Βήματα για εργατικό έλεγχο παντού! Η γνήσια εναλλακτική λύση.

«Τα νέα μέτρα είναι μονόδρομος». Αυτός ο εκβιασμός χρησιμοποιήθηκε από όλες τις κυβερνήσεις την περίοδο του Μνημονίου κάθε φορά που ετοίμαζαν τα απανωτά Μνημόνια. Επίσης, ακολουθούσε η φράση «αυτές οι θυσίες θα είναι οι τελευταίες».

Ο Σαμαράς δεν πρωτοτυπεί, χρησιμοποιεί ακριβώς την ίδια φρασεολογία και καταστροφολογία. Αν δεν περάσουν τα μέτρα, αν φύγουμε από το ευρώ, αν αυτή η κυβέρνηση δεν «επιτύχει τους στόχους της», θα έρθει το χάος και η εξαθλίωση.

Στο ίδιο μοτίβο κινούνται και οι δύο εταίροι του στη συγκυβέρνηση, Βενιζέλος και Κουβέλης. Με όλους τους τρόπους προσπαθούν να περιορίσουν τις αντιδράσεις των βουλευτών τους. Ο Κουβέλης διαβεβαιώνοντας ότι αυτή θα είναι η «τελευταία» φορά που θα ψηφίσει για περικοπές, ο Βενιζέλος οργανώνοντας «πλατιά μαζέματα» των στελεχών του ΠΑΣΟΚ που έχουν απομείνει για να μπλοκάρει τις διαρροές στη μία και μοναδική ψηφοφορία για τα νέα μέτρα.

Ένα είναι σίγουρο. Το τρίο της συγκυβέρνησης ούτε θέλει ούτε μπορεί να έχει εναλλακτική λύση απέναντι στη λαίλαπα των Μνημονίων. Οι μόνοι που μπορούν να δώσουν λύση είναι οι ίδιοι οι εργαζόμενοι.

Μέσα στα τελευταία δυόμισι χρόνια από πολλούς χώρους βγήκαν παραδείγματα όχι μόνο ασυμβίβαστης αντίστασης στα Μνημόνια, αλλά παραδείγματα προοπτικής. Μέσα σε πολλές μάχες άνοιξε η προοπτική του ελέγχου των χώρων δουλειάς από τους ίδιους τους εργαζόμενους.

Ένα από τα εντυπωσιακότερα παραδείγματα ήταν η κατάληψη του Νοσοκομείου του Κιλκίς. Η κυβέρνηση είχε βάλει στόχο να το κλείσει, όπως πολλά άλλα νοσοκομεία. Οι εργαζόμενοι αποφάσισαν την κατάληψη και το νοσοκομείο συνέχισε να παρέχει τις υπηρεσίες του στους ασθενείς λειτουργώντας με βάση τις αποφάσεις της Γενικής Συνέλευσης. Η Λέτα Ζωτάκη, γιατρός και από τις πρωταγωνίστριες αυτής τη μάχης δήλωνε ανάμεσα σε άλλα σε συνέντευξη της στην Εργατική Αλληλεγγύη «κατάληψη σημαίνει κάτι πολύ ουσιαστικότερο: σημαίνει «δεν αναγνωρίζω καν το σύστημα, δεν αναγνωρίζω τη νομιμότητα αυτή, δεν αναγνωρίζω την ιεραρχία, γίνομαι προσωρινά ή μόνιμα κύριος ο ίδιος, του χώρου που καταλαμβάνω!».

Παρόμοια προσπάθεια έγινε και στη Μυτιλήνη. «Το Νοσοκομείο Μυτιλήνης περνά στη διαχείριση αυτών που χρόνια τώρα το στηρίζουν με τον ιδρώτα τους και προσπαθούν κάτω από αντίξοες συνθήκες να προσφέρουν το αγαθό της υγείας στο λεσβιακό λαό. Θα διασφαλίσουμε πρώτα από όλα την άριστη ιατρική και νοσηλευτική φροντίδα των ασθενών και την δωρεάν πρόσβαση των ασθενών στα τακτικά εξωτερικά ιατρεία. Κάθε εργαζόμενος εκτός από την 8ωρη εργασία του προσφέρει επιπλέον, όσο χρόνο χρειαστεί για την επιτυχία της κατάληψης. Περνάμε το μήνυμα ότι οι εφαρμοζόμενες πολιτικές δεν έχουν την λαϊκή συναίνεση, και ότι ο δικός μας μονόδρομος μάς υποχρεώνει να τις ανατρέψουμε» ανέφερε η ανακοίνωση της Επιτροπής Κατάληψης.

