Μια ακόμα υποχώρηση απέναντι όχι μόνο στους δανειστές, την άρχουσα τάξη και το "βαθύ" κράτος της αλλά και την ίδια τη Νέα Δημοκρατία (το κόμμα τους) αποτελεί ο ανασχηματισμός της περασμένης εβδομάδας. Η απομάκρυνση του Νίκου Φίλη από το υπουργείο Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων είναι, εξόφθαλμα, μια απόπειρα σύσφιξης των σχέσεων της κυβέρνησης με την εκκλησία -με την προσαρμογή της κυβέρνησης στις ρατσιστικές, ισλαμοφοβικές θέσεις της Αρχιεπισκοπής. Αλλά δεν είναι παρά η κορυφή του παγόβουνου.
Ο Θοδωρής Δρίτσας ήταν ο υπουργός Ναυτιλίας που υπέγραψε την τελική συμφωνία ξεπουλήματος του λιμανιού του Πειραιά στην Cosco. Την Παρασκευή "εκπαραθυρώθηκε" από την κυβέρνηση. Η αιτία; Έβαλε την υπογραφή του "με επιφυλάξεις". Και οι τροπολογίες του στο νομοσχέδιο που κατατέθηκε τον Ιούνη στη Βουλή εξόργισαν την εταιρεία -που απαίτησε, με μια έντονη επιστολή, το κεφάλι του "επί πίνακι". Πέντε μήνες αργότερα το πήρε.
Ο Πάνος Σκουρλέτης έχει να επιδείξει ανάλογο έργο στο τιμόνι του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας: επί της υπουργίας του μπήκαν τα θεμέλια για την ιδιωτικοποίηση (κατά 49% προς το παρόν) του ΑΔΜΗΕ -της εταιρείας που διαχειρίζεται τα δίκτυα διανομής ηλεκτρικής ενέργειας που ανήκαν παλαιότερα στη ΔΕΗ. Αλλά και αυτός το έκανε δημόσια "με μισή καρδιά" και με μεγάλες συγκρούσεις με τον Στέργιο Πιτσιόρλα, τον τότε πρόεδρο του ΤΑΙΠΕΔ (στο οποίο έχει περάσει, με βάση τα μνημόνια, όλη η περιουσία του Δημοσίου). Το αποτέλεσμα: με τον ανασχηματισμό ο Σκουρλέτης μετακινήθηκε στο υπουργείο Εσωτερικών ενώ ο Πιτσιόρλας μπήκε στην κυβέρνηση, υφυπουργός στο υπουργείο Οικονομίας και Ανάπτυξης. Το ίδιο το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας πέρασε στα χέρια του Γιώργου Σταθάκη -που, όπως είναι γνωστό, ούτε έχει, ούτε εκφράζει δεύτερες σκέψεις, επιφυλάξεις, ή τύψεις για οποιαδήποτε ιδιωτικοποίηση.
Τη θέση του Σταθάκη στην ηγεσία του υπουργείου Οικονομίας και Ανάπτυξης ανέλαβε ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, ένας Ελληνοαμερικανός καθηγητής οικονομικών που έχει κατά καιρούς υποστηρίξει διάφορες "ανορθόδοξες" λύσεις για το ελληνικό πρόβλημα -τη χρήση "διπλού νομίσματος", την έξοδο από την Ευρωζώνη κλπ. Το ελληνικό χρέος, έγραφε τον περασμένο Σεπτέμβρη σε ένα άρθρο του στην Καθημερινή, είναι "σαφώς μη βιώσιμο". Ο Παπαδημητρίου, όμως, δεν υποστηρίζει τη σύγκρουση με τα μνημόνια, την Τρόικα, τους τραπεζίτες ή τις αγορές. Κάθε άλλο. Στο άρθρο του προτείνει "τη μετατροπή όλου του χρέους που υπερβαίνει το 100% του ΑΕΠ σε αέναα ομόλογα".
