ΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΟΥ ΣΥΝ - Ωρα να σταματήσει η στροφή δεξιά

Η έκφραση που χρωμάτισε τον σχολιασμό του συνεδρίου από κανάλια και εφημερίδες ήταν σχεδόν πανομοιότυπα «οι δραματικές εξελίξεις στον Συνασπισμό». Στην πραγματικότητα δεν είναι και τόσο δραματικές. Η πτέρυγα που αποχώρησε μαζί με τον Κουβέλη μπορεί να είχε συνεχή προβολή στα τηλεοπτικά κανάλια και στις εφημερίδες, ιδιαίτερα του «συγκροτήματος». Όμως, στον κόσμο του Συνασπισμού είναι μειοψηφία κι όχι τόσο μεγάλη όσο ίσως δείχνει η αριθμητική της εκπροσώπηση στο συνέδριο. 

«Ο Δεκέμβρης μας στοίχισε» ήταν η χαρακτηριστικότερη «ατάκα» του Κουβέλη στην τοποθέτησή του. Άλλοι ανανεωτικοί ήταν ακόμα πιο επιθετικοί: ναι μεν είμαστε με τη διαμαρτυρία της νεολαίας, είπε ο Α. Κλαυδιανός, αλλά «οι πέτρες κι οι φωτιές είναι αδικήματα του κοινού ποινικού δικαίου και έτσι έπρεπε να τα αποκαλέσουμε». Ο Δ. Χατζησωκράτης την Παρασκευή το πρωί πριν αναφέρει το «βαθύ πρόβλημα συνείδησης» που είχε η Ανανεωτική Πτέρυγα με την συμμετοχή του ΣΥΝ στον «αριστερίστικο, αντιευρωπαϊκό» ΣΥΡΙΖΑ, μίλησε και για μια άλλη «κόκκινη γραμμή»: της οποιασδήποτε σκέψης για αναδιαπραγμάτευση ή στάση πληρωμών του χρέους στους τραπεζίτες. «Δεν μιλάμε βέβαια για μια χρονική μετάθεση [της πληρωμής των δόσεων] αυτό το κάνουν όλα τα κράτη». 

Η μεγάλη πλειοψηφία του κόσμου του ΣΥΝ έχει απορρίψει επανειλημμένα αυτές τις απόψεις των «ανανεωτικών» και έχει ζητήσει πραγματική αριστερή στροφή. Όμως, το 6ο συνέδριο ξεχωρίζει για ένα ακόμα πράγμα. Καθ´ όλη τη διάρκεια της χρονιάς που πέρασε, η ηγεσία περί τον Τσίπρα έχει κάνει τα πάντα για να ρίξει γέφυρες με την Ανανεωτική Πτέρυγα. Δεν ήταν μάταιος κόπος, στη σημερινή «προεδρική πλειοψηφία» διακρίνονται μια σειρά της πάλαι ποτέ ενιαίας «δεξιάς πτέρυγας» του κόμματος που μεταπήδησαν τελευταία στιγμή παρά τω προέδρω...

Αυτά τα ανοίγματα συνοδεύτηκαν από μια σκληρή επίθεση σε όσες φωνές και τάσεις προσπάθησαν να διαφοροποιηθούν προς τα αριστερά, προσπαθούν δηλαδή να επικοινωνήσουν στοιχειωδώς με την οργή και τη μαχητική διάθεση των εργαζόμενων. Η πλατφόρμα των «30» (την οποία εκπροσώπησε ο Π. Λαφαζάνης) δέχτηκε ένα μεγάλο όγκο των πυρών επειδή για παράδειγμα τόλμησαν να μιλήσουν για τον καπιταλιστικό, εκμεταλλευτικό χαρακτήρα της ΕΕ. 

Ομιλίες

Από αυτή την άποψη οι ομιλίες του Τσίπρα στο συνέδριο ήταν εντυπωσιακές όπως και εκείνες υποστηρικτών του. Σε ολόκληρη την ομιλία του, κατόρθωσε να μην αναφερθεί ούτε μια φορά στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, στην Κομισιόν, στην ΕΕ γενικά. Μόνο το ΔΝΤ κατήγγειλε και κάποιες αόρατες «ευρωπαϊκές ελίτ». Όταν έφτανε στα ζητήματα που καίνε το εργατικό κίνημα και την αριστερά, ο Τσίπρας «έστριβε διά του αρραβώνος» προς τα δεξιά βέβαια. Διαγραφή του χρέους, στάση πληρωμών; Για την ηγεσία του ΣΥΝ δεν πρέπει να μπαίνουν έτσι «μονοκόμματα» τα ζητήματα: 

Τόνισε ο Α. Τσίπρας: «Ακόμη και η διαγραφή μεγάλου μέρους του χρέους, που είναι κατά τη γνώμη μας αναγκαία συνθήκη βιώσιμης διεξόδου από τη κρίση, από μόνη της, δεν θα έχει βιώσιμο αποτέλεσμα, αν δεν πλήξουμε ταυτόχρονα και τις αιτίες που δημιουργούν το χρέος». Δηλαδή, λέει ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, το αίτημα δεν το προβάλλουμε γιατί πρέπει να εντάσσεται σε ένα γενικότερο πλαίσιο. Όταν φτάνουμε όμως στο γενικότερο πλαίσιο του Τσίπρα συναντάμε μπόλικη αμπελοφιλοσοφία για το «άλλο μοντέλο ανάπτυξης» και ούτε μια συγκεκριμένη αιχμή, όπως η κρατικοποίηση των τραπεζών για παράδειγμα. 