Στο χώρο των ΜΜΕ υπήρξαν δύο μεγάλα παραδείγματα. Οι εργαζόμενοι, δημοσιογράφοι και τεχνικοί, προχώρησαν σε κατάληψη του Άλτερ για να πληρωθούν τα δεδουλευμένα τους από τον Κουρή και για να κρατήσουν τις δουλειές τους. Δεν έμειναν μόνο εκεί. Αρχικά, έβαζαν ενημερωτικές κάρτες για την απεργία τους και για να ζητήσουν υποστήριξη, αλλά στη συνέχεια προχώρησαν ακόμα παραπέρα. Έκαναν απεργιακές εκπομπές με καλεσμένους εκπροσώπους σωματείων και συλλογικοτήτων και έστειλαν συνεργείο για να καλύψει κινητοποίηση των Χαλυβουργών στην Ελευσίνα.

Ενημέρωση

Παράδειγμα εργατικού ελέγχου στην ενημέρωση ήταν και οι προσπάθειες των εργαζόμενων στην Ελευθεροτυπία. Έβγαλαν δύο απεργιακά φύλλα τα οποία είχαν φοβερή αποδοχή (πάνω από 30 χιλιάδες πωλήσεις). Ο Μωυσής Λίτσης σε συνέντευξη του στην ΕΑ τόνιζε «με αυτό το φύλλο θέλουμε να καλύψουμε και τη δημιουργική μας ανάγκη, να εξακολουθήσουμε να είμαστε μπροστάρηδες στην ενημέρωση.

Και ίσως αυτό να είναι ένα πετυχημένο πείραμα, εάν το συνειδητοποιήσουν όλοι οι εργαζόμενοι στην Ελευθεροτυπία και παρά έξω, ότι δεν είναι ένα φύλλο με περιορισμένη διάρκεια, δηλαδή όσο ενδεχομένως κρατάει η απεργία μας, αλλά ότι μπορεί να γίνει το πρόκριμα για να βγάλουμε πλέον οι εργαζόμενοι της Ελευθεροτυπίας μια πραγματικά δικιά μας εφημερίδα, Ελευθεροτυπία των Εργαζόμενων ή όπως αλλιώς μπορεί να λέγεται από την οποία θα βγάζουμε το ψωμί μας».

Η κατάληψη του Άλτερ είχε κινδυνεύσει να μείνει χωρίς ρεύμα όταν η Διοίκηση της ΔΕΗ κάνοντας πλάτες στον Κουρή επιχείρησε να το κόψει στέλνοντας συνεργείο έξω από το κτίριο του καναλιού στο Περιστέρι. Δεν υπολόγισε όμως το συνδικάτο των εργαζόμενων στη ΔΕΗ. Μέλη της ΓΕΝΟΠ μαζί με άλλους εργαζόμενους της περιοχής περιφρούρησαν το χώρο και τελικά η διακοπή έμεινε στα χαρτιά.

Οι εργαζόμενοι της ΔΕΗ είχαν δώσει ένα ακόμα παράδειγμα. Έκαναν κατάληψη στο Κέντρο Έκδοσης Εντολών Διακοπής Ρεύματος στο Χολαργό με στόχο να μπλοκάρουν το χαράτσι της κυβέρνησης και να μην κοπεί το ρεύμα σε κανένα σπίτι. Η πρωτοβουλία τους ξεσήκωσε κύμα ενθουσιασμού και συμπαράστασης, ενώ η κυβέρνηση σε πανικό επέλεξε να εκκενώσει το χώρο με τα ΜΑΤ συλλαμβάνοντας συνδικαλιστές και συμπαραστάτες.

Ανάλογη πρωτοβουλία πάρθηκε τις τελευταίες μέρες από τους εργαζόμενους στο ΜΕΤΡΟ και τα άλλα μέσα σταθερής τροχιάς που κατέβηκαν σε απεργία όχι μόνο ενάντια στις περικοπές στους μισθούς τους, αλλά με βασικό αίτημα την μείωση του κόστους του εισιτηρίου στο 1 ευρώ και την δωρεάν μετακίνηση φοιτητών, μαθητών, ανέργων και των χαμηλοσυνταξιούχων.

Μέσα στην άνοδο της εργατικής αντίστασης άνθισαν και πρωτοβουλίες, όπως του «κινήματος της πατάτας», όπως το ονόμασαν. Μια πρωτοβουλία αγροτών από διάφορες περιοχές που προσπάθησαν να παρακάμψουν τους μεσάζοντες και να προσφέρουν φτηνά τρόφιμα στους κατοίκους της Αθήνας, του Πειραιά και άλλων πόλεων.

Όλες οι παραπάνω κινήσεις αναπτύχθηκαν ανάμεσα στις 20 Πανεργατικές Απεργίες που έχουν αναγκαστεί να κηρύξουν ΓΣΕΕ και ΑΔΕΔΥ, στις συγκλονιστικές απεργίες στη Χαλυβουργία και τους Δήμους, στις καταλήψεις των Υπουργείων και δεκάδων άλλων χώρων, στις μάχες σε μικρότερα εργοστάσια, όπως τα αλουμινάδικα στο Περιστέρι.

