Διεθνή
Αδιέξοδο των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν

Ένα χρόνο κλείνει αυτές τις μέρες η αλλαγή στρατηγικής που έκανε ο Τραμπ στο Αφγανιστάν και όλα τα σημάδια δείχνουν ότι εξελίσσεται σε μια ακόμη αποτυχία. Οι πάνω από 40 έφηβοι που σκοτώθηκαν στα μέσα Αυγούστου από μια βομβιστική επίθεση στο σχολείο τους δεν είχαν γεννηθεί όταν ξεκίνησε η αμερικάνικη κατοχή, πριν από 17 χρόνια.
Τρεις πρόεδροι, Μπους, Ομπάμα και Τραμπ έχουν τάξει ότι θα βρουν τη μαγική λύση για σταθερότητα και ασφάλεια αλλά τα πράγματα είναι εκτός ελέγχου. Όταν πρωτοεκλέχθηκε ο Τραμπ, έκλινε προς την τακτική της μεγαλύτερης αποδέσμευσης των αμερικάνικων στρατευμάτων. Όμως γρήγορα πήρε τα μηνύματα ότι ο αφγανικός κρατικός μηχανισμός τον οποίο “οικοδομούν” οι ΗΠΑ δυο δεκαετίες δεν είναι ικανός να ελέγξει ούτε την πρωτεύουσα Καμπούλ.
Η αλλαγή της στρατηγικής επικεντρώθηκε στις πόλεις. Οι στρατηγοί παραδέχονταν ότι με τις δυνάμεις που είχαν στη διάθεσή τους δεν μπορούν να υποτάξουν τους Ταλιμπάν και τα υπόλοιπα αντάρτικα σε όλη τη χώρα. Το σχέδιο έλεγε πως οι Ταλιμπάν θα μείνουν απομονωμένοι στην επαρχία και έτσι θα αναγκαστούν σε κάποιο σημείο να έρθουν σε διαπραγματεύσεις για αφοπλισμό. Ο στρατηγός Τζον Νίκολσον όταν ανέλαβε τη διοίκηση το Μάη του ‘16 δήλωνε ότι 34% της χώρας βρίσκεται εκτός ελέγχου. Το Μάη του 2018 το νούμερο είχε ανέβει στο 44%.

Επιθέσεις
Κι όσον αφορά τις πόλεις, τα πράγματα δεν πήγαν σύμφωνα με το σχέδιο. Πριν από μερικές βδομάδες, έπεφταν πύραυλοι μέσα στην Καμπούλ την ώρα που έκανε ομιλία ο πρόεδρος Άσραφ Γάνι. Μέσα στους τελευταίους μήνες οι Ταλιμπάν αξιοποιώντας το χώρο που έχουν κερδίσει στην ύπαιθρο έκαναν ακόμη περισσότερες επιθέσεις σε μεγάλα επαρχιακά κέντρα, με τον αφγανικό στρατό οριακά να κρατάει τον έλεγχο των πόλεων. Παράλληλα, το βάρος της καταστολής σε βάρος των Ταλιμπάν δόθηκε στους βομβαρδισμούς από αέρος και το αποτέλεσμα είναι να έχουν αυξηθεί κατακόρυφα οι θάνατοι αμάχων -149 από βομβαρδισμούς το πρώτο εξάμηνο του 2018.
Η κατάσταση έχει συνέπειες στις ισορροπίες της περιοχής. Η ψύχρανση των σχέσεων μεταξύ ΗΠΑ και Πακιστάν, ακόμη και η πρόσφατη πολιτική αλλαγή στο Πακιστάν με τη ανάδειξη του Ιμράν Χαν σε πρωθυπουργό συνδέονται με τις αντιπαραθέσεις για το πώς να αντιμετωπιστεί το αφγανικό χάος. Η Κίνα από τη μεριά της εντάσσει το Αφγανιστάν σε έναν από τους εμπορικούς της δρόμους προς τη Δύση.
Και η Ρωσία, παλιά γνώριμη της περιοχής από την κατοχή της δεκαετίας του ‘80, δεν μένει απέξω. Για τις αρχές Σεπτέμβρη ήταν προγραμματισμένη σύνοδος στη Μόσχα με τη συμμετοχή των γειτόνων του Αφγανιστάν. Το καινούργιο στοιχείο ήταν ότι για πρώτη φορά οι Ταλιμπάν θα έπαιρναν μέρος σε μια υψηλού επιπέδου διεθνή συνάντηση. Η συνάντηση τελικά αναβλήθηκε πριν από λίγες μέρες, λόγω πιέσεων από την αφγανική κυβέρνηση που φοβόταν ότι θα διαλυθεί από τις εσωτερικές τις διαφωνίες αν έπαιρνε μέρος. Οι ΗΠΑ έτσι κι αλλιώς είχαν ξεγράψει κάθε συμμετοχή τους.
Μοιάζει ειρωνικό ότι η Ρωσία χρησιμοποιεί στο Αφγανιστάν τη λογική που οι Δυτικοί χρησιμοποιούν στη Συρία. Αγκαλιάζει την ισλαμιστική αντιπολίτευση και λέει ότι ο μόνος δρόμος είναι το τραπέζι των διαπραγματεύσεων και να μοιραστεί η εξουσία. Αλλά δεν είναι ειρωνεία, είναι η πραγματικότητα των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών από τη Μεσόγειο ως τον Ειρηνικό Ωκεανό.