Στις 12 Νοέμβρη 1993, δέκα χιλιάδες μαθητές διαδήλωσαν στο κέντρο της Αθήνας με σύνθημα “να κλείσουν τα γραφεία της Χρυσής Αυγής”. Ήταν μια απάντηση στις φασιστικές επιθέσεις του προηγούμενου διαστήματος, με αποκορύφωμα τη χάραξη σβάστικας στο μέτωπο μιας μαθήτριας του Πολυκλαδικού Λυκείου Αμπελοκήπων.
Κι όμως, μόλις τον προηγούμενο χρόνο μαθητές είχαν κατέβει, επίσης κατά χιλιάδες, στα συλλαλητήρια για το Μακεδονικό. Το Φλεβάρη και το Δεκέμβρη του 1992, σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα αντίστοιχα, έγιναν ομιλίες για το Μακεδονικό στα σχολεία, ενώ στη συνέχεια τα σχολεία έκλεισαν και η μετακίνηση προς τα συλλαλητήρια με λεωφορείο και ΚΤΕΛ ήταν δωρεάν. Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, η Εκκλησία και τα ΜΜΕ τα έπαιξαν όλα για όλα στο Μακεδονικό και έδωσαν για πρώτη φορά δημόσιο χώρο στους φασίστες.
Ωστόσο, η αντιφασιστική κινητοποίηση δεν έπεσε από τον ουρανό. Το μαθητικό κίνημα όλο το προηγούμενο διάστημα έδινε μάχες για να υπερασπιστεί την Παιδεία. Οι καταλήψεις της περιόδου 1990-1993 ήταν μέρος ενός συνολικότερου κινήματος που γκρέμισε τη Νέα Δημοκρατία το 1993, ενώ οι μαθητές συνέχισαν να παλεύουν και ενάντια στην κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ που ακολούθησε.
Με το βήμα που τους έδωσαν τα εθνικιστικά συλλαλητήρια οι νεοναζί έκαναν μια σειρά επιθέσεις: σε αριστερές οργανώσεις, σε μετανάστες, σε σχολεία και καταληψίες. Όπως έγραφε η Εργατική Αλληλεγγύη, τ.114 (17/11/93): “Στη διάρκεια των μαθητικών καταλήψεων τον Γενάρη του '93 μέλη της Χρυσής Αυγής πέταξαν μολότοφ στο 2ο ΤΕΛ Πάτρας. Το ίδιο βράδυ χάραξαν με γυαλί μια σβάστικα στο χέρι ενός μαθητή φωνάζοντας 'για να δούμε, θα ξανακάνεις κατάληψη;' […] Η χρηματοδότησή τους από τα μυστικά κονδύλια του υπουργείου Εξωτερικών σήμερα είναι κοινό μυστικό. Οι σχέσεις τους με τον κομματικό μηχανισμό της ΝΔ αποκαλύφθηκαν. […] 'Χρυσαυγίτες που ανήκαν στη ΝΟΠΟ... του πρότειναν να παρακολουθήσει 5 συναντήσεις στα γραφεία τους με αμοιβή 5.000δρχ και μια πεταλούδα (στιλέτο). Φυσικά αρνήθηκε... Έτσι στρατολογούν στα σχολεία. Όμως δε θα περάσουν' [καταγγέλλει μαθητής του 4ου Λύκειου Περιστεριού]”.
Η μάχη για δημόσια και δωρεάν Παιδεία πάει χέρι – χέρι με τη μάχη ενάντια στο φασισμό. Το μαθητικό κίνημα μπορεί να κάνει αυτή τη σύνδεση και να πετυχαίνει νίκες. Οι μαθητές έχουν ήδη δώσει μάχες μέσα στα ίδια τα σχολεία, για την υποδοχή των προσφυγόπουλων και την απομόνωση των μεταμφιεσμένων σε “αγανακτισμένους γονείς” φασιστών. Έτσι μπορούν να συνεχίσουν τη μάχη και ενάντια στους μεταμφιεσμένους σε “πατριώτες μαθητές” φασίστες. Ενωμένοι με το ευρύτερο αντιφασιστικό κίνημα.

