Εργατικό κίνημα
Η χρονιά που πέρασε: Οι εργατικοί αγώνες δεν γυρνάνε πίσω

Απεργία των λιμενεργατών της Cosco στο λιμάνι του Πειραιά

Το 2018 ήταν μια χρονιά αγώνων κι επιτυχιών για την εργατική τάξη αλλά και λυσσαλέων προσπαθειών από τη μεριά της άρχουσας τάξης να  μπλοκάρουν τους αγώνες της και να τη στρέψουν προς τα δεξιά. Χωρίς ανάλογη επιτυχία.

Η χρονιά που φεύγει ξεκίνησε με την προσπάθεια της κυβέρνησης να βάλει τέλος στον παράγοντα που έχει προκαλέσει τόσους πονοκεφάλους τόσο στην ίδια όσο και στις προηγούμενες κυβερνήσεις κάθε φορά που επιχειρούσαν να περάσουν τα μνημονιακά μέτρα. Την απεργία. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι ο αντιαπεργιακός νόμος ήρθε μαζί με ένα πακέτο μέτρων – προαπαιτούμενων για το κλείσιμο της τρίτης αξιολόγησης – τα οποία περιελάμβαναν περικοπές και ιδιωτικοποιήσεις.

Ο νόμος που έφεραν και ψήφισαν τον περασμένο Γενάρη προέβλεπε ότι τα πρωτοβάθμια σωματεία θα χρειάζονταν την ψήφο του 50 συν 1 των εγγεγραμμένων μελών τους προκειμένου να καλέσουν απεργία. Ουσιαστικά στερούσε το βασικό όπλο από το πρωτοβάθμιο σωματείο, εκεί που συσπειρώνεται η βάση των εργαζομένων, ενίσχυε τον έλεγχο της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας πάνω τους κι έδινε ένα ακόμα νομικό όπλο στα αφεντικά. Καθόλου τυχαία δεν ήταν και η αδράνεια της ΓΣΕΕ και του ΕΚΑ που αρνήθηκαν να κηρύξουν απεργία ενάντια στον αντιαπεργιακό νόμο και τα προαπαιτούμενα. Η απάντηση ήρθε από τα κάτω στις 15 Γενάρη. Δεκάδες πρωτοβάθμια σωματεία κι ομοσπονδίες αντέδρασαν, κηρύσσοντας ουσιαστικά μια πανεργατική από τα κάτω κι έδωσαν το παρών στους δρόμους της Αθήνας και πολλών άλλων πόλεων, μαζί με την αριστερά που διαδήλωσε από κοινού. Ήταν το καλύτερο προμήνυμα για τη συνέχεια καθώς στην πράξη ο αντιαπεργιακός νόμος έμεινε στα χαρτιά. Η χρονιά που ακολούθησε ήταν γεμάτη απεργιακούς αγώνες πρωτοβάθμιων σωματείων που κατάφερναν κι έσπαγαν την αδράνεια της γραφειοκρατίας, φέρνοντας νίκες στο στρατόπεδο της εργατικής τάξης.

Αν το ένα χαρτί για να σταματήσουν το εργατικό κίνημα ήταν ο αντιαπεργιακός νόμος, το άλλο ήταν ο εθνικισμός. Δεξιά κι ακροδεξιά, άλλοτε με την ανοχή κι άλλοτε με τη συμμετοχή της κυβέρνησης, έπαιξαν  το χαρτί του εθνικισμού με απανωτές καμπάνιες ενάντια στους γείτονες. Η Τουρκία έγινε η χώρα του «παρανοϊκού σουλτάνου» που διεκδικεί τις θάλασσες και τα νησιά μας. Η Μακεδονία έγινε ο γείτονας με τις αλυτρωτικές διαθέσεις και η Αλβανία η χώρα που καλοβλέπει να φτάσει μέχρι τη νότια Ήπειρο, δολοφονώντας «αγνούς πατριώτες». Έκαναν ο,τι μπορούσαν για να πιάσουν αυτές οι καμπάνιες πάνω στην εργατική τάξη και τη νεολαία. Νέα Δημοκρατία αγκαζέ με καραμπινάτους φασίστες έραβαν, Καμμένος και σία ξήλωναν, ο Μίκης ξέπλενε, οι νεοναζί ξεμυτούσαν από τις τρύπες τους και οι μιντιάρχες ξερνούσαν μισαλοδοξία. Κι όμως... 

