“Το χειρότερο δυνατό σενάριο” για την Ευρωπαϊκή Ένωση αποκάλεσε η Καθημερινή το αποτέλεσμα των Ιταλικών εκλογών. Όντως, αν και κανείς δεν περίμενε ότι με μαγικό τρόπο οι εκλογές θα έλυναν το πολιτικό πρόβλημα που σέρνεται στην Ιταλία εδώ και χρόνια, ήλπιζαν ότι τουλάχιστον δεν θα πήγαιναν τα πράγματα προς το χειρότερο. Καμιά ελπίδα για σταθερή κυβέρνηση, κανένας από τους δυο μεγάλους σχηματισμούς της “κεντροδεξιάς” και της κεντροαριστεράς δεν είδε ούτε από μακριά την πλειοψηφία, πάνω από πέντε εκατομμύρια ψήφους χαμένες για τα δύο κόμματα του “κλασικού” δικομματισμού, ολόκληρος ο Νότος της χώρας στα χέρια του Κινήματος 5 Αστέρων, και ταυτόχρονα άνοδος της ακροδεξιάς σε βάρος της δεξιάς.

Την ίδια μέρα που στην Ιταλία γίνονταν εκλογές στη Γερμανία ανακοινώθηκε ότι το SPD δίνει το ΟΚ για κυβέρνηση μεγάλου συνασπισμού με τη Μέρκελ. Όμως οι ελπίδες ότι θα ξαναστηθεί ένα ισχυρό κέντρο στην ΕΕ με τα ανοίγματα μεταξύ Μακρόν και της νέας κυβέρνησης της Γερμανίας, δέχονται μεγάλο χτύπημα με την κατάσταση στην Ιταλία, την 3η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης.

Παρά την τεράστια πίεση που δέχθηκε το Κίνημα 5 Αστέρων (Κ5Α) από τους δυο μεγάλους συνασπισμούς, έκανε εκλογικό άλμα. Με δυο εκατομμύρια ψήφους περισσότερες από το 2013 είναι πλέον με διαφορά το πρώτο κόμμα. Ο εκλογικός νόμος που ψηφίστηκε πέρσι χαρίζει έδρες στους συνασπισμούς κομμάτων και είχε περάσει με τη συμφωνία όλων, πλην του Κ5Α, για να μπλοκάρει αυτή την εξέλιξη. Ήταν ένας εκβιασμός προς το εκλογικό σώμα με τη λογική ότι αν ψηφίσει το Κ5Α το οποίο πήγε στις εκλογές χωρίς συνασπισμό θα προκαλούσε αστάθεια και δεν θα μπορούσε να σχηματιστεί κυβέρνηση. Αυτό ακριβώς όμως έκανε το 33% του κόσμου.

Αντιπαραθέσεις

Αν ήταν μόνο η άνοδος του Κ5Α θα μπορούσαν να συμμαζέψουν κάπως την κατάσταση. Το Δημοκρατικό Κόμμα όμως κατέρρευσε. Έχασε 2,5 εκατομμύρια ψήφους, ο γραμματέας του, Ματέο Ρέντσι, έχει ήδη ανακοινώσει την παραίτησή του ήδη οι αντιπαραθέσεις για το μέλλον του κόμματος έχουν πάρει χαρακτήρα μάχης. Όταν ο Ρέντσι έγινε πρωθυπουργός (χωρίς να έχει κερδίσει τις εκλογές) το 2014-2016 διεθνώς παρουσιαζόταν ως η μεγάλη ελπίδα για την Ιταλία. Από δήμαρχος της Φλωρεντίας, είχε κερδίσει την ηγεσία του Δημοκρατικού Κόμματος για να το στρίψει ανοιχτά δεξιά. Το κόμμα που προέρχεται ιστορικά από το Ιταλικό Κομμουνιστικό Κόμμα είχε πλέον στην ηγεσία του έναν νεοφιλελεύθερο. Ένα νέο φιλοευρωπαϊκό κέντρο θα μπορούσε να επιβάλει στην Ιταλία τις “απαραίτητες μεταρρυθμίσεις” χωρίς να φοβάται το κόστος κι έτσι να βγάλει τη χώρα από την κρίση. Το Δημοκρατικό Κόμμα έβαλε πλάτη σε αλλεπάλληλες μισητές κυβερνήσεις μη εκλεγμένων τραπεζιτών και γραφειοκρατών, πριν και μετά τον Ρέντσι. Αποτέλεσμα είναι αντί ο Ρέντσι να γίνει ο Ιταλός Μακρόν, να πάει σπίτι του (η για σκι όπως λέει ο ίδιος), και αφήνει πίσω του μια δυναμωμένη ακροδεξιά και το Κ5Α να πανηγυρίζει.

Στο άλλο στρατόπεδο εξελίχθηκε επίσης ανατροπή. Το κόμμα του Μπερλουσκόνι, παρότι τα ΜΜΕ συνεχίζουν να το αναφέρουν στην πλευρά των νικητών, έχασε περισσότερες ψήφους από το Δημοκρατικό Κόμμα. 2,7 εκατομμύρια ψήφους λιγότερες από το 2013. Από αυτή την κατάρρευση βγαίνουν κερδισμένοι οι φασίστες. Η Λέγκα είναι πλέον τρίτο κόμμα σε εθνικό επίπεδο με 17,5%. Ακόμη και οι πιο παραδοσιακοί νοσταλγοί του Μουσολίνι (οι Αδελφοί της Ιταλίας) υπερδιπλασίασαν τις ψήφους τους και έφτασαν το 4,2%.

