Ιταλία: Παρατεταμένη κρίση

Το υποτιθέμενο τέλος μιας φάσης πολιτικής κρίσης στην Ιταλία κατέληξε σε ακόμη βαθύτερη κρίση. Το κοινοβούλιο και η Γερουσία κατάφεραν να εκλέξουν την περασμένη βδομάδα, με την έκτη διαδοχική ψηφοφορία, τον Τζόρτζιο Ναπολιτάνο στη θέση του Προέδρου της Δημοκρατίας.

Ο Ναπολιτάνο είναι πρόεδρος από το 2006, σήμερα είναι 88 ετών και ξεκινάει τη δεύτερη επταετή θητεία του. Ο Πιερ-Λουίτζι Μπερσάνι παραιτήθηκε από την ηγεσία του Δημοκρατικού Κόμματος, μετά την μαζική απειθαρχία των βουλευτών του, οι οποίοι στην τέταρτη ψηφοφορία δεν ακολούθησαν τη γραμμή του κόμματος και δεν ψήφισαν τον Ρομάνο Πρόντι για πρόεδρο.

Ο Πρόντι, ο πρωθυπουργός της τελευταίας κεντρο-αριστερής κυβέρνησης που κηλίδωσε την αριστερά ξαναφέρνοντας των Μπερλουσκόνι στην εξουσία, ήταν κοινή πρόταση του Μπερσάνι και του Νίκι Βέντολα, του ηγέτη του κόμματος “Αριστερά – Αλληλεγγύη – Ελευθερία”, δεξιάς διάσπασης της Κομμουνιστικής Επανίδρυσης.

Η εσωκομματική αντιπολίτευση στον Μπερσάνι ήρθε από τα δεξιά. Ο δήμαρχος της Φλωρεντίας και προαλειφόμενος για την ηγεσία του Δημοκρατικού Κόμματος, Ματέο Ρέντσι, ασκούσε κριτική στη “δέσμευση” του Μπερσάνι να μην συγκυβερνήσει με τον Μπερλουσκόνι, καλώντας σε “ρεαλισμό” και μεγαλύτερα ανοίγματα στο νεοφιλελευθερισμό. Ο Ρέντσι προτείνει συγκυβέρνηση τώρα ή καινούργιες εκλογές που θα οδηγήσουν σε μια συγκυβέρνηση που θα δεσμευτεί να εφαρμόσει πρόγραμμα “μεταρρυθμίσεων”, δηλαδή λιτότητας.

Είναι προφανές ότι εκτός από αδίστακτοι, αποδεικνύονται και ανόητοι. Οι πρόσφατες ιταλικές εκλογές ήταν ένα μεγάλο σοκ για ολόκληρη την άρχουσα τάξη της Ευρώπης. Ο τεχνοκράτης Μόντι καταβαραθρώθηκε, το Δημοκρατικό Κόμμα και οι σύμμαχοί του δεν μπόρεσαν να πιάσουν ποσοστό που θα τους εξασφάλιζε κυβέρνηση, ενώ το κόμμα του Μπέπε Γκρίλο πήρε 6,6 εκατομμύρια ψήφους στην πρώτη του εμφάνιση. Μαυρίστηκε η πολιτική της λιτότητας, των τραπεζιτών και των παρασκηνιακών μαγειρείων και τώρα ο Ρέντσι και ο Ναπολιτάνο ελπίζουν ότι θα συνεχίσουν με τον ίδιο τρόπο και χειρότερα -αγκαλιά με τον Μπερλουσκόνι.

Μια τέτοιου είδους κυβέρνηση, είτε σχηματιστεί πριν είτε μετά τις εκλογές θα είναι ακόμη πιο αδύναμη, δεσμευμένη από τις αντιπαραθέσεις μέσα και ανάμεσα στα κόμμματα, τα σκάνδαλα και βέβαια την κρίση που βαθαίνει. Τα τελευταία στοιχεία δείχνουν ότι 955 χιλιάδες νοικοκυριά στην Ιταλία έχουν μηδενικό εισόδημα και η ανεργία εκτοξεύεται. Ο Γκρίλο κάλεσε ήδη τους οπαδούς του “Κινήματος των πέντε αστεριών” σε διαδηλώσεις ενάντια στο “πραξικόπημα”, όπως το αποκαλεί.

Η Ιταλία δεν είναι εξαίρεση, αλλά κομμάτι της πολιτικής κρίσης που απλώνεται σε όλη την Ευρώπη. Στη Γαλλία την περασμένη βδομάδα, η δημοτικότητα του Ολάντ έπεσε σε ακόμη χειρότερο αρνητικό ρεκόρ. Τρεις στους τέσσερις δηλώνουν μη ικανοποιημένοι από τον πρόεδρο που εκλέχτηκε πανηγυρικά λιγότερο από ένα χρόνο πριν. Ενώ στην Ισπανία, τα σκάνδαλα που απλώνονται από το κυβερνών κόμμα ως τη βασιλική οικογένεια στριμώχνουν τα περιθώρια ελιγμών του Ραχόι.

Το κρίσιμο θα είναι πόσο γρήγορα το εργατικό κίνημα θα αρπάξει την ευκαιρία της πολιτικής κρίσης για να μην τους αφήσει ούτε μέρα όρθιους. Τις μέρες που εξελίσσονταν οι ψηφοφορίες στην ιταλική Βουλή, συνέβαιναν πολύ σημαντικότερα πράγματα σε επίπεδο αγώνων. Στο Τορίνο για παράδειγμα 20 χιλιάδες βγήκαν στο δρόμο την Πέμπτη 18 Απρίλη μετά από κάλεσμα των συνδικάτων για να υπερασπίσουν τις δημόσιες συγκοινωνίες και τη δημόσια υγεία.

Λίγες μέρες πριν, στους ίδιους δρόμους είχαν βγει μαζικά οι μεταλλεργάτες. Οι ηγεσίες των τριών μεγάλων εργατικών συνομοσπονδιών (CGIL, CISL, UIL), παρότι δεν υστερούν καθόλου σε γραφειοκρατία σε σχέση με τα κοινοβουλευτικά κόμματα, αποφάσισαν ότι προχωρούν σε κοινή σύσκεψη στις 30 Απρίλη για να συντονίσουν τα βήματά τους.