Ιδέες
O Boλοντιμίρ Ισένκο στον Μαρξισμό 2015: Οι εργάτες έχουν κοινούς εχθρούς στην Ανατολική και Δυτική Ουκρανία και στην Ελλάδα

Eισήγηση του Βολοντιμίρ Ισένκο, από το Κίεβο, στο Μαρξισμό 2015
 
Έρχομαι από μια πρωτοβουλία για ένα νέο αριστερό κόμμα, που να ενώνει τους εργάτες στην Ανατολική Ουκρανία και αυτούς στη Δυτική Ουκρανία σε μια κοινή βάση ταξικών συμφερόντων ενάντια στο Δυτικό και το Ρώσικο Ιμπεριαλισμό, ενάντια στο δυτικό και το Ρώσικο εθνικισμό.
 
Πρώτα απ' όλα θέλω να εξηγήσω την κατάσταση στην Ουκρανική Αριστερά πριν και μετά την εξέγερση στο Μαϊντάν. Έχουμε δυο κινητοποιήσεις που γίνονται με ξένες σημαίες. Από την μία τη σημαία της ΕΕ και από την άλλη της Ρωσίας, δυο ιμπεριαλιστικών δυνάμεων και πολύς κόσμος θεωρεί ότι στη μία πλευρά βρίσκετε το απόλυτο καλό και στην άλλη το απόλυτο κακό. 
 
Στην πραγματικότητα όμως και στις δύο αυτές περιπτώσεις οι ρίζες της κινητοποίησης είναι από τα κάτω. Και οι δυο κινητοποιήσεις είχαν προοδευτικά στοιχεία και οι δύο κινητοποιήσεις εξέφραζαν κοινωνικές αναζητήσεις. Και πρέπει να συνειδητοποιήσουμε πως και οι δύο κινητοποιήσεις είχαν επίσης και αντιδραστικά στοιχεία μέσα τους.
 
Και τα δύο κινήματα και το Μαϊντάν και το αντι-Μαϊντάν βρίσκονταν κάτω από την ισχυρή επιρροή δυο ιμπεριαλιστικών δυνάμεων. Η ηγεσία και στα δυο κινήματα ήταν δεξιόστροφη. Και οι δυο είχαν ισχυρές ακροδεξιές δυνάμεις να ενεργοποιούνται στο εσωτερικό τους και παρ' ότι το αντι-Μαϊντάν παρουσιάζει τον εαυτό του σαν αντιφασιστικό και εκεί υπήρχαν ισχυρές ακροδεξιές δυνάμεις και επιρροές. Και σε τελική ανάλυση και στις δυο πλευρές οι αντιδραστικές δυνάμεις έχουν κερδίσει. 
 
Υπήρχε αριστερά και στη μία πλευρά και στην άλλη. Υπάρχουν φωτογραφίες με αριστερό κομμάτι, μια Τροτσκιστική οργάνωση, με τα αστέρια της ΕΕ σε κόκκινο φόντο και από κάτω γράφει: Για την Ευρώπη του σοσιαλισμού. Αλλά υπάρχουν και φωτογραφίες από την αντι-Μαϊντάν αριστερά με σημαντικότερη παρουσία αυτή του Μπορότμπα. 
 
Πτέρυγες
 
Πολιτικά, όμως, οι αριστερές δυνάμεις που συμμετείχαν είτε στη μια μεριά είτε στην άλλη, δεν κέρδισαν τίποτα. Δεν μπόρεσαν να αλλάξουν το χαρακτήρα αυτών των κινημάτων, δεν μπόρεσαν να δυναμώσουν και να ενισχύσουν τα προοδευτικά στοιχεία αυτών των κινημάτων. Το πρόβλημα ήταν τόσο στην ίδια τη φύση αυτών των κινημάτων όσο και στο χαρακτήρα της παρέμβασης της ίδιας της αριστεράς. Κατέληξαν να είναι οι αριστερές πτέρυγες δεξιών κινημάτων. 
 
