Το κίνημα επιμένει

Μικρό είναι το μάτι τους, όχι το απεργιακό κίνημα. Μέσα στη δεύτερη βδομάδα του Ιούλη, τη Δευτέρα το Πεντάγωνο ήταν πολιορκημένο από απεργούς της ΠΥΡΚΑΛ, την Τρίτη εργαζόμενοι στους Δήμους έκλειναν τα Δημαρχεία ενώ το Μετρό λειτούργησε μόνο με τον εκβιασμό της «τυφλής» Δικαιοσύνης που είδε την απεργία των εργαζόμενων σαν παράνομη. Την Τετάρτη συνεδριάζει η ΟΕΝΓΕ για την κήρυξη απεργίας στα Νοσοκομεία και την Πέμπτη απεργεί η ΑΔΕΔΥ και πολιορκεί ξανά τη Βουλή για το Ασφαλιστικό των δημοσίων υπαλλήλων. Η συγκέντρωση απεργών έξω από τη Βουλή την περασμένη Πέμπτη, τη μέρα της Πανεργατικής, ήταν η μεγαλύτερη σε όγκο και διάρκεια, παρά την απουσία του ΠΑΜΕ και των ηγεσιών ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ.

Το κίνημα επιμένει και ο πρώτος λόγος για αυτό είναι ασφαλώς η οργή για τα αίσχη που φέρνουν οι επιθέσεις Παπανδρέου - Παπακωνσταντίνου σε όλους τους χώρους. Η πολυδιαφημισμένη μείωση του ελλείμματος οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στην άρνηση πληρωμών του Υπουργείου Οικονομικών σε βάρος εργαζόμενων που μένουν απλήρωτοι και σε βάρος υπηρεσιών που στερούνται ακόμη και τα στοιχειώδη. Νοσοκομεία χωρίς γάζες και υπηρεσίες καθαριότητας χωρίς προσωπικό είναι το μυστικό της φόρμουλας των δυο Παπα. Όσο για την αύξηση του ΦΠΑ το μόνο που πέτυχε είναι να ροκανίζει ο πληθωρισμός τα κομμένα μεροκάματα με ρυθμό σχεδόν 6%, ενώ τα έσοδα του προϋπολογισμού ανέβηκαν μόνο 1,5%.

Πολιτικός παράγοντας

Εκτός από την οργή των εργαζόμενων, όμως, η επιμονή του απεργιακού κινήματος χρειάζεται και έναν πολιτικό παράγοντα που το στηρίζει και αυτό είναι η δράση της αντικαπιταλιστικής αριστεράς.

Μήνες τώρα, η κυβέρνηση με τον Πάγκαλο και τον Χρυσοχοϊδη μπροστά επιτίθεται στην Αριστερά και σιγοντάρει τους νέους συμμάχους της στο ΛΑΟΣ. Αυτή η ανίερη συμμαχία προσπαθεί να αποπροσανατολίσει την οργή του κόσμου και να τη στρέψει σε αυτογκόλ. Άλλοτε κατηγορεί τις απεργιακές φρουρές του ΠΑΜΕ ότι διώχνουν τους τουρίστες, άλλοτε συκοφαντεί τον ΣΥΡΙΖΑ ότι πριμοδοτεί τους κουκουλοφόρους που μπαχαλεύουν απεργιακά συλλαλητήρια και σχεδόν μόνιμα στοχοποιεί τους «λαθρομετανάστες» σαν υπεύθυνους για όλα τα προβλήματα.

Τα αντιρατσιστικά συλλαλητήρια που υπερασπίζονται τους μετανάστες είναι ασπίδα για όλο το εργατικό κίνημα ενάντια σε αυτές τις επιθέσεις. Αυτό ισχύει και για το συλλαλητήριο της ερχόμενης Τρίτης που καλούν η Ένωση Μεταναστών Εργατών μαζί με την ΚΕΕΡΦΑ και μια σειρά συνδικάτα.