Οσον αφορά στην πολιτική προοπτική που πρέπει να δώσει η αριστερά στο κίνημα και στην πάλη του να μην περάσει η βάρβαρη επίθεση των καπιταλιστών, η ηγεσία του ΣΥΝ μετατοπίζεται και σε αυτό το σημείο. Στην εισηγητική του ομιλία ο Τσίπρας προσπάθησε να εξηγήσει γιατί η «δημοσκοπική έκρηξη» του ΣΥΡΙΖΑ δεν μετατράπηκε σε πραγματική εκλογική άνοδο. Ξεχώρισε το ζήτημα των σχέσεων με το ΠΑΣΟΚ:

«Υπήρχαν δύο εύκολες απαντήσεις. Και οι δύο, όμως, μας έθεταν αυτόματα εκτός παιχνιδιού. Η μία ήταν ότι θα συνεργαστούμε με το ΠΑΣΟΚ. Η άλλη ήταν ότι δεν θα συνεργαστούμε με το ΠΑΣΟΚ. Υπήρχε τρίτη επιλογή; Υπήρχε. Είχαμε την επιλογή να μπούμε σε αυτό το παιχνίδι με όρους ηγεμονίας, βάζοντας τους δικούς μας στόχους και τους δικούς μας όρους για την ριζική αναδιάταξη του πολιτικού σκηνικού». Δηλαδή από το «κυβέρνηση της Αριστεράς με κέντρο τον ΣΥΡΙΖΑ» η σημερινή ηγεσία του Συνασπισμού έχει φτάσει πλέον στη συμμετοχή στην κυβέρνηση με ολίγη από ηγεμονία, όπως ίσως η κάποτε κραταιά Κομμουνιστική Επανίδρυση στην Ιταλία. 

Πρόκειται για μια διολίσθηση που δεν κάνει τον ΣΥΝ περισσότερο «ρεαλιστικό» αλλά περισσότερο δεξιό. Δεν τον φέρνει πιο κοντά στο «λαϊκό κόσμο του ΠΑΣΟΚ» που εξεγείρεται ενάντια στην κυβέρνηση του ΔΝΤ, των τραπεζιτών και των κοινών γυμνασίων με το Ισραήλ, αλλά τον απομακρύνει. Παρά την επερχόμενη αποχώρηση της Ανανεωτικής Πτέρυγας, η σημερινή ηγεσία του ΣΥΝ εξακολουθεί να κινείται προς τα δεξιά καλύπτωντας το κενό που αφήνει πίσω του ο Κουβέλης.

Διάφοροι σύνεδροι έκρουσαν τον κώδωνα του κινδύνου για την αδύνατη σχέση του κόμματος με τους εργατικούς χώρους, τις εργατογειτονιές και τον κόσμο τους. Ενας αντιπρόσωπος από τα Χανιά, ο Ν. Τζινεβράκης, που είναι απολυμένος συμβασιούχος της Ολυμπιακής, υπογράμμισε ότι «ο κόσμος υποφέρει, αυτοκτονεί, πάει σε ψυχιατρεία, τα πράγματα είναι πολύ δύσκολα, αλλά στο μηχανισμό του κόμματος είμαστε πολύ μεσαία στρώματα...». Η Δ. Χαραλαμπίδου, συνδικαλίστρια από την Θεσσαλονίκη έκφρασε την ίδια αγωνία επισημαίνοντας: «Την κοινωνία την απασχολεί η ανεργία, ασφαλιστικό. Θέλουμε κόμμα που να αναφέρεται στον κόσμο της εργασίας; Αυτό θέλει λόγο στοχευμένο, ειδικά στον ιδιωτικό τομέα. Ζούμε σε μικρόκοσμο. Την εργοδοσία δεν την ακουμπάμε». 

Η ηγεσία του ΣΥΝ έχει βουλώσει τα αυτιά της σε αυτούς τους προβληματισμούς. Οι αγωνιστές του έχουν πολύ καλύτερα πράγματα να κάνουν από το να περιμένουν την επόμενη καταγραφή των συσχετισμών στο κομματικό κοινοβούλιο. Να μπούνε στην προσπάθεια για την κλιμάκωση των αγώνων τώρα, προβάλλοντας τα πολιτικά αιτήματα που μπορούν να ενώσουν πραγματικά τους χώρους που αγωνίζονται. Να αναζητήσουν διέξοδο στον αντικαπιταλισμό δηλαδή και την αριστερά που παλεύει για αυτή την προοπτική.