Ποια είναι λοιπόν η κατάσταση της αριστεράς στην Ουκρανία; Δεν έχουμε κανένα αριστερό κόμμα που να εκπροσωπείται στη βουλή. Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Ουκρανίας  δεν κατάφερε να μπει στην βουλή για πρώτη φορά στην ιστορία του. Έχασε πάρα πολλά μέλη. Ανακοίνωσε πως έχασε 8.000 μέλη μόνο την τελευταία χρονιά.
 
Υπάρχει μια συστηματική αντικομουνιστική κινητοποίηση και αυτό δεν έχει να κάνει μόνο με τις επιθέσεις στα σοβιετικά μνημεία και τα σύμβολα του Λένιν τα οποία καταστρέφονται. Αλλά έχει να κάνει και με μια ιδιαίτερη νομοθεσία η οποία πέρασε από το κοινοβούλιο και περιορίζει τις κομμουνιστικές δραστηριότητες. Η εκστρατεία της απο-κομμουνιστικοποίησης, όπως την ονομάζουν, δεν στρέφεται μόνο ενάντια στο ΚΚ Ουκρανίας αλλά ενάντια στη συνολική παράδοση του Μπολσεβικισμού. Για παράδειγμα δεν μπορείς να αναφερθείς επίσημα και με θετικό τρόπο σε προσωπικότητες όπως ο Λένιν, ο Τρότσκι, κλπ.
 
Υπάρχει επίσης μια εκστρατεία κατασταλτικών επιθέσεων και ενεργειών απέναντι σε ηγετικά μέλη και στελέχη του ΚΚ Ουκρανίας. Αυτό συμβαίνει κυρίως γιατί το ΚΚ στήριζε την προηγούμενη κυβέρνηση του Βικτόρ Γιανουκόβιτς. Θέλουνε να κάνουν δίκη για να ξεκινήσουν μια διαδικασία συνολικής και οριστικής απαγόρευσης του ΚΚ. Και όσο αστικό και συντηρητικό και να είναι το ΚΚ Ουκρανίας -που είναι- δεν θέλουν να το απαγορεύσουν για αυτούς τους λόγους, αλλά γιατί είναι αντιπολιτευτικό. 
 
Πρέπει όμως ταυτόχρονα να είμαστε ειλικρινείς στο ότι οι περιοχές που αποσχίστηκαν, του Λουγκάνσκ και του Ντονιέτσκ στην ανατολική Ουκρανία, δεν είναι στην πραγματικότητα Λαϊκές Δημοκρατίες όπως ονομάζουν τους εαυτούς τους. Υπάρχουν μόνο λόγια και όχι έργα για τις εθνικοποιήσεις, μόνο λόγια και όχι έργα όσον αφορά την σύγκρουση με τους ολιγάρχες.
 
Η ανεξάρτητη δράση της αριστεράς στην πραγματικότητα είναι ακόμα πιο προβληματική σε εκείνες τις περιοχές περισσότερο απ' ότι στην υπόλοιπη Ουκρανία. Η συνδικαλιστική ελευθερία, η ελευθερία του λόγου και των συναθροίσεων και της κινητοποίησης, όλα αυτά τα βασικά στοιχεία της πολιτικής δραστηριότητας είναι περιορισμένα σε αυτές τις περιοχές.
 
Όπως ίσως γνωρίζετε το Σάββατο κάποιοι σκότωσαν τον Αλεξέι Μοσκοβόι. Ο Μοσκοβόι διοικητής της ταξιαρχίας Φάντασμα, ήταν ο μοναδικός από τους πολέμαρχους της περιοχής που τηρούσε μια στάση ανοιχτή απέναντι στις αριστερές δυνάμεις. Για παράδειγμα όταν ένα κομμάτι της Ευρωπαϊκής Αριστεράς οργάνωσε το επονομαζόμενο Αντιφασιστικό Καραβάνι Αλληλεγγύης στην Ουκρανία οι αρχές του Λουγκάνσκ απαγόρευσαν την συγκέντρωση εκεί, ωστόσο ο Μοσκοβόι τους προσκάλεσε στην πόλη του, το Άλτσεσκ. Αλλά όμως ακόμα και αυτός δολοφονήθηκε. Νομίζω πως αυτό κλείνει και όλη τη συζήτηση για το αν θα μπορούσε να υπάρχει μια αριστερή στροφή των αυτονομιστικών πρωτοβουλιών. Σηματοδοτεί την τελική νίκη των αντιδραστικών δυνάμεων που ελέγχονται από τη Ρωσία. 
 
