαναφέρει τα κινήματα και η αίσθηση ότι η κυβέρνηση Τραμπ κάθε άλλο παρά σταθερά και ανενόχλητη προχωράει.
Η ηγεσία των “Πορειών”, συνδεδεμένη με το Δημοκρατικό Κόμμα, επιχείρησε και επιχειρεί να διοχετεύσει όλο τον ενθουσιασμό προς τις κάλπες που στήνονται για τη Βουλή και τη Γερουσία τον ερχόμενο Νοέμβρη. Είχε βάλει στο κέντρο τη συγκέντρωση στο Λας Βέγκας, όπου οργανώθηκε και ένα συνέδριο των Πορειών, με κύριο επιχείρημα ότι η εκλογική μάχη στη Νεβάδα είναι σημαντική.
Όμως στην πράξη, οι μεγάλες πορείες ξέφυγαν εντελώς από αυτά τα όρια. Πρώτα απ’ όλα έγιναν πορείες και όχι μόνο συγκεντρώσεις. Η συμμετοχή δεν ήταν εξατομικευμένη -ο κόσμος κατέβηκε με πανό, συνθήματα και οργανωμένα. Και έδωσαν το παρών όλα τα κινήματα που κάνουν συνδέσεις όλων των επιμέρους αγώνων με το γυναικείο. Σε πρώτο πλάνο το κίνημα για την υπεράσπιση των μεταναστών που θέλει να απελάσει ο Τραμπ, κυρίως των “Dreamers”, που ήρθαν ως ανήλικοι στις ΗΠΑ και με την κυβέρνηση Ομπάμα είχαν αποκτήσει ελπίδες ότι θα νομιμοποιούνταν. Στη Νέα Υόρκη έκανε δυναμική εμφάνιση το κίνημα αλληλεγγύης στην Παλαιστίνη που ανέδειξε την Άχεντ Ταμίμι σαν πρώτο ζήτημα, την 16χρονη Παλαιστίνια που βρίσκεται στις ισραηλινές φυλακές από το Δεκέμβρη. Οι συνέχειες του κινήματος “Οι ζωές των μαύρων μετράνε” έβαλαν στα πανό και τις πικέτες τους τις αφροαμερικανές γυναίκες που βρίσκονται στις φυλακές των ΗΠΑ, πολλές φορές αποκομμένες από τα παιδιά τους, σε εντελώς δυσανάλογους αριθμούς σε σχέση με τον υπόλοιπο πληθυσμό.
Από τα Κάτω
“Μια από τις μεγάλες κριτικές για την περσινή πορεία ήταν ότι συμμετείχαν κυρίως λευκές, πολιτικοποιημένες γυναίκες”, εξηγεί η Λέιλα Φάντελ. “Φέτος οι οργανωτές λένε ότι απευθύνονται σε τοπικούς συμμάχους μετά από έναν ολόκληρο χρόνο δουλειάς από τα κάτω για να φτάσουν σε όλα τα σημεία της Αμερικής, από τις μειονότητες ως τις γυναίκες χωρίς δικαιώματα και τις κοινότητες με τα πιο χαμηλά εισοδήματα”.
Αυτό που κατάφεραν έτσι τα κινήματα είναι ότι πέρα από τις κάλπες, η γενική μάχη ενάντια στο σεξισμό απέκτησε πρόσωπο και αναδείχθηκαν οι συγκεκριμένες μάχες που βρίσκονται σε εξέλιξη. Μία από αυτές είναι η μάχη για την υπεράσπιση της δημόσιας υγείας, μετά την απόφαση του Τραμπ να διαλύσει το ελάχιστο κράτος πρόνοιας που είχε αναγκαστεί να παραχωρήσει ο Ομπάμα. Υπολογίζεται ότι 250 χιλιάδες υποστηρικτές της “Πορείας των γυναικών” έχουν ήδη στείλει καρτ-ποστάλ στους γερουσιαστές τους, εξηγώντας τους τι θα σημάνει για τις ίδιες και τις οικογένειές τους το πισωγύρισμα στην υγεία. 350 χιλιάδες αντίστοιχα τηλεφωνήματα έχουν γίνει ενάντια στους περιορισμούς στο δικαίωμα της έκτρωσης.
Ακόμη και οι Τάιμς της Νέας Υόρκης που τάσσονται αναφανδόν υπέρ της διοχέτευσης του κινήματος στην εκλογική μηχανή των Δημοκρατικών, αναγκάστηκαν στο ρεπορτάζ τους να περιγράψουν την ένταση που εκδηλώθηκε σε πολλά σημεία, ανάμεσα στο ριζοσπαστισμό των οργανωμένων μπλοκ που έφταναν με τα δικά τους συνθήματα, και την επίσημη “οργάνωση”.
Δίπλα στα κοινωνικά κινήματα, και συνδικάτα ή πρωτοβουλίες γυναικών σε εργατικούς χώρους, με πιο χαρακτηριστική την ένωση των οικιακών βοηθών που βρέθηκε από πέρσι στην οργανωτική επιτροπή της Πορείας. Η επικεφαλής της ένωσης Αϊ-τζεν Που σχολίασε ότι “Το 2017 φάνηκε ότι οι γυναίκες έδειξαν ότι είναι έτοιμες να αναλάβουν παραπάνω από ό,τι τους αναλογεί για την υπεράσπιση της δημοκρατίας. Βρίσκονται επικεφαλής μιας μεταμόρφωσης της αμερικάνικης πολιτικής ζωής και κουλτούρας που ανοίγει μεγάλες ελπίδες”. Η Που ήταν η επίσημη προσκεκλημένη της ηθοποιού Μέριλ Στριπ στην απονομή των Χρυσών Σφαιρών, σε μια προσπάθεια να αναδειχθεί το κίνημα #MeToo ενάντια στη σεξουαλική παρενόχληση και βία. Είναι μια υπενθύμιση ότι οι εξελίξεις στο Χόλιγουντ δεν είναι η αιτία αλλά το αποτέλεσμα ενός κινήματος που είχε στο κέντρο του απλές και εργαζόμενες γυναίκες.
“Ο κόσμος ήταν πραγματικά έξω φρενών πέρσι, και είναι εντελώς έξω φρενών και φέτος”, είπε η Ταμίκα Μάλορι, μια από τις επικεφαλής της Πορείας Γυναικών. Η Χίλαρι Κλίντον κάλεσε τον κόσμο να δείξει την ίδια οργή που έδειξε στην πορεία και στις κάλπες του Νοέμβρη. Είναι βέβαιο ότι πολύς κόσμος θα χρησιμοποιήσει κάθε πιθανό μέσο στην προσπάθεια να γκρεμίσει τον Τραμπ, αλλά οι εμπειρίες και η ριζοσπαστικοποίηση των τελευταίων χρόνων ανοίγουν δυνατότητες για να φτάσει το κίνημα πολύ πιο μακριά από εκεί που θα ήθελαν να το εγκλωβίσουν οι κάθε λογής Κλίντον.