Από τις αρχές του 1942 ο Άρης οργανώνει τις πρώτες μικρές ομάδες ένοπλης Αντίστασης στη Στερεά Ελλάδα. Η Αντίσταση και στις πόλεις και στην ύπαιθρο θα στηριχτεί σε απλά μέλη του ΚΚΕ, τα περισσότερα από τα οποία, όπως και ο Άρης, είχαν στα χρόνια του Μεταξά χάσει την επαφή με το κόμμα ή είχαν διαγραφεί. Ωστόσο είναι οι άνθρωποι που είχαν την εμπειρία της οργάνωσης, είχαν πάρει μέρος στις εκρήξεις της δεκαετίας του '30, κάποιοι και στις απεργίες της δεκαετίας του '20. Ήταν κόσμος που είχε την εμπιστοσύνη πως αν έμπαινε μπροστά και έπαιρνε πρωτοβουλίες, υπήρχε μια κοινωνική πλειοψηφία που θα στήριζε και θα ακολουθούσε.
Για αυτούς τους ανθρώπους δεν υπήρξε ποτέ διχασμός ανάμεσα στην αντιφασιστική πάλη και τον αγώνα για κοινωνική αλλαγή. Το εργατικό ΕΑΜ ιδρύθηκε πριν από το ίδιο το ΕΑΜ, και έφτασε στην μεγαλύτερη μαζική απεργία στην κατεχόμενη Ευρώπη, την Άνοιξη του 1943. Οι εργάτες που πάλευαν κόντρα στην πείνα και κόντρα στους ναζί είχαν σαν δεδομένο ότι αν νικούσαν, δεν θα επέστρεφε ο πολιτικός συρφετός που κυβερνούσε στη δεκαετία του '30.
Το ίδιο και στην ύπαιθρο. Ο ΕΛΑΣ κατάφερε να αγκαλιαστεί από την πλειοψηφία των χωρικών, επειδή πάλευε όχι μόνο ενάντια στους ναζί, αλλά και ενάντια στους πλούσιος γαιοκτήμονες. Μια από τις πρώτες ενέργειες του Άρη ήταν ενάντια στον Μαραθέα, έναν εκβιαστή τσιφλικά στη Θεσσαλία. Τον εκτέλεσαν και εξανάγκασαν την οικογένειά του να δώσει αποζημιώσεις στους χωρικούς που είχε εκμεταλλευτεί.
Οι διακηρύξεις της ηγεσίας του ΚΚΕ και του ΕΑΜ ότι η πάλη ήταν μόνο για “εθνική απελευθέρωση” και στη συνέχεια θα ακολουθούσε συμφιλίωση, δεν επηρέαζαν τον κόσμο που έδινε τις μάχες. Όταν όμως αυτά τα λόγια άρχιζαν να γίνονται πολιτική αφοπλισμού του κινήματος, άρχισαν οι κόντρες. Ενώ ο Ζαχαριάδης έγλειφε τους Άγγλους ακόμη και το 1945 (δείτε στη διπλανή σελίδα), ο Άρης ήδη πριν από τον Δεκέμβρη έλεγε: “Χειρότεροι από τους Άγγλους, δεν είναι ούτε οι ίδιοι οι Γερμανοί. Θα επιβάλουν ένα φασιστικό καθεστώς με άλλο όνομα αν επικρατήσουν ξανά”.
Στις 17 Νοέμβρη του 1944, ο Άρης, προβλέποντας πόσο μεγάλη ήττα κινδύνευε να υποστεί η Αθήνα και κατ'επέκταση ολόκληρη η Αντίσταση συγκάλεσε σύσκεψη καπετανέων στη Λαμία. Έβαλε προς συζήτηση να κινηθεί ο ΕΛΑΣ προς την Αθήνα και να την προφυλάξει από τις ορδές των Άγγλων που κατέφθαναν. Τελικά, κάτω από την πίεση της ηγεσίας, αυτή η πρόταση δεν θα υλοποιηθεί. Ο Ζαχαριάδης αργότερα και η υπόλοιπη ηγεσία του ΚΚΕ θα χαρακτήριζαν “φραξιονισμό” τη σύσκεψη της Λαμίας. Ο Άρης όμως δικαιώθηκε από τις εξελίξεις.