Χρειάζεται να μην τις ξεχνάμε καθώς είναι πολύτιμες παρακαταθήκες για το άμεσο μέλλον. Έδειξαν με καθαρό τρόπο σε εκατομμύρια εργαζόμενους ότι κοινό μας συμφέρον είναι η σύγκρουση με τις κυβερνήσεις, την τρόικα και τους καπιταλιστές.

Εργατικές επιτροπές

Ταυτόχρονα, αποκάλυψαν την τεράστια δύναμη που διαθέτει η εργατική τάξη κάτω από την πίεση της οποίας κατέρρευσαν Παπανδρέου και Παπαδήμος. Μπορεί οι κυβερνήσεις τους να ψήφιζαν τα Μνημόνια μέσα στους τέσσερις τοίχους της Βουλής, αλλά χρειάστηκαν θυελλώδεις συγκρούσεις για να καταφέρουν να περάσουν ελάχιστα από αυτά που έχουν ψηφίσει. Από τις ιδιωτικοποιήσεις των ΔΕΚΟ μέχρι τους νόμους για την τριτοβάθμια εκπαίδευση, υπάρχουν πολλά παραδείγματα πετυχημένης αντίστασης.

Καθήκον της αριστεράς είναι να θυμίζει αυτά τα συμπεράσματα και να στηρίζει τις πρωτοβουλίες που αναπτύσσονται στη βάση των εργαζόμενων. Να τις καλύπτει οργανωτικά και πολιτικά από τις επιθέσεις που δέχονται τόσο από την άρχουσα τάξη, όσο και από τα εργαλεία τους. Από τα ΜΜΕ και τους πληρωμένους κονδυλοφόρους μέχρι τη μάχη απέναντι στη διάσπαση της εργατικής τάξης με το ρατσισμό. Για αυτό η μάχη για να φτιαχτούν σε όλους τους χώρους δουλειάς εργατικές επιτροπές ή επιτροπές αγώνα είναι βήμα προς την κατεύθυνση του εργατικού ελέγχου.

Το τεύχος 90 του περιοδικού Σοσιαλισμός από τα Κάτω θυμίζει το ρόλο που έπαιξε το κίνημα των εργοστασιακών επιτροπών πριν από την Επανάσταση του Οκτώβρη το 1917.

Σε μια σειρά εργοστάσια που έκλειναν ή γίνονταν απολύσεις οι εργάτες συγκροτούσαν επιτροπές αρχικά για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων τους, αλλά στη συνέχεια έρχονταν σε σύγκρουση με τα αφεντικά στα ζητήματα της παραγωγής. Ξεκίνησε να υπάρχει ένα είδος «δυαδικής εξουσίας» μέσα σε κάθε εργοστάσιο, μέσα σε κάθε χώρο δουλειάς.

Η 1η Συνδιάσκεψη των εργοστασιακών επιτροπών έγινε στις 30 του Μάη του 1917 και κατέληξε μετά από πρόταση των Μπολσεβίκων σε απόφαση που ανέφερε ότι ο στόχος ήταν να πάρουν οι εργάτες «τον πλήρη έλεγχο της παραγωγής και διανομής αγαθών».

Αυτές οι πρωτοβουλίες των επαναστατών έπαιξαν κρίσιμο ρόλο στους επόμενους μήνες όπου το ζήτημα της «δυαδικής εξουσίας» παίχτηκε στο κεντρικό πολιτικό επίπεδο. Οι Μπολσεβίκοι κατάφεραν να κερδίσουν στις επαναστατικές ιδέες την πλειοψηφία των Σοβιέτ και να οδηγήσουν την εργατική τάξη στην νικηφόρα επανάσταση.

Γι’ αυτό η κατεύθυνση του εργατικού ελέγχου είναι πολύτιμη. Μπορεί να δώσει λύσεις στις μάχες που έχουμε εδώ και τώρα: να σταματήσουμε τις περικοπές, να κρατήσουμε ανοιχτά τα νοσοκομεία και τα σχολεία, να διαγράψουμε το χρέος, να γκρεμίσουμε την κυβέρνηση και την τρόικα. Όμως, δεν έχει να κάνει σε τίποτα με τη διαχείριση του καπιταλισμού.

Αντίθετα, ανοίγει την προοπτική την εξουσία-οικονομική και πολιτική- να την πάρουν οι ίδιοι οι εργάτες. Να πάρουν το κουμάντο της κοινωνίας αυτοί που παράγουν τον πλούτο και να τον μοιράζουν ανάλογα με τις ανάγκες μας και όχι με βάση το κέρδος του τρελοκομείου που λέγεται καπιταλισμός.


Μπορείτε να τα βρείτε στο Μαρξιστικό Βιβλιοπωλείο