Ένα κομμάτι της Αριστεράς αντιμετώπισε με κυνισμό την ήττα του Ορμπάν στις πρόσφατες εκλογές στην Ουγγαρία. «Και τι έγινε; Ο Μαγκιάρ ήταν μέχρι πριν από λίγο στέλεχος του ΦΙΝΤΕΣ, του ακροδεξιού κόμματος του Ορμπάν. Άλλαξε ο Μανωλιός…». Κάποιοι φτάνουν ακόμα και στο σημείο να θεωρούν, λόγω του «ευρωπαϊκού» προσανατολισμού του, τη νίκη του Μαγκιάρ, όχι μόνο αδιάφορα αλλά και αρνητικό στοιχείο.
Η αφετηρία αυτών των απόψεων είναι, όπως γίνεται συχνά, το ΚΚΕ. Το παρακάτω απόσπασμα από τον Ριζοσπάστη είναι χαρακτηριστικό:
«Στις πρώτες του συνεντεύξεις ο Μαγκιάρ έδειξε καθαρά την πρόθεσή του να μην αφήσει αναξιοποίητα τα δισ. ευρώ που προορίζονται για τα μονοπώλια της χώρας του από ευρωπαϊκά κονδύλια που μένουν παγωμένα λόγω της αντιπαράθεσης της ΕΕ με τον Ορμπάν. Υπόσχεται μεταρρυθμίσεις και εκσυγχρονισμούς στην πολιτική για τα κοινωνικά δικαιώματα, που είναι ο φερετζές για ακόμα μεγαλύτερη και ...φιλελεύθερη εκμετάλλευση του ουγγρικού λαού. (...) η επικράτηση του Μαγκιάρ επιχειρείται να παρουσιαστεί ως νίκη του ουγγρικού λαού. Και το κάνουν αυτό όχι μόνο η κυβέρνηση της ΝΔ, που έσπευσε από τους πρώτους να τον συγχαρεί, αλλά και τα υπόλοιπα συστημικά ευρωατλαντικά κόμματα…»
Αυτός ο κυνισμός, όμως, είναι απλά λάθος. Ο Μαγκιάρ είχε πράγματι μέχρι πριν από δυο χρόνια, στενές σχέσεις με τον Ορμπάν. Ήταν μέλος του ΦΙΝΤΕΣ από τα φοιτητικά του χρόνια. Η πρώην σύζυγός του ήταν υπουργός Δικαιοσύνης της κυβέρνησης του Ορμπάν. Ο ίδιος ήταν μέλος της μόνιμης διπλωματικής αντιπροσωπείας της Ουγγαρίας στις Βρυξέλλες. Τώρα υπόσχεται να καθαρίσει τον κρατικό μηχανισμό από τους «ημετέρους» που είχε διορίσει ο Ορμπάν. Αλλά ο ίδιος ήταν για χρόνια ένας από αυτούς τους «ημετέρους» - ήταν μέλος των διοικητικών συμβουλίων διαφόρων κρατικών επιχειρήσεων. Και είναι επίσης αλήθεια ότι θέλει να συσφίξει τις σχέσεις της Ουγγαρίας με τη Δύση, την Ευρωπαϊκή Ένωση (έχει δηλώσει ότι θα προσπαθήσει να ενταχθεί η Ουγγαρία στην Ευρωζώνη) και το ΝΑΤΟ.
Ο κόσμος, όμως, που ψήφισε τον Μαγκιάρ δεν τον ψήφισε για το παρελθόν του, τον ψήφισε για να διώξει τον Ορμπάν. Στην Βουδαπέστη δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι ξεχύθηκαν στους δρόμους το βράδυ των εκλογών, μετά την ανακοίνωση των exit poll για να γιορτάσουν τη νίκη του Μαγκιάρ. Ένα σύνθημα ακουγόταν παντού: «τέλειωσε».
Η κυβέρνηση του Ορμπάν βρισκόταν τα τελευταία χρόνια συνεχώς «περικυκλωμένη» από μεγάλες διαδηλώσεις. Το 2024 η χώρα συγκλονίστηκε από την αποκάλυψη της σκανδαλώδους απονομής χάρης από την τότε (διορισμένη από τον Ορμπάν) πρόεδρο της Δημοκρατίας Καταλίν Νόβακ στον υποδιευθυντή ενός οικοτροφείου, ο οποίος είχε καταδικαστεί σε φυλάκιση τριών ετών για την συγκάλυψη της σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων από τον διευθυντή του. Η Νόβακ παραιτήθηκε. Αλλά η παραίτησή της, αντί να μετριάσει την οργή του κόσμου, την φούντωσε. Οι ειδήσεις έχουν καταγράψει τουλάχιστον εννιά μεγάλες διαδηλώσεις ενάντια στο ΦΙΝΤΕΣ και τα σκάνδαλά του από τότε μέχρι σήμερα.
Ο Μαγκιάρ δεν έχει καμιά «φιλολαϊκή» ατζέντα – για αυτό δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία: είναι ένας «κεντροδεξιός» (και “μετανοημένος” πρώην ακροδεξιός) με ένα «κεντροδεξιό» πρόγραμμα που περιλαμβάνει όλα αυτά που τόσο καλά γνωρίζουμε: ιδιωτικοποιήσεις, κλεισίματα επιχειρήσεων, αντεργατικούς νόμους, «εκσυγχρονιστικές» επιθέσεις στη νεολαία και πάει λέγοντας. Αλλά έχει να αντιμετωπίσει ένα μεγάλο εμπόδιο: τον κόσμο που έριξε τον Ορμπάν.
Κανένας δεν μπορεί να προβλέψει τι θα γίνει τους επόμενους μήνες και τα επόμενα χρόνια στην Ουγγαρία μετά την πτώση του Ορμπάν. Αλλά αυτό που είναι βέβαιο είναι ότι ο κόσμος δεν θα αφήσει τόσο εύκολα τον Μαγκιάρ να εφαρμόσει το «πρόγραμμά του».
Για αυτό είναι λάθος ο κυνισμός απέναντι στην πτώση του Ορμπάν. Ναι, αν έχει κανείς τα μάτια του στραμμένα στην εξουσία και τις μεταρρυθμίσεις από τα πάνω (που δεν έρχονται τελικά ποτέ) τότε στην Ουγγαρία «έβαλε ο Μανωλιός τα ρούχα του αλλιώς». Αλλά αν έχεις στραμμένα τα μάτια σου στον κόσμο, την εργατική τάξη, τη νεολαία, τότε η ήττα του Ορμπάν είναι μια μεγάλη είδηση. Το αν θα καταφέρει το κίνημα στην Ουγγαρία να την αξιοποιήσει εξαρτάται από την Αριστερά, όχι μόνο στην Ουγγαρία, αλλά παντού.