Τα συλλαλητήρια για το Μακεδονικό το Φλεβάρη ξεχάστηκαν μέσα σε λίγες μέρες. Βυθίστηκαν μέσα στο σκάνδαλο της Νοβάρτις μια μέρα μετά το εθνικιστικό συλλαλητήριο της Αθήνας, μέσα στο οποίο κολυμπούσαν «εξέχουσες» προσωπικότητες του εθνικισμού. Οι προσπάθειες να επαναληφθούν ήταν παρωδίες των αρχικών.

Καθοριστική δράση

Η δράση των εργατικών σωματείων και της αντικαπιταλιστικής αριστεράς ήταν καθοριστική και σε αυτό το επίπεδο. Από την αρχή η καμπάνια ενάντια στα εθνικιστικά συλλαλητήρια που οργάνωσε η ΑΝΤΑΡΣΥΑ και το ΣΕΚ απλώθηκε σε όλες τις γειτονιές και τους εργατικούς χώρους. Σχεδόν σε κάθε σωματείο που δεξιοί συνδικαλιστές έβαζαν εθνικιστικό ψήφισμα, έφευγαν ηττημένοι. Η προσπάθεια να μετατρέψουν τις εργατικές κινητοποιήσεις της ΔΕΘ σε εθνικιστικό συλλαλητήριο, όχι μόνο απέτυχαν αλλά τους γύρισε μπούμεραγκ με χιλιάδες να διαδηλώνουν ενάντια σε μνημόνια κι εθνικισμό. Όταν στο τέλος της χρονιάς πήγαν να πατήσουν πάνω στη νεολαία, βάζοντας μέρα εθνικιστικών καταλήψεων στα σχολεία για τη Μακεδονία και τον Κατσίφα, εκατοντάδες σχολεία σήκωσαν αντιφασιστικά πανό, έβγαλαν αντιφασιστικές ανακοινώσεις, απάντησαν με αντιεθνικιστικές καταλήψεις. 

Ήταν μια μάχη σκληρή κι όχι εύκολη, ακριβώς επειδή οι από πάνω έδιναν τα ρέστα τους για να πιάσει τόπο η προπαγάνδα τους. Η επιμονή και η ενιαιομετωπική δράση της αντικαπιταλιστικής αριστεράς όμως ήταν ο ένας παράγοντας που δεν τους άφησε να έχουν τα αποτελέσματα που ήθελαν. Ο άλλος ήταν η σκληρή πραγματικότητα που δεν κρύβεται εύκολα. Όσο κι αν προσπαθούσαν να πείσουν για τους Τούρκους που θέλουν τα νησιά και τις θάλασσες, όταν το τρυπάνι της Εxon Mobil έμπαινε στη θάλασσα γινόταν ξεκάθαρο για ποιανού συμφέροντα γίνεται ο καυγάς περί ΑΟΖ. Όσο κι αν οι τηλεοράσεις προσπαθούσαν να αγιογραφήσουν το προφίλ του Κατσίφα, η προβοκατόρικη δράση του με το καλάσνικοφ στο χέρι δεν μπορούσε να μπει κάτω από το χαλί και τις αιματηρές συνέπειες αυτής της εκστρατείας θα τις πλήρωνε με τη ζωή του λίγες μέρες μετά ο Πετρίτ Ζίλφε, ένας Αλβανός εργάτης γης στη Λευκίμμη. 