Οι τεχνικές λεπτομέρειες δεν έχουν σημασία. Αυτό που έχει σημασία είναι ο στόχος: η ικανοποίηση των κριτηρίων των οίκων αξιολόγησης, έτσι ώστε η Ελλάδα να μπορεί να επιστρέψει στις αγορές. Η οπτική του είναι στην ουσία η οπτική του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου -που όπως είναι γνωστό θεωρεί και αυτό το ελληνικό χρέος μη βιώσιμο. Στο άρθρο του στην Καθημερινή δικαιολογεί, ουσιαστικά, τον "κόφτη" που επέβαλλε το ΔΝΤ στην ελληνική κυβέρνηση σε περίπτωση που το πρωτογενές πλεόνασμα δεν πιάσει τον στόχο του 3.5% του ΑΕΠ.
Κίνηση συμβιβασμού
Ο Νίκος Παππάς μετακινήθηκε στο νεοσύστατο υπουργείο "Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης". Τυπικά εξακολουθεί να είναι υπεύθυνος για τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Στην πράξη η ίδια η δημιουργία του υπουργείου είναι μια κίνηση συμβιβασμού όχι μόνο με το Συμβούλιο της Επικρατείας και τους δικαστές αλλά και με τους ίδιους τους καναλάρχες. Στην τελετή παραλαβής ο Παππάς "ξέχασε" την "ενημέρωση" και επικεντρώθηκε στις... τηλεπικοινωνίες.
Ο συμβιβασμός, όμως, δεν εκφράστηκε μόνο μέσα από αυτούς που έφυγαν ή μετακινήθηκαν. Εκφράστηκε και μέσα από αυτούς που έμειναν. Ο Πάνος Καμμένος έμεινε στο υπουργείο Άμυνας. Ο Νίκος Κοτζιάς στο Εξωτερικών. Ο Τόσκας εξακολουθεί να είναι υπεύθυνος για την αστυνομία.
Ο Γιώργος Κατρούγκαλος, ο χασάπης του ασφαλιστικού, μετακινήθηκε, είναι αλήθεια στο υπουργείο Εξωτερικών (σαν αναπληρωτής υπουργός). Αλλά τη θέση του πήρε η Έφη Αχτσιόγλου, η μέχρι τώρα διευθύντρια του γραφείου του στο υπουργείο Εργασίας. Η Αχτσιόγλου, γράφουν οι εφημερίδες "συμμετείχε στο κίνημα για το Άρθρο 16 και στο Ελληνικό Κοινωνικό Φόρουμ, ενώ παράλληλα, συμμετείχε στα κινήματα αλληλεγγύης και στους κινηματικούς αγώνες για τα κοινωνικά, πολιτικά και ανθρώπινα δικαιώματα... Γίνεται υπουργός σε ηλικία 31 ετών... είναι το νεώτερο μέλος του νέου κυβερνητικού σχήματος". Ο Κατρούγκαλος ήταν πια κόκκινο πανί για τους συνταξιούχους και τους ασφαλισμένους. Χρειαζόταν ένα νέο φρέσκο πρόσωπο για να οργανώσει την επίθεση που έρχεται.
Η Νέα Δημοκρατία χαρακτήρισε "ανακύκλωση" τον ανασχηματισμό. Από μια άποψη έχει δίκιο. Η επιστροφή στις πολιτικές του Σαμαρά και του Βενιζέλου αποτελεί, πράγματι, ανακύκλωση. Ο Τσίπρας μπαίνει όλο και περισσότερο στον ίδιο δρόμο των Σαμαροβενιζέλων, σε έναν κατήφορο γεμάτο λακούβες. Και με τον ανασχηματισμό φρόντισε να απομακρύνει και τα τελευταία «αμορτισέρ» που είχαν απομείνει στην κυβέρνησή του, τους λίγους υπουργούς του ΣΥΡΙΖΑ που μπορούσαν να ψελλίσουν μια δικαιολογία στον κόσμο της Αριστεράς για τους συμβιβασμούς τους. Η σύγκρουση θα είναι σκληρή και είναι χρέος της αριστεράς πέρα από τον ΣΥΡΙΖΑ να την οργανώσει.