Η ιστορία της Ουκρανίας μας προσφέρει κάποια χρήσιμα διδάγματα για την αριστερά. Το πρώτο δίδαγμα είναι ότι η αριστερά μπορεί να γίνει συντηρητική δύναμη. Το ΚΚ Ουκρανίας είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιου τύπου. Ένα κόμμα ομοφοβικό ακόμα και ρατσιστικό σε διάφορες περιπτώσεις, αλλά ακόμα χειρότερα, υποστήριζε ένα ολιγαρχικό αυταρχικό καθεστώς και την ιμπεριαλιστική του πολιτική. Και πιστεύω πως αυτό οφείλεται στην απόλυτη παραμόρφωση της παράδοσης που αντλείται από την περίοδο της ΕΣΣΔ. 
 
Αναγκαιότητα κόμματος
 
Το δεύτερο δίδαγμα που πρέπει να βγάλουμε από την κατάσταση στην Ουκρανία είναι η αναγκαιότητα ενός κόμματος της αριστεράς. Στην Ουκρανία, ιδιαίτερα στη δυτική Ουκρανία οι αναρχικοί είχαν σημαντικές δυνάμεις. Η αντίληψή τους ήταν πως δεν χρειάζεται να έχουμε πολιτική οργάνωση αφού μπορούμε να κάνουμε πολιτικές δράσεις, όπως καταλήψεις σαν τη Μαϊντάν. Αυτό όμως που καταλάβαμε μετά την εξέγερση είναι πως όταν η αριστερά δεν έχει μια δυνατή πολιτική οργάνωση, ένα κόμμα, τότε δεν μπορεί να έχει την δυνατότητα για μαζικό αντίκτυπο.
 
Το τρίτο συμπέρασμα είναι πως η αριστερά θα πρέπει να έχει μια κοινωνική βάση, στηριγμένη στις εργατικές συλλογικότητες. Η αριστερά που ήταν υπέρ του Μαϊντάν προσπάθησε να αναπτύξει κάποια πολιτική δραστηριότητα εντός του κινήματος αλλά το μόνο που κατάφερε ήταν να κερδίσει μια μικρή επιρροή  στα πανεπιστήμια. Απέναντι στην ακροδεξιά βία που είχε αρχίσει να εξαπλώνεται στους δρόμους του Κιέβου, η ιδέα από την μεριά της αριστεράς ήταν να προτείνει μια εναλλακτική στρατηγική βασισμένη στην πολιτική απεργία ενάντια στο καθεστώς του Γιανουκόβιτς. Το πρόβλημα ήταν ότι όταν μπήκε αυτό το ζήτημα στην πράξη οι φοιτητές που δεν ξέρουν τι θα πει απεργία και έχουν παραμείνει χωρίς σχέσεις με την εργατική τάξη δεν μπορούσαν να ανοίξουν αυτή την προοπτική. Μια τέτοια προοπτική πρέπει να έχει βάση μέσα στους εργατικούς χώρους.
 
Το τέταρτο συμπέρασμα είναι ότι η αριστερά χρειάζεται μια δομική ανασυγκρότηση ώστε να χτίσει και να προβάλει μια ανεξάρτητη σοσιαλιστική στρατηγική. Είναι εύκολο να γίνεσαι η αριστερή πτέρυγα δεξιών κινημάτων όταν δεν καταλαβαίνεις ποια είναι η δική σου στρατηγική. Εκείνο που χρειάζεται είναι να αναπτύξουμε τη δική μας ταξική ανάλυση, ποια είναι η ταξική σκοπιά όταν οι ιμπεριαλιστές πιέζουν και οι εθνικιστές θέλουν να ξεκινήσουν ένα πόλεμο.
 
Έχω κάποιες προτάσεις σχετικά με το πώς η ευρωπαϊκή αριστερά μπορεί να υποστηρίξει τον ουκρανικό λαό και την ουκρανική εργατική τάξη.
 
