Κάτω από αυτές τις πιέσεις, οι υπουργοί της ΕΕ συζητούν πλέον ανοιχτά ότι χρειάζεται μια πρωτοβουλία «αναδιάρθρωσης» του χρέους. Ο Παπανδρέου και ο Παπακωνσταντίνου μπορεί να λένε δημόσια ότι αποκλείουν κάθε τέτοια περίπτωση, αλλά η κυβέρνηση συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση αυτού του επόμενου βήματος διαχείρισης της κρίσης. Ο σύμβουλος του πρωθυπουργού και πρώην Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Λουκάς Παπαδήμος δήλωσε ότι υπάρχουν πολλές μορφές αναδιάρθρωσης και μια από αυτές (η επιμήκυνση) θα μπορούσε να ταιριάζει στην ελληνική περίπτωση.
Ήδη ο Πρόεδρος της ΕΕ φαν Ρόμπαϊ βρίσκεται στην Αθήνα και είναι φανερό ότι οι συναντήσεις του με τον Παπούλια, τον Παπανδρέου και τον Σαμαρά δεν γίνονται για να μιλήσουν για τον καιρό.
Το πρώτο πράγμα που χρειάζεται να έχουμε ξεκάθαρο είναι ότι το πέρασμα από το «Μνημόνιο» στην «αναδιάρθρωση» δεν θα είναι κάποια βελτίωση της διαχείρισης, όπως ετοιμάζονται να μας το παρουσιάσουν.
Η λέξη επιμήκυνση που χρησιμοποίησε ο Παπαδήμος παραπέμπει στη φιλολογία που μας σερβίρισαν όταν η τελευταία Σύνοδος Κορυφής της ΕΕ αποφάσισε ότι η Ελλάδα μπορεί να χρειαστεί περισσότερα χρόνια για να ξεπληρώσει το δάνειο των 110 δις που πήρε από το ΔΝΤ και την ΕΕ με το περσινό Μνημόνιο. Αυτό το σενάριο είχε παρουσιαστεί σαν «ανάσα» για την Ελλάδα, αλλά ήδη αποδεικνύεται ότι δεν ήταν αρκετό και ψάχνουν για νέες «ανάσες».
Η «επιμήκυνση» για την οποία γίνεται λόγος τώρα αφορά όλο το ελληνικό δημόσιο χρέος και σημαίνει ότι θα γίνει μια νέα συμφωνία ανάμεσα στην ελληνική κυβέρνηση και στους τραπεζίτες, ντόπιους και διεθνείς, που έχουν στα θησαυροφυλάκιά τους ελληνικά ομόλογα. Τα ομόλογα αυτά, που τώρα κινδυνεύουν να γίνουν κουρελόχαρτα λόγω της κρίσης, θα διατηρήσουν την αξία τους και το ελληνικό δημόσιο θα υποχρεωθεί να πληρώνει τους τόκους τους για πολλά χρόνια (όσο τραβήξει η επιμήκυνση), με αντάλλαγμα τη δυνατότητα να ξεπληρώνεται το χρέος σε περισσότερες δόσεις.
Οι ίδιοι «σωτήρες» που πέρσι μας έλεγαν ότι με τα προγράμματα λιτότητας του Μνημόνιου μας «βοηθούν» να μειώσουμε το χρέος και να ξεφύγουμε από την κρίση, τώρα ετοιμάζονται να μας πουν ότι η σωτηρία είναι να διαιωνίσουμε το χρέος και να φορτωθούμε την υποχρέωση να πληρώνει ο προϋπολογισμός ακόμα περισσότερους τόκους για άγνωστο πόσα χρόνια ακόμα.
Πιο πολλά, επ’αόριστο
Πριν ξεσπάσει η τωρινή κρίση, ο ελληνικός προϋπολογισμός έδινε κάτω από 10 δις ευρώ το χρόνο για τόκους. Το Μνημόνιο μας έφτασε κοντά στα 20 δις το χρόνο, υποτίθεται για λίγα χρόνια. Τώρα βάζουν πλώρη να μας φορτώσουν ακόμα πιο πολλά επ’ αόριστο.
