Οριστικό αντίο είπε η Αργεντινή στον Μαουρίσιο Μάκρι με τις εκλογές της 27ης Οκτώβρη. Όταν κέρδιζε τις εκλογές το 2015 και γινόταν πρόεδρος της χώρας, ήταν υποτίθεται η αρχή του τέλους των κεντροαριστερών και αριστερών κυβερνήσεων στη Λατινική Αμερική. Ή για κάποιους άλλους ήταν η αργεντίνικη εκδοχή της μάχης ενάντια στο “λαϊκισμό”. Ο Μάκρι άντεξε μόνο μια τετραετία, κι αυτήν με τα χίλια ζόρια, για να φτάσει τελικά να παραδώσει την οικονομία σε ακόμη χειρότερη κατάσταση από αυτήν που είχε παραλάβει από τους “λαϊκιστές”.
Μέχρι και το περασμένο καλοκαίρι, τα μεγάλα ΜΜΕ και οι διεθνείς οργανισμοί έστελναν μηνύματα πανικού στην προοπτική να εκλεγεί ο Φερνάντες, ο αντίπαλος του Μάκρι, πρόεδρος της Αργεντινής. Όταν κέρδισε τις προκριματικές στα τέλη Αυγούστου, το χρηματιστήριο κατέρρευσε. Το πέσο, το αργεντίνικο νόμισμα έχασε 40% της αξίας του μέσα σε τρεις μέρες.
Τώρα, όλοι είναι καθησυχαστικοί. Ο πανικός στα χρηματιστήρια δεν επαναλήφθηκε. Ο Φερνάντες και ο Μάκρι συναντήθηκαν και εγγυήθηκαν μια ομαλή μετάβαση (ο Μάκρι θα παραμείνει στην προεδρία για ένα μήνα ακόμη). Ορισμένοι τολμάνε να μιλάνε για επιστροφή στη σταθερότητα του δικομματισμού. Καμία σχέση με την πραγματικότητα.
Οι εκλογές κατέγραψαν μια από τις πιο κάθετες ταξικές πολώσεις. Η εργατική τάξη πήγε στις εκλογές με βασικό στόχο να ρίξει τον Μάκρι, και χρησιμοποίησε το ψηφοδέλτιο του Φερνάντες. Αυτή η πραγματικότητα είχε ήδη καταγραφεί από τις προκριματικές του Αυγούστου, όπου η μαζική προσέλευση στις κάλπες είχε δώσει 48% στον Φερνάντες. Αυτό που καταγράφηκε τώρα είναι και το άλλο σκέλος της πόλωσης. Η αστική τάξη κινητοποιήθηκε και έδωσε όλες τις δυνάμεις για να μη βγει ο Φερνάντες. Ο Μάκρι πήρε δύο εκατομμύρια ψήφους παραπάνω από όσες πήρε στις προκριματικές. Οι εκλογικοί χάρτες ακολουθούν με αρκετή ακρίβεια τα σύνορα ανάμεσα στις εργατογειτονιές και τις πιο πλούσιες περιοχές.
Αυτή την πόλωση είναι που θέλει να νερώσει τώρα πρώτα απ’ όλα ο ίδιος ο Φερνάντες. Μιλάει με τον Τραμπ για να πάρει διαβεβαιώσεις για τη στάση του ΔΝΤ, μιλάει με τον Πινιέρα της Χιλής την ώρα που εκείνος βρίσκεται πολιορκημένος από την εξέγερση. Στο μεταξύ, η νέα επικεφαλής του ΔΝΤ ξεκίνησε τους εκβιασμούς με το καλημέρα, στέλνοντας μήνυμα στον Φερνάντες ότι περιμένει με ανυπομονησία το οικονομικό πρόγραμμα της νέας κυβέρνησης για να δει τι θα κάνει με τα 5,5 δις δολάρια της επόμενης δόσης.
Ελάχιστα περιθώρια “ομαλότητας” λοιπόν για τον υποτιθέμενο δικομματισμό. Ας μην ξεχνάμε εξάλλου ότι ο Μάκρι από το Δεκέμβρη του 2017, οπότε πέρασε την επίθεση στις συντάξεις, συνάντησε μαζική αντίσταση με απεργίες και συγκρούσεις με την αστυνομία. Αποκαλύφθηκε σαν πρόεδρος των αφεντικών και η εργατική τάξη δεν έκανε βήμα πίσω. Το οικονομικό του πρόγραμμα απέτυχε και κατέφυγε στο χείλος της χρεοκοπίας στο ΔΝΤ, παίρνοντας το μεγαλύτερο δάνειο στην ιστορία του ταμείου. Παράταση στην προεδρία δεν του έδωσε πρώτο το ΔΝΤ, αλλά η συνδικαλιστική γραφειοκρατία και η αντιπολίτευση που σε κάθε γύρο απεργιών ολόκληρο το 2018, αντί για κλιμάκωση, έλεγε “Έρχεται το 2019”, δηλαδή οι εκλογές. Στο μεταξύ οι περιφερειακοί κυβερνήτες του PJ (του κόμματος του Φερνάντες) στήριζαν και υπερψήφιζαν τα μέτρα του Μάκρι.
Προσδοκίες
Ήρθε λοιπόν το 2019 και ο Φερνάντες κουβαλάει στις πλάτες τους όλες αυτές τις προσδοκίες που έμεναν στα μισά του δρόμου κάθε φορά που ο κόσμος έκανε έφοδο με απεργίες και με καταλήψεις. Βρίσκεται στην ιδιαίτερη κατάσταση, η εργατική τάξη να είναι η τάξη που μαζικά τον στήριξε για να μην υπάρξει άλλος γύρος επιθέσεων, αλλά οι δεσμεύσεις του να συνεχίσει την πληρωμή του χρέους και τις “υποχρεώσεις” της χώρας οδηγούν μαθηματικά προς ακόμη έναν γύρο επιθέσεων στην εργατική τάξη και άρα νέα σύγκρουση.
Η Αριστερά πιέστηκε στην πολωμένη εκλογική μάχη. Ο υποψήφιος του FIT (Μέτωπο της Αριστεράς και των Εργατών), Νικολάς ντε Κάνιο, πήρε το 2,2% των ψήφων (από 3,1% το 2015), λιγότερο από το 3,5% που είχαν συγκεντρώσει τα δύο ψηφοδέλτια της αντικαπιταλιστικής αριστεράς στις προκριματικές του Αυγούστου. Οι δυνάμεις που συγκροτούν το FIT, και άλλες που δρουν εκτός, συνεχίζουν να έχουν ισχυρές ρίζες στα κομμάτια της τάξης μας που οδήγησαν τον Μάκρι στην ήττα. Το κλειδί είναι να βρεθεί ο τρόπος με τον οποίο η ανεξάρτητη συγκρότηση των πιο μαχητικών τμημάτων της εργατικής τάξης θα συναντηθεί με τα εκατομμύρια εργατών και εργατριών που ψήφισαν τον Φερνάντες αλλά δεν είναι διατεθειμένοι να δεχθούν ούτε την ομαλή μετάβαση ούτε άλλο ένα πακέτο λιτότητας.