Δεν πρέπει να υποστηρίξετε ούτε την κυβέρνηση του Κιέβου, ούτε τους αυτονομιστές. Είναι γελοίο να ψάχνουμε να βρούμε κάποιες μικροδιαφορές ανάμεσα στη μία ή στην άλλη κυβέρνηση. Και οι δύο έχουν τον ίδιο δομικά αντιδραστικό χαρακτήρα. Χρειάζεται να έχουμε μια θέση αρχών απέναντι στην άκρα δεξιά, τόσο στο Ουκρανικό κυβερνητικό όσο και στο ρωσόφιλο αποσχιστικό στρατόπεδο. Θα πρέπει να κατανοήσουμε ότι πάρα πολλοί από τους αυτονομιστές που ορίζουν τους εαυτούς τους σαν αντιφασίστες στην πραγματικότητα είναι Ρώσοι φασίστες. Είναι πολύ καλύτερο να υποστηρίξετε πρωτοβουλίες για διάλογο και ανασύσταση της Ουκρανίας από τα κάτω.
 
Χρειάζεται μια ανασυγκρότηση της Ουκρανίας, που όμως δεν πρόκειται να προκύψει από τις συνομιλίες μεταξύ των ιμπεριαλιστών της Ρωσίας, της Γερμανίας, της Γαλλίας και των ΗΠΑ όπως αυτές που έγιναν στο Μινσκ. Θέλουμε να προκύψει από τα κάτω από τον ίδιο τον Ουκρανικό λαό. Χρειάζεται να υποστηρίξετε πρωτοβουλίες για να ενωθούν οι εργάτες σε Δυτική και Ανατολική Ουκρανία. Στη βάση των ταξικών τους συμφερόντων ενάντια στο Ρωσικό και τον Ουκρανικό εθνικισμό και ενάντια στον ιμπεριαλισμό της ΕΕ και των ΗΠΑ από την μία και της Ρωσίας από την άλλη. 
 
Και βέβαια χρειάζεται κινητοποίηση ενάντια στις αντικομμουνιστικές πρωτοβουλίες, ενάντια στην καταστολή της αριστεράς και των ανεξάρτητων κοινωνικών αγωνιστών και ακτιβιστών στην Ουκρανία. Όπως ανέφερα και πριν το ΚΚ Ουκρανίας είναι πραγματικά κακό. Αλλά δεν καταστέλλεται, δεν βρίσκεται στο κέντρο της εκστρατείας καταστολής της Ουκρανικής κυβέρνησης επειδή είναι σταλινικό, αλλά επειδή είναι αντιπολιτευτικό. 
 
Τέλος, ζητώ την συμπαράστασή σας να υποστηρίξετε το αίτημα για τη διαγραφή του Ουκρανικού χρέους προς το εξωτερικό. Οι στατιστικές και οι επεξεργασίες πάνω στο ζήτημα του εξωτερικού χρέους δείχνουν πόσο μεγάλα είναι τα χρέη που αντιστοιχούν σε κάθε Ουκρανό εργαζόμενο και πόσο έχει δραστικά αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Οι εκτιμήσεις είναι ότι το 2015 το σύνολο του Ουκρανικού εξωτερικού χρέους θα αυξηθεί γύρω στα 56 δις δολάρια που αντιστοιχεί στο σύνολο του ΑΕΠ της χώρας. 
 
Σήμερα η Ουκρανία παίρνει δάνεια 70 δις δολάρια από το ΔΝΤ, ωστόσο το μεγαλύτερο μέρος αυτών των δανείων πηγαίνει στην αποπληρωμή των προηγούμενων δανείων. Αυτά τα χρήματα που δίνει το ΔΝΤ δεν πηγαίνουν στην οικονομία της χώρας, ούτε στον εκσυγχρονισμό της βιομηχανίας, ούτε στους μισθούς των εργατών πηγαίνουν πίσω στους τραπεζίτες και στις δυτικές τράπεζες.
 
Αυτή την περίοδο Ουκρανοί και Έλληνες εργαζόμενοι μοιράζονται την ίδια μάχη και τους ίδιους εχθρούς. Γι' αυτό ζητάμε την στήριξη, την αλληλεγγύη και τη συμπαράστασή σας.