Η αλήθεια, λοιπόν, είναι ότι η δική τους διαχείριση της κρίσης απέτυχε και ετοιμάζονται να ρίξουν τα βάρη και της νέας αποτυχίας τους στις πλάτες των εργαζόμενων. Υπάρχει εναλλακτική λύση;
Η Εργατική Αλληλεγγύη ανήκει στις φωνές που από την αρχή της κρίσης υποστήριξαν και υποστηρίζουν το αίτημα για διαγραφή του χρέους. Το αίτημα αυτό είναι τώρα περισσότερο επιτακτικό, αλλά και ρεαλιστικό, παρά ποτέ. Για πολλούς λόγους.
Ένας πρώτος λόγος είναι ότι οι εργαζόμενοι ήδη έχουμε πληρώσει πολλά για το χρέος. Τα 110 δις του περσινού Μνημόνιου τα πήραν σχεδόν όλα οι Τράπεζες. Για τα παλιότερα δάνεια έχουμε πληρώσει τα τελευταία είκοσι χρόνια πάνω από 200 δις χωρίς ποτέ να ξεπληρωθούν γιατί τις πληρωμές τις τρώνε οι τόκοι. Όταν η κυβέρνηση του Μητσοτάκη με υπουργό τον Μάνο ξεκίνησε πριν από 20 χρόνια τη «νεοφιλελεύθερη» εξυγίανση, οι εργαζόμενοι στα νοσοκομεία που απεργούσαν ενάντια στις περικοπές είχαν σύνθημα «Σήμερα μιλάτε για πλεονάζον προσωπικό, αύριο θα λέτε ότι περισσεύουν νοσοκομεία» (δείτε φωτό). Τώρα ξέρουμε ότι είχαν δίκιο γιατί η νέα «εξυγίανση» κλείνει νοσοκομεία.
Ένας δεύτερος λόγος είναι ότι αυτή τη στιγμή η Ελλάδα δεν είναι η μόνη χώρα που μπορεί να μπει στα σοβαρά το αίτημα για διαγραφή του χρέους. Το ίδιο ζήτημα μπαίνει και στην Ιρλανδία και στην Πορτογαλία. Αν το εργατικό κίνημα στις τρεις αυτές χώρες βάλει θέμα διαγραφής του χρέους, αποχτάει τεράστια δύναμη απέναντι στους τραπεζίτες. Αυτό θα είναι ένα πραγματικό «πιστόλι πάνω στο τραπέζι» και όχι πέτσινο σαν το περσινό του Παπανδρέου. Κανένας τραπεζίτης δεν μπορεί να εκβιάζει ένα τέτοιο κίνημα, γιατί μια στάση πληρωμών θα οδηγούσε σε δική τους χρεοκοπία, όχι δική μας.
Τέλος, το αίτημα για διαγραφή του χρέους μπορεί να αγκαλιαστεί από τον κόσμο που παλεύει καθημερινά για να σώσει τις δουλειές και τα μεροκάματά του από τις επιθέσεις της κυβέρνησης και της Τρόικας. Μια στάση πληρωμών του χρέους θα εξασφάλιζε για τον προϋπολογισμό 1 δις ευρώ κάθε βδομάδα. Αρκετά λεφτά ώστε να μην κλείσει κανένα νοσοκομείο, κανένα σχολείο, να μην χάσει τη δουλειά του κανένας εργαζόμενος, είτε συμβασιούχος είτε μόνιμος.
Οι εργαζόμενοι δεν έχουν σταματήσει να αντιστέκονται με απεργίες και καταλήψεις, όπως δείχνουν οι συμβασιούχοι του Δήμου της Αθήνας, οι εργαζόμενοι στα ΜΜΕ και στα ΕΛΠΕ. Οι συνδικαλιστικές ηγεσίες υπόσχονται μια νέα Πανεργατική απεργία στις 11 Μάη. Μπορούμε να πάμε προς τα εκεί με ένα απεργιακό κίνημα οργανωμένο από τη βάση και οπλισμένο με μια γνήσια εναλλακτική λύση απέναντι στα ανακυκλωμένα και επιμηκυσμένα μνημόνια της ΕΕ, του ΔΝΤ και του Παπανδρέου.