Η Ιταλία πήγε στις εκλογές στο μέσο μια ανοιχτής ρατσιστικής εκστρατείας και δεν ήταν οι μουσολινικοί αυτοί που άνοιγαν το δρόμο. Ο Μπερλουσκόνι ήταν αυτός που δήλωσε ότι θα απελάσει όλους τους μετανάστες χωρίς χαρτιά, την ώρα που ένας φασίστας άνοιγε αδιάκριτα πυρ κατά Αφρικανών στη Ματσεράτα πριν από λίγες βδομάδες. Η Λέγκα, από αντιδραστικό κόμμα κατά των φτωχών του Νότου, κάτω από την ηγεσία του Σαλβίνι μετατράπηκε σε ένα ανοιχτά ρατσιστικό κόμμα που πλέον αντί να λέει ότι για όλα φταίνε οι Σικελοί και οι Ναπολιτάνοι, έβαλε στο στόχαστρο τους πρόσφυγες. Έκλεινε ανοιχτά το μάτι στις φασιστικές συμμορίες που έπαιρναν αέρα για να ξεκινήσουν επιθέσεις σε βάρος αγωνιστών και μεταναστών. Την ώρα που εξελίσσονταν όλα αυτά, η ηγεσία της ΕΕ και τα μεγάλα ΜΜΕ σφύριζαν αδιάφορα και παρουσίαζαν την “Κεντροδεξιά” συμμαχία ως βασική λύση απέναντι στην αστάθεια. Στο κάτω κάτω έλεγαν ο Μπερλουσκόνι θα γίνει πρωθυπουργός, δεν βλάπτει να έχει στο τσεπάκι του και τους φασίστες που θα τον ψηφίσουν. Όμως πλέον ο Σαλβίνι είναι ο ηγέτης της “κεντροδεξιάς” με τη στήριξη και των μουσολινικών. Υπάρχει πιθανότητα ο ιταλός πρόεδρος να του δώσει εντολή σχηματισμού κυβέρνησης.

Αμετανόητο

Το Δημοκρατικό Κόμμα συνεχίζει αμετανόητο να βάζει στο ίδιο τσουβάλι το Κ5Α και τη Λέγκα. Το ίδιο κάνουν και τα ΜΜΕ που επιμένουν να μιλάνε για το φαινόμενο του “λαϊκισμού”. Ο Ρέντσι στη δήλωσή του μετά τις εκλογές είπε ότι ο ντι Μάιο (ο επικεφαλής του Κ5Α) και ο Σαλβίνι είναι το ίδιο. Το Κ5Α πολιτικά όντως είναι “όπου φυσάει ο άνεμος”. Προσπαθεί να εκφράσει το μίσος απέναντι σε ολόκληρο το πολιτικό σκηνικό, αλλά και ενάντια στη λιτότητα και την ΕΕ. Μέχρι πρόσφατα έλεγε ότι θα έκανε δημοψήφισμα για το ευρώ. Παπαγαλίζει τα ρατσιστικά επιχειρήματα κατά των μεταναστών, την ώρα που τάσσεται ενάντια στις αντεργατικές μεταρρυθμίσεις. Όμως οι ψήφοι που κέρδισε προέρχονται κατά κύριο λόγο από κόσμο που προέρχεται από την αριστερά και το Δημοκρατικό Κόμμα. Δεν ισχύει το ίδιο για τη Λέγκα που ανήκει στη φασιστική πτέρυγα της δεξιάς πολυκατοικίας.

Όποιος και να κυβερνήσει, έχει να αντιμετωπίσει μια πολύ δύσκολη κατάσταση για τον ιταλικό καπιταλισμό. Η Ιταλία έχει τις πιο χρεωμένες επιχειρήσεις στην Ευρώπη. Έχει τη δεύτερη  μεγαλύτερη αναλογία χρέους και ΑΕΠ μετά την Ελλάδα, ψηλή ανεργία, χαμηλή παραγωγικότητα και μια τάξη καπιταλιστών που δεν θέλει να επενδύσει. Ενώ ταυτόχρονα στις δημοσκοπήσεις είναι η χώρα με τη μεγαλύτερη αντίθεση στην ΕΕ. Ακόμη και μέσα στην προεκλογική εκστρατεία δεν έλειψαν οι εργατικές μάχες, με βασικούς τους εκπαιδευτικούς αλλά και εργοστάσια που παλεύουν ενάντια στο κλείσιμο και τις απολύσεις.

Ήδη την Πέμπτη 8 Μάρτη οργανώνεται απεργία με κέντρο τους εργαζόμενους στα σχολεία και τις συγκοινωνίες.

Ενάντια  στην άνοδο της ακροδεξιάς 
Η ελπίδα στο αντιφασιστικό κίνημα