Στον αντίποδα των προσπαθειών της άρχουσας τάξης να στρέψουν στα δεξιά τον κόσμο, είχαμε την αναζωπύρωση των αγώνων του εργατικού κινήματος. Αγώνων επιθετικών αυτή τη φορά, που έφταναν να καταφέρνουν την ικανοποίηση διεκδικήσεων τους. Η εξαγγελία του «τέλους των μνημονίων» από την κυβέρνηση το καλοκαίρι, δίκαια έβγαλε χιλιάδες εργάτες κι εργάτριες στο δρόμο που ζητούν το αυτονόητο. Από τη στιγμή που η κυβέρνηση υπερηφανεύεται για τα υπερπλεονάσματα κι όπως ισχυρίζεται δεν ισχύουν πια οι μνημονιακοί δεσμοί που αποτελούσαν το άλλοθι για όλα τα αντεργατικά μέτρα της τελευταίας δεκαετίας, έχει έρθει η ώρα να τα πάρουμε όλα πίσω.

Κορυφαία θέση έχει ο αγώνας των εργαζόμενων της Cosco στο λιμάνι του Πειραιά. Οι λιμενεργάτες του κινέζικου κολοσσού, απήργησαν μαζικά την ημέρα της πανεργατικής απεργίας στις 30 Μάη. Αυτή ήταν μόνο η αρχή, καθώς συνέχισαν την απεργία και τις επόμενες ημέρες διεκδικώντας την υπογραφή ΣΣΕ με αυξήσεις και βελτίωση των συνθηκών εργασίας και ένταξη στα Βαρέα κι Ανθυγιεινά Επαγγέλματα. Η απεργία τους ήταν μια επίδειξη δύναμης. Με τις περιφρουρήσεις τους μπλόκαραν μία από τις βασικές πύλες εμπορευμάτων από την Ασία προς την Ευρώπη, αναγκάζοντας ακόμα και την κινεζική πρεσβεία να κάνει διάβημα προς την  Ελληνική κυβέρνηση για να βρεθεί λύση. Η εργοδοσία προσπάθησε να κάμψει τους απεργούς με στήσιμο απεργοσπαστικού μηχανισμού σε συνεργασία με φασίστες, τρομοκρατία, συγκρότηση κίτρινου σωματείου, προσφυγές στα δικαστήρια κλπ. Η επιμονή των απεργών και η συμπαράσταση πλήθους άλλων κλάδων εργαζομένων – ο Συντονισμός Ενάντια στα Μνημόνια μπορεί να υπερηφανεύεται για τον κρίσιμο ρόλο που έπαιξε σε αυτό το επίπεδο – έφερε την πρώτη νίκη που είναι η ένταξη των εργατών στα ΒΑΕ, κάθισε την εργοδοσία στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων (παρά τα βρώμικα παιχνίδια που συνέχισε να παίζει) και η μάχη για υπογραφή ΣΣΕ που να ικανοποιεί τους εργαζόμενους συνεχίζεται.

Ο αγώνας της Cosco έδωσε το έναυσμα σε μια σειρά κλάδους να βγουν και να διεκδικήσουν τα αιτήματά τους. Το Σεπτέμβρη βγαίνουν σε απεργία οι ναύτες διεκδικώντας κι αυτοί ΣΣΕ με αυξήσεις. Κερδίζουν αυξήσεις 2% και γυρνάνε στη δουλειά μόνο χάρη στο συμβιβαστικό ρόλο που έπαιξε η ηγεσία της ομοσπονδίας τους. Ακολουθούν οι εργαζόμενοι του Βοήθεια στο Σπίτι με τη μεγαλύτερη απεργία και διαδήλωση που έχουν κάνει τα τελευταία χρόνια κερδίζοντας το δικαίωμα στη μόνιμη και σταθερή εργασία. Οι συνάδελφοί τους από την καθαριότητα των δήμων εξοργισμένοι από τα απανωτά εργατικά «ατυχήματα» καταλαμβάνουν τα αμαξοστάσια των δήμων. Το μπαράζ συνεχίζεται όλο το φθινόπωρο με απεργίες στο ΠΕΔΥ, στην Ιδιωτική Υγεία, στο Υπουργείο Ανάπτυξης και στο Υπουργείο Πολιτισμού, στον κλάδο των δικαστικών υπαλλήλων. Οι εργαζόμενοι στα δημόσια νοσοκομεία συνεχίζουν το σερί των απεργιακών κινητοποιήσεων με μια μεγάλη απεργία στις 10 Οκτώβρη και κερδίζουν την ανανέωση των συμβάσεων 4.000 συμβασιούχων, καθώς και δεσμεύσεις ότι δεν θα απολυθεί κανείς επικουρικός. Οι συμβασιούχοι εργάτες κι εργάτριες στο Φυσικό Αέριο οργανώνονται και μια μέρα πριν την επέτειο του Πολυτεχνείου, πραγματοποιούν την πρώτη 24ωρη απεργία τους τα τελευταία χρόνια που σημειώνει καθολικά ποσοστά συμμετοχής. Η επιτυχία της απεργίας έδωσε ώθηση για νέα κλιμάκωση, με απεργία της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ενέργειας αυτή τη φορά, στις 18/12. Το «μεταμνημονιακό» φούντωμα του εργατικού κινήματος κορυφώνεται με δύο μαζικές απεργίες, μια στο δημόσιο τομέα στις 14/11 και μία στον ιδιωτικό στις 28/11, που παρά τις προσπάθειες απαξίωσής τους από τις ίδιες τις ηγεσίες που τις κήρυξαν, στέλνουν ξεκάθαρο μήνυμα ότι έχει έρθει η ώρα να τα πάρουμε όλα πίσω!

