Ευρώ: Εισιτήριο για τον Τιτανικό

Η πλειοψηφία, όμως, των Εσθονών δεν μοιάζει να συμμερίζεται ούτε την χαρά του, ούτε την υπερηφάνειά του.

Πρώτα από όλα οι φτωχοί -ένα κάθε άλλο παρά μικρό ποσοστό του πληθυσμού. Η Εσθονία θεωρείτο μέχρι πριν από τρία χρόνια το νέο “αστέρι” της Ευρώπης. Από το 2000 μέχρι το 2007 οι ρυθμοί ανάπτυξης ποτέ δεν έπεσαν κάτω από το 7%. Το 2006 έφτασε στο 10% και οι οικονομολόγοι είχαν αρχίσει να μιλάνε για τον “Τίγρη της Βαλτικής”. Το 2007 η Εσθονία προσπάθησε να μπεί στην Ευρωζώνη, αλλά παρά τις “φανταστικές” επιτυχίες δεν κατάφερε να ικανοποιήσει τα κριτήρια που βάζει το σύμφωνο σταθερότητας. Η άρχουσα τάξη θα έπρεπε να περιμένει για άλλα τρία χρόνια για να δει το όνειρό της να πραγματώνεται. Και οι εργάτες και οι φτωχοί να περάσουν από μια “θεραπεία σοκ” που θα έφερνε τους οικονομικούς δείκτες στα “σωστά” επίπεδα. Στο μεταξύ, όμως, η παγκόσμια οικονομία είχε περάσει στην μετά-Λήμαν Μπράδερς εποχή: το παγκόσμιο τραπεζικό σύστημα έτριζε συθέμελα και οι κυβερνήσεις έτρεχαν πανικόβλητες να σώσουν τις οικονομίες τους από την κατάρρευση.

Ο συνδυασμός της παγκόσμιας ύφεσης και του προγράμματος προσαρμογής βύθισε την οικονομία της Εσθονίας στα τάρταρα. Το 2008 η οικονομία συρρικνώθηκε κατά 3.6%. Το 2009 κατά 14.1%. Η ανεργία έχει τιναχτεί στα ουράνια.

Φτωχές

“Οι φτωχές οικογένειες έχουν πολύ πιο επείγουσες ανησυχίες”, έγραφε δυο μέρες πριν από τα Χριστούγεννα ο ανταποκριτής του BBC στο Ταλίν, την πρωτεύουσα της Εσθονίας. Το ρεπορτάζ είναι αποκαλυπτικό:

“Η Κάγια Κρουσαμάγκι έχει έρθει εδώ μαζί με το 15μηνο μωρό της και τον άντρα της, έναν άνεργο ξυλουργό, για να παραλάβουν ένα πακέτο με τρόφιμα από την φιλανθρωπική οργάνωση Foodbank. Χωρίς αυτό το βδομαδιάτικο κουτί με ψωμί, φρούτα και λαχανικά η κυρία Κροουσαμάγκι λέει ότι θα ήταν αδύνατο να ταϊσει τα τέσσερα παιδιά της κανονικά. Τα επιδόματά τους πρόκειται να κοπούν, πράγμα που σημαίνει ότι ολόκληρη η οικογένεια θα πρέπει να επιβιώνει με λιγότερα από 4000 κορώνες (256 Ευρώ) το μήνα. 'Τα πράγματα θα γίνουν πιο ακριβά με το Ευρώ' εξηγεί. 'Το κόστος ζωής στην Εσθονία είναι χαμηλότερο από ότι στις άλλες χώρες της ΕΕ. Αλλά όταν αποκτήσουμε όλοι το ίδιο νόμισμα, οι τιμές μας θα ανέβουν σύντομα στα επίπεδα της υπόλοιπης Ευρώπης'.

Οι σκληρές περικοπές των δημοσίων δαπανών, αναγκαίες για την είσοδο στην Ευρωζώνη, έχουν σπρώξει την ανεργία πάνω από 16%...”

Φυσικά δεν είναι μόνο οι φτωχοί που ανησυχούν. Οπως έλεγε χαρακτηριστικά ένας καθηγητής οικονομικών της Σχολής Επιχειρηματικών Σπουδών Μανιόρ  “Προσκληθήκαμε σε γάμο, αλλά όταν φτάσαμε εκεί ανακαλύψαμε ότι επρόκειτο για κηδεία”.

Την ίδια μέρα που ο Ανσίπ πανηγύριζε για την “επιτυχία” του οι τοίχοι του Ταλίν γέμισαν αφίσες της πρωτοβουλίας “Σταματήστε το Ευρώ”. “Αγοράσαμε το τελευταίο εισιτήριο για τον Τιτανικό” έγραφε στο κάτω μέρος η αφίσα. Από πάνω υπήρχε ένα υπερωκεάνειο με τέσσερα φουγάρα και μια ταμπέλα στο καθένα: Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία...