Ο πόλεμος των ισοτιμιών

Η πτώση της ισοτιμίας του δολάριου δεν οφείλεται απλά και μόνο στις αδυναμίες της αμερικανικής οικονομίας που έχει μεγάλα εμπορικά ελλείμματα όχι μόνο απέναντι στην Κίνα αλλά και απέναντι στην Ευρώπη. Οφείλεται κύρια στην πολιτική της "ποσοτικής χαλάρωσης" της FED, την πολιτική της αθρόας προσφοράς νέου χρήματος της κεντρικής τράπεζας των ΗΠΑ.

Η "ποσοτική χαλάρωση" έχει βραχυπρόθεσμα μόνο οφέλη για την αμερικανική οικονομία: το αμερικανικό δημόσιο δανείζεται με σχεδόν μηδενικά επιτόκια (η FED χρησιμοποεί τα φρεσκοτυπωμένα δολάρια για να αγοράζει μαζικά τίτλους του αμερικανικού δημοσίου), ρίχνει το δολάριο κάνοντας τις αμερικανικές εξαγωγές πιό ελκυστικές και απομακρύνει τον κίνδυνο μιας διπλής ύφεσης από την οικονομία των ΗΠΑ. Ταυτόχρονα, όμως, έχει αρνητικές συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία που μακροπρόθεσμα θα γυρίσουν δίχως άλλο μπούμεραγκ για την ίδια την Αμερική.

Η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της αμερικανικής οικονομίας, κατ' αρχήν σημαίνει αυτόματα επιδείνωση της ανταγωνιστικότητας των εμπορικών της εταίρων -της Ευρώπης, της Ιαπωνίας και της Κίνας πάνω από όλα- που είναι βέβαιο ότι δεν θα καθήσουν με σταυρωμένα χέρια. Η Ουάσιγκτον απειλεί να πάρει τώρα εμπορικά μέτρα ενάντια στην Κίνα, αλλά τα "εμπορικά μέτρα" απέχουν ένα μόνο εκατοστό από έναν εμπορικό πόλεμο.

Ακόμα χειρότερα, με τις επιδόσεις της αμερικανικής οικονομίας στα τάρταρα, δεκάδες δισεκατομμύρια από τα φρεσκοτυπωμένα δολάρια κινδυνεύουν να καταλήξουν σε κερδοσκοπικές φούσκες στις αναδυόμενες αγορές -και ο καθένας μπορεί να καταλάβει τι μπορεί να σημάνει κάτι τέτοιο: από ελπίδα παγκόσμιας ανάκαμψης κινδυνεύουν να μετατραπούν μέσα σε λίγους μήνες στο νεό εφιάλτη της παγκόσμιας οικονμομίας.

Ολες οι προσπάθεις των ηγετών του πλανήτη να καταλήξουν σε κάποιο συμβιβασμό σε σχέση με τις νομισματικές ισοροπίες έχουν πέσει μέχρι τώρα στο κενό. Η κοινή διάσκεψη ΔΝΤ-Παγκόσμιας Τράπεζας στην Ουάσιγκτον έκλεισε χωρίς καμιά σημαντική συμφωνία. Και κανένας δεν περιμένει ότι θα γίνει κάποιο θαύμα στην συνάντηση των G20 τον Νοέμβρη στη Σεούλ. Κανένας δεν τρέφει την παραμικρή αυταπάτη ότι ο πόλεμος των ανταγωνιστικών υποτιμήσεων θα συνεχιστεί. Μακροπρόθεσμα, προειδοποιούν οι οικονομολόγοι, ο πόλεμος αυτός έχει μόνο χαμένους.

Σωστά. Αλλά οι πλανητάρχες νοιάζονται μόνο για τα συμφέροντα των δικών τους καπιταλιστών ο καθένας.