Διεθνή
Νέα κυβέρνηση στην Ισπανία: Εύθραυστη κατάσταση, ευκαιρίες για το κίνημα

Θα μπορούσε να είναι στιγμή ανακούφισης για τον ισπανικό καπιταλισμό. Από την περασμένη βδομάδα έχει κυβέρνηση - έστω και με σχετική πλειοψηφία- για πρώτη φορά από τον Ιούνη του 2018 όταν κατέρρευσε η δεξιά κυβέρνηση του Ραχόι. Όμως δεν επικρατεί ούτε η παραμικρή δόση ηρεμίας, η πολιτική κρίση εκτραχύνεται. 

Η κυβέρνηση επίσημα είναι μια συμμαχία του σοσιαλδημοκρατικού PSOE και του συνασπισμού Ποδέμος-Ενωμένη Αριστερά. Ο Σάντσεθ ορκίστηκε πρωθυπουργός και ο Ιγκλέσιας του Ποδέμος είναι ένας από τους αντιπροέδρους της κυβέρνησης. Ο επικεφαλής της Ενωμένης Αριστεράς, Αλμπέρτο Γκαρθόν, παίρνει το υπουργείο Καταναλωτή και παρουσιάζεται σαν ο πρώτος κομμουνιστής υπουργός στην Ισπανία μετά τη νίκη του Φράνκο το 1939. Η Αριστερά μπαίνει στην κυβέρνηση, έχοντας αποδεχθεί ότι ο Σάντσεθ θα είναι ο απόλυτος κυρίαρχος του παιχνιδιού. Η μοιρασιά έγινε στη βάση των Υπουργείων. Σε κανένα Υπουργείο δεν θα υπάρχει η παραμικρή συνύπαρξη PSOE και Αριστεράς, ώστε κανένας να μην ασκεί κριτική στα πεδία του άλλου. Στην οικονομία ο Σάντσεθ έστειλε καθαρό μήνυμα ότι ο νεοφιλελευθερισμός παραμένει αναμφισβήτητος. Η Αριστερά ορκίστηκε στο βασιλιά και στο Σύνταγμα του ‘78, αγκαλιάζοντας τους υπουργούς που μέχρι πρόσφατα αποκαλούσε “Κάστα”.

Αυτή είναι η μία πλευρά της πραγματικότητας. Η άλλη έχει να κάνει με τη Δεξιά και κομμάτια του κράτους που βάζουν όλο και πιο ανοιχτά στην άκρη τους όρκους στη δημοκρατία και θυμούνται τις πραξικοπηματικές τους καταβολές. Τα αφεντικά δεν εμπιστεύονται τη συμμαχία με την Αριστερά. Οι ενώσεις των καπιταλιστών δηλώνουν εχθρικές προς τον τρόπο με τον οποίο σχηματίστηκε η κυβέρνηση και προειδοποιούν για “κρίση”. 

Όμως, η Δεξιά ξεπερνάει και αυτά τα όρια. Η ηγεσία του Λαϊκού Κόμματος έφτασε σε σημείο να πει πως το PSOE και η νέα κυβέρνηση βρίσκονται εκτός συνταγματικού τόξου. Συντονισμένη η Δεξιά προχώρησε ακόμη και σε προσπάθεια αποστασίας στο εσωτερικό του PSOE. Οι δικαστές δεν έχουν πάψει να προκαλούν κρίσεις επιχειρώντας να καταρρεύσει ο σχηματισμός κυβέρνησης. Αποφάσισαν να καθαιρέσουν τον Τόρα (τον πρωθυπουργό της Καταλωνίας) από βουλευτή, ώστε να ανατραπεί και από πρωθυπουργός. Δηλώνουν ότι δεν θα αναγνωρίσουν την καινούργια Γενική Εισαγγελέα που διορίζει ο Σάντσεθ και άλλα τέτοια μικρά μεγάλα πραξικοπήματα.

Στην καρδιά αυτού του πανικού βρίσκεται το καταλανικό ζήτημα. Η καινούργια κυβέρνηση αναγκάστηκε να στηριχθεί στην αποχή της “Καταλανικής Αριστεράς” (ERC). Η Δεξιά καταγγέλλει εξάρτηση από τους εχθρούς του κράτους, αυτούς που θέλουν να διασπάσουν την πατρίδα. Συγκρίνουν την κυβέρνηση με την ΕΤΑ (τη βασκική ένοπλη οργάνωση) και δηλώνουν ότι θα κάνουν το παν για να αποτύχει και να πέσει. Ο Σάντσεθ αποδέχθηκε να δημιουργηθεί διμερής επιτροπή για διάλογο στο καταλανικό χωρίς ταμπού. Η Δεξιά φοβάται ότι θίγεται το άβατο του συστήματος που κληροδότησε ο Φρανκισμός - ουρλιάζει για τον κίνδυνο νέου δημοψηφίσματος στην Καταλωνία, ότι απειλείται το στέμμα.

Το αποτέλεσμα είναι μια πολύ εύθραυστη κατάσταση. Τα αφεντικά από τη μιά μεριά πίεζαν για μεγάλο συνασπισμό, αλλά στην πράξη έχει προκληθεί η μεγαλύτερη ρήξη μεταξύ PSOE και δεξιάς αντιπολίτευσης που δεν δίνει περιθώρια για συγκλίσεις. Η Δεξιά ουρλιάζει γιατί είναι απομονωμένη και εκλογικά αλλά και πολιτικά, πλέον βρίσκεται σφιχταγκαλιασμένη με τους φασίστες του Βοξ. Είναι ευκαιρία για τους αγώνες να βγουν επιθετικά στο προσκήνιο απέναντι σε μια κυβέρνηση που κόντρα σε αυτές τις δεξιές προκλήσεις, αυτοπροβάλλει τη σοβαρότητα και την σταθεροποιητική της ικανότητα.