Οικονομία και Πολιτική
Πολυνομοσχέδιο-Γολγοθάς

Την Παρασκευή αναμένεται να εισαχθεί για συζήτηση στην Ολομέλεια της Βουλής το πολυνομοσχέδιο με τα προαπαιτούμενα για το κλείσιμο της τρίτης αξιολόγησης, με τη διαδικασία του κατεπείγοντος. Ο στόχος της κυβέρνησης είναι να ψηφιστεί την επόμενη Δευτέρα, να εγκριθεί από το Eurogroup στις 22 Γενάρη και να ανοίξει ο δρόμος για την εκταμίευση της δόσης των 5 περίπου δισεκατομμυρίων που περιμένει από τους δανειστές η κυβέρνηση.

Στη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου ο Αλέξης Τσίπρας υποστήριξε ότι, για πρώτη φορά, αξιολόγηση κλείνει χωρίς ούτε ένα ευρώ νέα δημοσιονομικά μέτρα. Πρόκειται κατ'΄αρχήν για ψέμα. Το πολυνομοσχέδιο προβλέπει μια ολόκληρη σειρά από περικοπές στα επιδόματα - με κύρια τα επιδόματα τέκνων και τα θέρμανσης που θα πλήξουν χιλιάδες οικογένειες. Προβλέπει επίσης την κατάργηση των χαμηλών συντελεστών ΦΠΑ που ίσχυαν μέχρι τώρα στα νησιά. Περιλαμβάνει ακόμα διάφορες φορολογικές μεταρρυθμίσεις που δεν θα είναι απλά και μόνο "διαδικαστικού χαρακτήρα" -όπως υποστηρίζει η κυβέρνηση. Αλλά δεν είναι μόνο αυτά.

Ληξιπρόθεσμες οφειλές

Το πολυνομοσχέδιο φέρνει τρεις βασικές αλλαγές σε σχέση με τα χρέη προς το δημόσιο. Πρώτον επεκτείνει τους ηλεκτρονικούς πλειστηριασμούς και για τις ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το δημόσιο. Αυτή τη στιγμή τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που αδυνατούν να πληρώσουν τους φόρους τους στην ώρα τους ξεπερνούν τα 4 εκατομμύρια. Οι ίδιες οι ληξιπρόθεσμες οφειλές (στις οποίες δεν περιλαμβάνονται οι οφειλές για τις οποίες έχει γίνει κάποια ρύθμιση) "έσπασαν" αυτές τις μέρες το "φράγμα" των 100 δισεκατομμυρίων. Ο κύριος όγκος αυτού του ιλιγγιώδους ποσού προέρχεται από τις χρεοκοπημένες, μεγάλες επιχειρήσεις. Αλλά δεν είναι αυτές στο στόχαστρο της εφορίας. Με το πολυνομοσχέδιο -και αυτή είναι η δεύτερη αλλαγή- η διοίκηση θα μπορεί να προβαίνει σε κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων για οφειλές ακόμα και 500 ευρώ. Μέχρι τώρα οι πλειστηριασμοί ακινήτων γίνονταν από την εφορία μόνο για μεγάλους οφειλέτες με χρέη που ξεπερνούσαν τις 100 χιλιάδες Ευρώ. Τώρα στο στόχαστρο της εφορίας θα μπαίνουν ακόμα και οι πάμφτωχοι.

Η τρίτη αλλαγή αφορά τον ίδιο τον τρόπο που θα γίνονται οι πλειστηριασμοί. Μέχρι τώρα η ελάχιστη τιμή διαμορφωνόταν από την "αντικειμενική αξία" -που λόγω της κατάρρευσης των τιμών των ακινήτων ήταν πολύ μεγαλύτερη από την πραγματική αξία. Το αποτέλεσμα ήταν οι πλειστηριασμοί να παραμένουν "άγονοι" -δηλαδή να ακυρώνονται λόγω έλλειψης αγοραστών. Τώρα η βάση θα είναι η "εμπορική αξία" -ένα νούμερο ουσιαστικά αυθαίρετο που θα ανοίξει το δρόμο για τον εκπλειστηριασμό χιλιάδων ακινήτων σε εξευτελιστικές τιμές.