Στέλιος Μιχαηλίδης

15 Γενάρη, Συλλαλητήριο ενάντια στο πολυνομοσχέδιο και τον αντιαπεργιακό νόμο

 

Φλεβάρης 2018, Συλλαλητήριο ενάντια στον εθνικισμό

 

 

10 Οκτώβρη, Απεργία στα δημόσια νοσοκομεία


 

Μια χρονιά αντίστασης στο σεξισμό

Το 2018 ήταν μια χρονιά που οι μάχες ενάντια στο σεξισμό, την ομοφοβία και την τρανσφοβία ήταν στην ημερήσια διάταξη. Ο τόνος δόθηκε ήδη από τις 8 Μάρτη, παγκόσμια ημέρα της γυναίκας. Στην Αθήνα έγινε μια από τις μεγαλύτερες  διαδηλώσεις των τελευταίων χρόνων.

Το Pride όχι μόνο ήταν μια από τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις όλης της χρονιάς με δεκάδες χιλιάδες στους δρόμους της Αθήνας, αλλά υπήρξε και το πιο πολιτικό: από τη συζήτηση που διοργάνωσε η ομάδα LGBTQI+ ΑΝΤΑΡΣΥΑ με θέμα τους αγώνες του γυναικείου και ΛΟΑΤΚΙ+ κινήματος μέχρι τους χαιρετισμούς των πολύχρωμων οργανώσεων στην κεντρική εξέδρα, και από την οργανωμένη συμμετοχή των εργατικών χώρων, μέχρι τη μαζική συμμετοχή του αντιρατσιστικού/αντιφασιστικού κινήματος και των μεταναστών/τριών, η ημέρα περηφάνιας ξεχείλιζε από πολιτικό περιεχόμενο. Χιλιάδες αγωνίστριες και αγωνιστές συγκέντρωσαν οι διαδηλώσεις περηφάνιας και σε Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Ηράκλειο.

Μέσα σε αυτό το ευρύτερο κλίμα το ΛΟΑΤΚΙ+ και γυναικείο κίνημα αλλά και η εργατική τάξη συνολικά είχε τα αντανακλαστικά να μην αφήσει τη στυγνή δολοφονία του Ζακ Κωστόπουλου στις 21/9 να κουκουλωθεί – το κίνημα έδωσε την κόντρα με τις μεθοδεύσεις της ίδιας της ΕΛΑΣ και των ΜΜΕ και την κέρδισε, βάζοντας στόχο για τη νέα χρονιά να κερδίσει και την ίδια την δίκη των δολοφόνων και να εξαφανίσει την περιθωριοποίηση και την ομοφοβία που οδήγησαν σε αυτό το έγκλημα.

Αφροδίτη Φράγκου

 

 

9 Ιούνη, Athens Pride 2018

 

1 Δεκέμβρη, Διαδήλωση έξω από τη ΓΑΔΑ για τη δολοφονία του Ζακ