Η αντικαπιταλιστική αριστερά έχει πρωτοστατήσει σε αυτό το μέτωπο, και όχι μόνο. Κάθε απεργός που συμμετείχε έστω και σε ένα συλλαλητήριο ξέρει ότι ο χώρος της αντικαπιταλιστικής αριστεράς ήταν και είναι μπροστάρης και στις απεργίες και στην αιχμή των αιτημάτων και των συνθημάτων του κινήματος. Οι συνελεύσεις και εκδηλώσεις που οργανώνει η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, με κορυφαία αυτή τη στιγμή τη συγκέντρωση στη Γεωπονική αυτή την Τετάρτη, είναι το απαραίτητο σημείο συνάντησης των αγωνιστών που αγωνιούν για τη συνέχεια του κινήματος. Τώρα είναι η στιγμή για να γίνουν μέλη στην ΑΝΤΑΡΣΥΑ και να δώσουν ώθηση στις πρωτοβουλίες για στάση πληρωμών του χρέους.

Ο Παπανδρέου μπορεί να κάνει διακοπές παριστάνοντας ότι οργανώνει συμπόσια για την οικονομία. Οι μαχητές του απεργιακού κινήματος επιμένουν απεργιακά και δίνουν μάχες για να φτάσουν οι αντικαπιταλιστικές ιδέες σε κάθε χώρο δουλειάς.


Μια κυβέρνηση πολιτικά εξουθενωμένη. Η ψήφιση του ασφαλιστικού δεν είναι τίποτε άλλο από μια πύρρειος νίκη. 

Στα γκάλοπ που βγήκαν στη δημοσιότητα το σαββατοκύριακο, το νομοσχέδιο για το ασφαλιστικό με το ζόρι καταφέρνει να εξασφαλίσει ένα 10% θετικής γνώμης. Στα ποσοστά για την πρόθεση ψήφου, σε όλες ανεξαιρέτως τις δημοσκοπήσεις το ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται να έχει χάσει σχεδόν τη μισή του εκλογική δύναμη, περίπου 20 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ ακόμα και μαζί με τη ΝΔ δεν μπορούν να ξεπεράσουν ούτε το 50%.

Η κυβέρνηση δεν έχει καμιά απολύτως νομιμοποίηση για να ψηφίζει το ασφαλιστικό και οποιοδήποτε νομοσχέδιο. Είναι χαρακτηριστική, σε σχέση με αυτό, η πρόταση του υπουργού Δικαιοσύνης Καστανίδη για βουλευτικές εκλογές το φθινόπωρο: «Υπάρχει ανάγκη δημοκρατικής νομιμοποίησης. Εάν δεν υπάρξει αυτό ίσως μία γενναία κυβέρνηση να έχει σώσει τη χώρα αλλά για τα επόμενα 30 χρόνια δε θα υπάρχει κεντροαριστερά».

Την ίδια στιγμή, οι υπουργοί της «γενναίας» κυβέρνησης έχουν να αντιμετωπίσουν προβλήματα πολύ πιο άμεσα, πώς δηλαδή θα προχωρήσουν στην πράξη οι νόμοι και οι εξαγγελίες τους - τι θα γίνει, για παράδειγμα, με την υλοποίηση του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων: Την κοινή φωτογράφηση και τα χαμόγελα για το θεαθήναι ανάμεσα στον Παπακωσταντίνου και τον Ρέππα, μετά από την πρώτη κόντρα για διαρροές ενδεχόμενης ιδιωτικοποίησης των αστικών συγκοινωνιών από το υπουργείο Οικονομικών, ακολούθησε δεύτερος γύρος με τον Παπακωσταντίνου να επιμένει ότι «δεν μπορεί τα ανεξέλεγκτα ελλείμματα των ΔΕΚΟ να πληρώνονται πλέον από τους φορολογούμενους» κάνοντας λόγο για εργαζόμενους της ΕΘΕΛ που παίρνουν μισθό 6.000 και 7.000 ευρώ. 

Αντάλλαγμα

Στην ψήφιση του ασφαλιστικού, η κυβέρνηση κατάφερε να εκτονώσει την κρίση αποσύροντας τα αντεργατικά άρθρα για τον ΟΜΕΔ, με αντάλλαγμα την προσφορά-ξεπούλημα του Παναγόπουλου για υπογραφή ΕΓΣΣΕ με τον ΣΕΒ για πάγωμα των μισθών. Όμως η δυνατότητα των Παναγόπουλων να κάνουν τέτοιου τύπου συμβιβασμούς, στενεύει όλο και περισσότερο, καθώς εκφράζεται η αντίσταση από τα κάτω. 

Η υλοποίηση του πρώτου πακέτου μέτρων σκοντάφτει στη σθεναρή αντίσταση των γιατρών, των εκπαιδευτικών, των οδηγών των λεωφορείων που, ό, τι και να λέει ο Παπακωσταντίνου, δεν πρόκειται να αποδεχτούν να δουλεύουν απλήρωτοι, ούτε να δουν την Υγεία, την Παιδεία, τις Συγκοινωνίες να διαλύονται και να ιδιωτικοποιούνται. 

Είναι αυτή η δύναμη των μεγάλων δυνατών συνδικάτων, της οργανωμένης εργατικής τάξης, που τρομάζει το Ρέππα και τον κάνει να μιλά για «υπεράσπιση του δημόσιου χαρακτήρα των συγκοινωνιών». Ξέρει πολύ καλά ότι έστω και ένας κλάδος, να σπάσει τον έλεγχο της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας και να βγει στην κόντρα, θα λειτουργήσει σαν ντόμινο - και η κυβέρνηση είναι τόσο εύθραυστη που δεν θα μπορέσει να αντέξει τη σύγκρουση. Από την άλλη, η κυβέρνηση και ο Παπακωσταντίνου πιέζουν γιατί ξέρουν πολύ καλά ότι αν ανοίξει ένας κύκλος συμβιβασμών, όλες οι εξαγγελίες και οι νόμοι που ψηφίζουν, αργά ή γρήγορα θα πάνε περίπατο, θα είναι κενό γράμμα. Μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα, δηλαδή.

Στην κυβέρνηση, όλοι ξέρουν ότι η πλειοψηφία των 159 βουλευτών είναι πιο εύθραυστη και από την πλειοψηφία των 151 του Καραμανλή. Αυτή είναι η στιγμή για να απλώσουμε την ανταρσία σε κάθε εργασιακό χώρο, σε κάθε σωματείο, σε ολόκληρη την κοινωνία αντιπαραθέτοντας στο Σταθεροποιητικό Πρόγραμμα και το Μνημόνιο, το αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα της εργατικής τάξης.


Οι αγώνες μπορούν να νικάνε

Μετά εφτά γενικές απεργίες σε λιγότερο από έξι μήνες, σε όλους τους εργατικούς χώρους ανοίγει το ζήτημα της συνέχειας του αγώνα. Μπορούν να συνεχίσουν οι απεργίες; Μπορούν να κλιμακωθούν; Ή μήπως ό,τι και να κάνουμε, η επίθεση της κυβέρνησης και της τρόικας δεν ανατρέπεται;

Δεν είναι λίγοι αυτοί που μπορεί να απαντήσουν ότι πλέον είναι αργά, τα μέτρα πέρασαν. Ολα. Οι περικοπές στους μισθούς και τις συντάξεις, ο Καλλικράτης, το ασφαλιστικό. Οι αγώνες μπορεί να είναι δίκαιοι και αναγκαίοι, αλλά δυστυχώς δεν έχουν αποτέλεσμα. Ιδιαίτερα μετά και την ψήφιση του ασφαλιστικού, κατά την οποία η κυβέρνηση κατάφερε να ξεπεράσει ακόμα και τις εσωτερικές της αντιπαραθέσεις, ακούγονται σαν λογικά επιχειρήματα. Οι ηγεσίες των συνδικάτων που προβάλουν ως επόμενο σταθμό του κινήματος τη διαδήλωση στη ΔΕΘ, στις αρχές Σεπτέμβρη, ενισχύουν με αυτή την αναμονή την αίσθηση ότι οι απεργίες δεν μπορούν να νικήσουν.

Κι όμως, η κυβέρνηση μόνο νικητής δεν μπορεί να χαρακτηριστεί από τη μέχρι τώρα αναμέτρησή της με τους εργαζόμενους. Ο ισχυρισμός ότι οι απεργίες έδειξαν τα όριά τους, είναι λαθεμένος.

Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα έρχεται από τους εργαζόμενους της ΕΘΕΛ. Την 1η Ιούλη, οι οδηγοί των μπλε λεωφορείων ανέβασαν χειρόφρενα όταν η κυβέρνηση τόλμησε να καθυστερήσει για δύο μέρες την καταβολή των μισθών τους. Απείλησαν ότι η απεργία θα είναι διαρκείας και νέκρωσαν την Αττική. Μέχρι το μεσημέρι της ίδιας μέρας, ο Παπακωνσταντίνου είχε βρει τα λεφτά για τους μισθούς, δείχνοντας εμφανώς την αδυναμία του να τα βάλει μαζί τους. Η απεργιακή κινητοποίηση νίκησε και θύμισε σε υπουργούς και βουλευτές ποιον αντίπαλο θα αντιμετωπίσουν τα σχέδια ιδιωτικοποίησης των λεωφορείων. Δεν είναι τυχαία η αντιπαράθεση Παπακωνσταντίνου - Ρέππα που ξεκίνησε από εκείνη τη στιγμή και συνεχίζεται μέχρι σήμερα.

Επισχέσεις

Στα νοσοκομεία, αν υπάρχει ένας λόγος που οι γιατροί συνεχίζουν να πληρώνονται τις δεδουλευμένες εφημερίες τους χωρίς περικοπές ή που τα προγράμματα των εφημεριών συνεχίζουν να είναι ασφαλή -εξακολουθούν να βγαίνουν σύμφωνα με τις ανάγκες των ασθενών και όχι σύμφωνα με τα μειωμένα κονδύλια του υπουργείου όπως ήθελε η Ξενογιανακοπούλου- αυτός είναι το κίνημα των επισχέσεων εργασίας των γιατρών. 

Πρακτικά, από το Μάρτη μέχρι σήμερα, οι επισχέσεις έχουν εξασφαλίσει ότι μεγάλο μέρος των περικοπών για την δημόσια υγεία δεν έχει περάσει. 

Στην ΕΡΤ η κυβέρνηση αποφάσισε ότι θα απολύσει 1100 συμβασιούχους δηλώνοντας πλήρη αδιαφορία για το μέλλον τους. Μετά από πολυήμερες απεργιακές κινητοποιήσεις που έφτασαν σε κατάληψη του κτιρίου, αναγκάστηκε να εφεύρει τροπολογία που αναγνωρίζει την εργασιακή τους εμπειρία. Αν το Σωματείο δεν έκλεινε τις κινητοποιήσεις, η επόμενη υποχώρηση θα μπορούσε να είναι ακόμα πιο μεγάλη.

Στις αρχές Μάρτη, ήταν οι εργαζόμενοι της πρώην Ολυμπιακής που βγήκαν στο δρόμο ενάντια στην απόφαση της κυβέρνησης να τους κόψει, στα πλαίσια του Προγράμματος Σταθερότητας, τις αποζημιώσεις της απόλυσής τους. Η δεκαήμερη κατάληψή τους στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους έληξε μετά από δέσμευση της κυβέρνησης ότι τα λεφτά θα καταβληθούν χωρίς καμιά περικοπή. Το γεγονός ότι η υποχώρηση αυτή θάφτηκε -με εξαίρεση κάποιες γκρίνιες στις οικονομικές στήλες των μεγάλων εφημερίδων ότι η κυβέρνηση δεν τηρεί τις υποχρεώσεις της προς την τρόικα και κάνει παροχές- έχει εξήγηση: θα έδινε αυτοπεποίθηση σε όλους τους εργαζόμενους.

Το ίδιο συνέβη και στη ΔΕΗ. Η απειλή των εργαζόμενων για απεργία διαρκείας δεν έφερε μόνο υποσχέσεις για προσλήψεις αλλά εξασφάλισε και 150 εκατομμύρια ευρώ για το ασφαλιστικό ταμείο των εργαζόμενων ως αντιστάθμισμα των απωλειών από τις περικοπές που φέρνουν τα νέα μέτρα. Οι εφημερίδες είτε οργιάζουν για το πώς μπορεί η διοίκηση της ΔΕΗ σε μια τέτοια κρίσιμη οικονομική περίοδο να αποφασίζει ενίσχυση του ασφαλιστικού ταμείου των εργαζόμενων (φαίνεται μόνο οι τράπεζες έχουν δικαίωμα να επιδοτούνται αυτή την περίοδο), είτε επιτίθενται στους συνδικαλιστές ότι απέκρυψαν αυτή την πληροφορία από τους υπόλοιπους εργαζόμενους λειτουργώντας συντεχνιακά που δεν είναι παρά γελοία προσπάθεια διάσπασης των εργατών. Γεγονός παραμένει ότι η κυβέρνηση αναγκάζεται να βρίσκει λεφτά για να σταματάει τις απεργίες κι αυτό δείχνει τη δύναμη των αγώνων.

Δεν υπάρχει κινητοποίηση που να μην δημιούργησε τεράστιο πρόβλημα στην κυβέρνηση. Οταν οι εργαζόμενοι στο Εθνικό Τυπογραφείο ξεκίνησαν απεργία και κατάληψη του κτιρίου, εμποδίζοντας το Πρόγραμμα Σταθερότητας να τυπωθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, η κυβέρνηση αναγκάστηκε να υποσχεθεί ότι δε θα κόψει τα επιδόματα των εργαζόμενων. Ακόμα και η πρόσφατη αποχή των καθηγητών από τα βαθμολογικά κέντρα, δημιούργησε νευρικό κλονισμό με την κυβέρνηση να προσπαθεί να βάλει τους εκπαιδευτικούς σε κόντρα με τους μαθητές και τους γονείς τους.

Ρωγμές

Στην πραγματικότητα, η «αποφασιστικότητα» του Γιώργου Παπανδρέου και της κυβέρνησης να περάσουν τα μέτρα, είχε ρωγμές όταν ένας κλάδος ξεπερνούσε το όριο της συμμετοχής στις πανεργατικές και έδειχνε σημάδια κλιμάκωσης του αγώνα. Ιδιαίτερα όταν η απειλή της κλιμάκωσης ερχόταν από μεγάλα και δυνατά συνδικάτα, όπως η ΓΕΝΟΠ ή το Συνδικάτο ΟΑΣΑ, οι κωλοτούμπες ήταν εμφανείς. Οπου οι αγώνες προχώρησαν ένα βήμα παρακάτω, οι αγριάδες της κυβέρνησης έγιναν εξαιρέσεις, υποχωρήσεις και τροπολογίες...

Ο αντίκτυπος των αγώνων ήταν πολύ μεγάλος και είχε συνέπειες και στο εσωτερικό της κυβέρνησης. Οι διαφωνίες ανάμεσα σε υπουργούς και βουλευτές για τα νέα σκληρά μέτρα και αν είναι σωστό να τα χρεωθεί το ΠΑΣΟΚ σαν κόμμα, πιθανά θα υπήρχαν και χωρίς τις απεργίες. Ομως ήταν οι μεγάλες πανεργατικές -με κορυφαία την 5 Μάη, τη μεγαλύτερη γενική απεργία από τη Μεταπολίτευση- που οδήγησαν τρεις βουλευτές του ΠΑΣΟΚ εκτός κοινοβουλευτικής ομάδας. Ηταν η δυναμική συνέχεια στις 20 Μάη και τις 29 Ιούνη που το ασφαλιστικό ψηφίστηκε μέσα Ιούλη και όχι το Μάη όπως ήταν προγραμματισμένο και μάλιστα, μέχρι τελευταία στιγμή, χωρίς την βεβαιότητα ότι δε θα υπάρξουν νέες διαρροές από βουλευτές του ΠΑΣΟΚ.

Οι αγώνες των τελευταίων έξι μηνών έφεραν ανατροπές σε όλα τα επίπεδα. Στα ποσοστά των κομμάτων: οι απεργίες έχουν φέρει το ΠΑΣΟΚ μόλις εννιά μήνες μετά τις εκλογές στο 25% και τη ΝΔ στο 16%! Στην άποψη για την ΕΕ: οι απεργίες έχουν οδηγήσει το 70% που μέχρι πριν μερικούς μήνες πίστευε ότι η συμμετοχή στην ΕΕ είναι προς όφελος της χώρας, τώρα να δηλώνει ότι πρέπει να βγούμε. Στα αιτήματα: οι απεργίες έχουν προχωρήσει το κίνημα από το «κάτω τα μέτρα» και «την κρίση να την πληρώσουν αυτοί που τη δημιούργησαν» να προβάλει συνολικές εναλλακτικές όπως «στάση πληρωμών του χρέους» και «κρατικοποίηση των τραπεζών με εργατικό έλεγχο».

Οι αγώνες έχουν αποτέλεσμα, οι απεργίες μπορούν να νικήσουν. Αυτό που χρειάζεται είναι η οργάνωσή τους και η κλιμάκωσή τους κόντρα σε όσους προσπαθούν να τους βάλουν φρένο.