Ιδιωτικοποιήσεις

Ανάμεσα στα προαπαιτούμενα για το κλείσιμο της τρίτης αξιολόγησης είναι και η επιτάχυνση της ιδιωτικοποίησης των ΔΕΚΟ -που θα περάσουν τώρα άμεσα υπό τον έλεγχο του "υπερταμείου αποκρατικοποιήσεων" (Ελληνική Εταιρία Συμμετοχών και Περιουσίας), χωρίς να απαιτείται η ίδρυση μιας ξεχωριστής, "ενδίαμεσης" εταιρίας όπως είχε αρχικά προβλεφθεί. Με άλλα λόγια ο έλεγχος της λειτουργίας του ΟΣΕ, των ΕΛΤΑ, της ΕΥΔΑΠ κλπ θα περάσει άμεσα στο διοικητικό συμβούλιο του υπερταμείου -και θα υποταχθεί προφανώς στις δικές του προτεραιότητες, στην εξόφληση του δημόσιου χρέους δηλαδή.

Στην εισήγησή του στο υπουργικό Συμβούλιο ο Τσίπρας επανέλαβε τα σενάρια για μια "καθαρή έξοδο" από τα μνημόνια τον ερχόμενο Αύγουστο. Με άλλα λόγια είπε ξανά ότι “τον φάγαμε τον γάιδαρο, και τώρα μας έχει μείνει η ουρά”. Παραμύθια.

Πρώτον η "ουρά" ισοδυναμεί με πρωτογενή πλεονάσματα που θα ξεπερνούν συστηματικά ακόμα και αυτό το καταστροφικό 3,5% του ΑΕΠ κάθε χρόνο. Και ο λόγος είναι πολύ απλός: η κυβέρνηση δεν πρέπει να πείσει μόνο την Τρόικα. Πρέπει να πείσει και τις ίδιες τις αγορές. Που σημαίνει πρώτα και κύρια τους οίκους αξιολόγησης -που συνεχίζουν να κατατάσσουν  τα ελληνικά χρεόγραφα στην κατηγορία "σκουπίδια". Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, παρόλα αυτά, δέχεται τα ελληνικά χρεόγραφα σαν εγγύηση για την παροχή ρευστότητας προς τις ιδιωτικές τράπεζες που τα προσκομίζουν λόγω του "waiver" - του καθεστώτος "εξαίρεσης" που παρέχει στις χώρες της Ευρωζώνης που βρίσκονται σε "πρόγραμμα" (σε μνημόνιο δηλαδή). Τον Αύγουστο (αν όλα πάνε όπως λογαριάζει η κυβέρνηση και βγούμε από τα μνημόνια) το waiver θα λήξει. Για να μπορεί να συνεχίσει η ΕΚΤ να δέχεται τα ελληνικά (παλαιά και νέα) χρεόγραφα θα πρέπει οι οίκοι αξιολόγησης να έχουν αλλάξει ριζικά τη βαθμολογία τους για την Ελλάδα. Και τα δικά τους "προαπαιτούμενα" είναι ακόμα πιο σκληρά από των δανειστών.

Τα επιτόκια των ελληνικών ομολόγων έχουν επιστρέψει πλέον στα προ κρίσης επίπεδα -ο Τσίπρας κόμπασε για μια ακόμα φορά για αυτή την επιτυχία στο υπουργικό Συμβούλιο. Οι εργαζόμενοι και οι φτωχοί έχουν πληρώσει ήδη πολύ ακριβά, όχι μόνο με ιδρώτα αλλά και με αίμα, για αυτή την επιτυχία. Αυτό που μας ετοιμάζουν δεν είναι η "ουρά" αλλά ένας ακόμα ανήφορος, χωρίς τέλος.