Ακολουθεί η Βάρκιζα και η παράδοση των όπλων του ΕΛΑΣ. Ο Άρης υπογράφει τον αφοπλισμό, ακολουθώντας τη γραμμή. Όμως, η Αντίδραση δεν συγχωρούσε κανένα βήμα προς τα πίσω. Αμέσως άρχισαν οι εκκαθαρίσεις και οι διώξεις, παρά τις υποσχέσεις των αντιπάλων. Ο Άρης αποφασίζει, κόντρα στη γραμμή, να ξαναβγεί στο βουνό.
Προχώρησε στη μεγαλύτερη ανταρσία απέναντι στη γραφειοκρατική ηγεσία του ΚΚΕ, και το πλήρωσε με τη ζωή του. Η ιστορία ολόκληρης της Αντίστασης είναι μια ιστορία ανταρσιών της βάσης που σπρώχνουν την ηγεσία, αλλά στο τέλος φιμώνονται. Το κίνημα του Απρίλη του '44 στη Μέση Ανατολή, όταν οι φαντάροι ξεσηκώθηκαν ενάντια στους Άγγλους, ήταν μια τέτοια ανταρσία. Όπως και το φθινόπωρο του '44, όταν οι εργάτες σε διάφορες βιομηχανίες αρχίζουν να καταλαμβάνουν τα εργοστάσια, με τους ιδιοκτήτες “απόντες”, ενώ η ηγεσία καλούσε σε αυτοσυγκράτηση και συμβολή στην εθνική ανοικοδόμηση.
Ο κόσμος ήταν αναγκασμένος να καταφεύγει σε ανταρσίες επειδή το ΚΚΕ από τις αρχές της δεκαετίας του '30 είχε μετατραπεί σε ένα ρεφορμιστικό κόμμα, με στρατηγική όχι και τόσο διαφορετική από της σοσιαλδημοκρατίας. Η βάση κινιόταν αυθόρμητα στην κατεύθυνση της σύγκρουσης και η ηγεσία παρέμενε σταθερή στη λογική της ομαλότητας. Οι ανταρσίες της βάσης ήταν η κινητήρια δύναμη προς τα μπρος.
Όμως, από μόνες τους οι ανταρσίες δεν ήταν αρκετές. Οι φαντάροι στη Μέση Ανατολή κατέληξαν στα “σύρματα” των Άγγλων, οι εργάτες της Αθήνας μακελεύτηκαν, και ο Άρης απομονώθηκε. Οι ανταρσίες τότε όπως και τώρα χρειάζονται πολιτική στήριξη. Χρειάζονται συντονισμό και επαναστατικές ιδέες. Ο Παντελής Πουλιόπουλος, που είχε συγκρουστεί από το 1934 και ακόμη νωρίτερα με τη συμβιβαστική γραμμή των σταλινικών, δολοφονήθηκε από τους ιταλούς φασίστες το 1943, δυο χρόνια πριν το θάνατο του Άρη.
Η βάση των ρεφορμιστικών κομμάτων έχει και σήμερα μπροστά της ανταρσίες για να ξεπεράσει τη λογική της συντήρησης δυνάμεων. Γι'αυτό είναι τόσο επιτακτική ανάγκη η σύνδεσή με την Αντικαπιταλιστική Αριστερά. Για να μην δικαιωθούμε -και αποκατασταθούμε- μόνο εκ των υστέρων, και για να συναντηθούμε στο δρόμο προς την επανάσταση, όχι “στα γουναράδικα”.